KWALIFIKACJA HGT12 - CZERWIEC 2017

PYTANIE NR 32.
Na podstawie danych zamieszczonych w cenniku usług cateringowych, oblicz ile zapłaci zleceniodawca usługi cateringowej trwającej 2,5 godziny, któremu udzielono 10% rabatu.
Ilustracja przedstawia tabelę z cennikiem usług cateringowych, która jest częścią pytania egzaminacyjnego dotyczącego
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Rabat 10% oznacza, że płaci się 90% ceny wyjściowej. Kwota 450,00 zł jest zgodna z sytuacją, w której cena przed rabatem wynosiła 500,00 zł, bo 10% z 500,00 zł to 50,00 zł, a 500,00 zł − 50,00 zł = 450,00 zł. Pozostałe kwoty nie odpowiadają obniżce o 10%.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniach z cennikiem kluczowe są dwa kroki: odczyt ceny bazowej dla wskazanego czasu trwania oraz zastosowanie rabatu procentowego.

1) Cena bazowa z cennika
Najpierw należy znaleźć w cenniku pozycję odpowiadającą usłudze trwającej 2,5 godziny (czasem jest to stawka za godzinę, a czasem próg lub ryczałt dla przedziału czasu). Bez poprawnego odczytu tej wartości dalsze obliczenia mogą być formalnie poprawne, ale dadzą zły wynik.

2) Zastosowanie rabatu 10%
Rabat 10% oznacza obniżkę o 10% ceny bazowej, czyli klient płaci 90% tej ceny. Są dwa równoważne sposoby obliczeń:

  • policzyć 10% ceny bazowej i odjąć od ceny: cena po rabacie = cena bazowa − 0,10 × cena bazowa,
  • od razu policzyć 90% ceny bazowej: cena po rabacie = 0,90 × cena bazowa.

Dla wyniku 450,00 zł cena bazowa musiałaby wynosić 500,00 zł, ponieważ 10% z 500,00 zł to 50,00 zł, a po obniżce otrzymujemy 500,00 zł − 50,00 zł = 450,00 zł (lub 0,90 × 500,00 zł = 450,00 zł).

Dlaczego pozostałe propozycje są błędne?
Kwota 400,00 zł odpowiadałaby znacznie większej obniżce (np. 20% od 500,00 zł), a nie 10%. Kwota 500,00 zł oznacza brak rabatu. Kwota 550,00 zł sugeruje podwyżkę ceny zamiast rabatu albo błędny odczyt cennika. W praktyce egzaminacyjnej najczęstsze potknięcia to pomylenie 10% z "10 zł" oraz nieuwzględnienie tego, że 2,5 godziny może wpadać w inny próg cenowy niż 2 godziny.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Najpierw ustal cenę bazową z cennika dla 2,5 godziny. Potem policz rabat: rabat = 0,10 × cena bazowa i odejmij go od ceny. Alternatywnie policz od razu 0,90 × cenę bazową. Wynik zaokrąglij do 2 miejsc po przecinku.
Rabat procentowy zależy od ceny bazowej: 10% oznacza "dziesiątą część" wartości, więc przy droższej usłudze zniżka jest większa, a przy tańszej mniejsza. Zniżka kwotowa (np. 10 zł) jest stała niezależnie od ceny.
Trzeba dopasować 2,5 godziny do właściwego przedziału (np. 2–3 godz.). Następnie przyjąć cenę przypisaną do tego progu jako cenę bazową. Dopiero od tej ceny stosuje się rabat procentowy zgodnie z warunkami zadania.
To są dwa równoważne sposoby. Jeśli łatwiej Ci liczyć "ile zapłaci", użyj 90% (0,90). Jeśli łatwiej Ci wyliczyć "ile wynosi rabat", policz 10% (0,10) i odejmij. Ważne, by nie pomylić znaku i nie dodać rabatu.
Nie. 2,5 godziny to 2 godziny i 0,5 godziny, czyli 30 minut. Błąd przeliczenia części dziesiętnej godziny na minuty często prowadzi do wyboru złego progu w cenniku.
Najczęściej: wybór złej pozycji z cennika (zły próg czasu), pomylenie 2,5 h z 2 h 50 min, policzenie 10% jako "minus 10", doliczenie zamiast odjęcia rabatu oraz brak zaokrąglenia do groszy. Pomaga zapis wzoru: cena po rabacie = 0,90 × cena.
Wynik po rabacie 10% musi być mniejszy od ceny bazowej, ale nie drastycznie: to spadek o jedną dziesiątą. Szybki test: różnica między ceną bazową a wynikiem powinna wynosić 10% ceny bazowej (albo wynik powinien stanowić 90% ceny).
Rabat może być udzielany np. stałym klientom, przy większej liczbie zamówień, w ramach promocji sezonowej lub przy dłuższej współpracy. W rozliczeniu ważne jest jasne określenie podstawy rabatu (od jakiej ceny liczony) oraz prawidłowe wykazanie kwoty końcowej.
Jeśli rabat wynosi 10%, to kwota po rabacie stanowi 90% ceny bazowej. Możesz więc policzyć: cena bazowa = kwota po rabacie / 0,90. To przydatne do kontroli obliczeń i weryfikacji, czy wynik pasuje do wartości z cennika.
To zależy od treści cennika i polecenia. Jeśli cennik nie rozróżnia netto/brutto, na egzaminie zwykle przyjmuje się, że podana cena jest podstawą do obliczeń. Gdy są podane oba warianty, trzeba konsekwentnie liczyć rabat od wskazanej podstawy.
info

Statystycznie 42% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że rabat 10% oznacza, że płaci się 90% ceny wyjściowej.

Źródła:

  • Wikipedia (PL), "Procent" – opis pojęcia i podstawowe zależności rachunku procentowego: https://pl.wikipedia.org/wiki/Procent (dostęp: 2026-03-02)
  • Khan Academy (PL), "Procenty" – materiał o obliczaniu procentu liczby i obniżkach: https://pl.khanacademy.org/math/arithmetic/arith-review-percent (dostęp: 2026-03-02)

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z rachunku procentowego (procent, podstawa, obniżki i podwyżki)
  • Ćwiczenia z czytania cenników i tabel rozliczeniowych (progi godzinowe, stawki ryczałtowe)
  • Zadania egzaminacyjne z kalkulacji kosztów w usługach gastronomicznych (katering)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego