W robotach ziemnych objętość (kubaturę) mas ziemnych na zadanym odcinku wyznacza się na podstawie danych z dokumentacji – często w formie tabeli. Tabela może podawać np. pola przekrojów poprzecznych, objętości między przekrojami, objętości cząstkowe (wykop/nasyp) albo wartości już przeliczone na m3 dla kolejnych odcinków.
Aby poprawnie policzyć "pierwsze 25,00 m", trzeba wykonać trzy kroki:
- 1) Wydziel właściwy zakres – uwzględnij wyłącznie pozycje (wiersze/kolumny) odpowiadające odcinkowi od początku do 25,00 m. Najczęstszy błąd to policzenie dłuższego fragmentu, bo w tabeli widoczne są dane dla całej trasy.
- 2) Zastosuj metodę wskazaną przez tabelę – jeśli tabela podaje objętości cząstkowe dla poszczególnych przedziałów długości, zwykle wystarczy je zsumować dla zakresu 0–25 m. Jeśli podaje pola przekrojów, wtedy objętość między przekrojami liczy się zazwyczaj jako iloczyn długości przedziału i odpowiedniej wielkości wynikającej z pól (np. uśrednienia), a następnie sumuje.
- 3) Sprawdź jednostki i sens fizyczny – wynik końcowy musi mieć jednostkę m3. Dobrą praktyką jest szybka kontrola: czy wartość nie jest o rząd wielkości za duża/za mała jak na krótki odcinek 25 m oraz czy nie pomylono m2 z m3.
Dlaczego poprawna odpowiedź to 3,28 m3? Ponieważ po odczytaniu z tabeli wartości dotyczących wyłącznie pierwszych 25,00 m i wykonaniu wymaganego zsumowania/przeliczenia otrzymuje się właśnie taką objętość.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?
- 26,47 m3 oraz 29,36 m3 – typowo wynikają z policzenia zbyt długiego odcinka (np. kilku kolejnych przedziałów zamiast 25 m) albo z nieprawidłowego zsumowania danych, które nie dotyczą wyłącznie tego fragmentu.
- 2,33 m3 – często jest skutkiem pominięcia jednej z pozycji tabeli dla badanego zakresu lub błędu w interpretacji kolumny (np. wzięcia wartości dla jednej strony przekroju zamiast całkowitej).
Wskazówka egzaminacyjna: przed liczeniem zaznacz w tabeli wiersze odpowiadające 0–25 m i dopiero z tych komórek twórz działania. To minimalizuje ryzyko "ucieczki" zakresu obliczeń.