KWALIFIKACJA EKA4 - CZERWIEC 2021

PYTANIE NR 34.
Na podstawie danych zamieszczonych w tabeli wskaż wysokość całkowitych przychodów i całkowitych kosztów, przy których przedsiębiorstwo osiąga próg rentowności.
Ilustracja przedstawia tabelę z danymi liczbowymi dotyczącymi ilości wyprodukowanych produktów oraz związanych z tym
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Próg rentowności to punkt, w którym wynik finansowy wynosi 0, czyli przychody całkowite są równe kosztom całkowitym. Dlatego poprawny wybór wskazuje takie same wartości przychodów i kosztów (190 000 zł i 190 000 zł), co oznacza brak zysku i brak straty.

Pełne wyjaśnienie:

Próg rentowności (break-even point) oznacza taki poziom działalności, przy którym przedsiębiorstwo nie osiąga ani zysku, ani straty. W praktyce oznacza to, że przychody całkowite (TR) są dokładnie równe kosztom całkowitym (TC). Gdy TR = TC, wynik finansowy jest równy 0.

W zadaniu należy odczytać z tabeli (lub na jej podstawie wskazać) taki wariant, w którym wartości te się zrównują. Odpowiedź: "Przychody całkowite na poziomie 190 000 zł, koszty całkowite na poziomie 190 000 zł." spełnia tę definicję, bo pokazuje punkt równowagi: przychody pokrywają koszty w całości.

Dlaczego pozostałe propozycje nie opisują progu rentowności?

  • "Przychody 160 000 zł, koszty 220 000 zł" – koszty przewyższają przychody, więc firma ponosi stratę (TR < TC). To nie jest próg rentowności, tylko sytuacja poniżej BEP.
  • "Przychody 140 000 zł, koszty 250 000 zł" – również występuje strata, i to większa (TR < TC). Taki wariant wskazuje na nieosiągnięcie poziomu sprzedaży zapewniającego pokrycie kosztów.
  • "Przychody 250 000 zł, koszty 170 000 zł" – przychody są wyższe niż koszty, więc pojawia się zysk (TR > TC). To sytuacja powyżej progu rentowności, a nie sam próg.

Wskazówka egzaminacyjna: jeżeli odpowiedzi podają pary "przychody–koszty", to w pytaniu o próg rentowności szukaj pary, dla której wartości są równe. Jeśli zamiast gotowych par jest tabela kilku poziomów sprzedaży, znajdź wiersz, gdzie TR i TC są równe (albo możliwie najbliższe, jeśli tabela ma skokowe wartości).

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Próg rentowności to taki poziom sprzedaży lub działalności, przy którym firma ma wynik finansowy równy 0. Oznacza to, że przychody całkowite pokrywają koszty całkowite (TR = TC). Poniżej jest strata, powyżej pojawia się zysk.
Bo wynik finansowy liczy się jako różnica: przychody − koszty. Jeśli w punkcie BEP wynik ma wynosić 0, to różnica musi być zerowa. Stąd warunek: przychody całkowite = koszty całkowite. To podstawowa definicja wykorzystywana w analizie opłacalności.
W tabeli szukasz wiersza/poziomu sprzedaży, w którym przychody całkowite i koszty całkowite mają tę samą wartość. Jeśli tabela ma skokowe wartości i brak dokładnej równości, wybiera się punkt, w którym następuje przejście ze straty do zysku.
Nie. Próg rentowności oznacza brak zysku i brak straty (wynik = 0). Dopiero gdy przychody przewyższą koszty, firma zaczyna osiągać zysk. Jeśli koszty są wyższe od przychodów, firma ma stratę i jest poniżej progu rentowności.
Najczęściej myli się sytuację powyżej progu (zysk) z samym progiem (wynik 0), albo odczytuje się wartości z niewłaściwej kolumny tabeli. Częsty jest też błąd nieuwagi: wybór największych przychodów zamiast szukania równości TR i TC.
Wystarczy porównać przychody i koszty: gdy przychody < koszty występuje strata, gdy przychody = koszty jest próg rentowności, a gdy przychody > koszty pojawia się zysk. To szybka metoda w pytaniach testowych.
Znajomość progu rentowności pozwala ustalić minimalny poziom sprzedaży, który musi zostać osiągnięty, aby pokryć koszty. Ułatwia to budżetowanie, ocenę ryzyka i planowanie działań sprzedażowych. W praktyce wspiera decyzje o cenach, kosztach i wolumenie.
Tak. Koszty całkowite są zwykle sumą kosztów stałych i zmiennych. Wzrost kosztów stałych lub kosztów zmiennych (np. materiałów) zwykle podnosi próg rentowności, bo firma musi wygenerować większe przychody, aby koszty zostały w pełni pokryte.
Najczęściej potrzebujesz kosztów stałych, ceny jednostkowej i kosztu zmiennego jednostkowego (lub marży pokrycia). Na tej podstawie można policzyć BEP w ilości lub wartości. W zadaniach z tabelą często zamiast liczenia wystarczy poprawnie odczytać punkt, gdzie TR = TC.
Ćwicz rozpoznawanie relacji TR vs TC w tabelach i prostych wykresach. Zapamiętaj regułę: TR = TC to wynik 0. Rób zadania z interpretacji danych, bo na egzaminie często sprawdza się umiejętność odczytu, a nie długie obliczenia.
info

Statystycznie 50% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że próg rentowności to punkt, w którym wynik finansowy wynosi 0, czyli przychody całkowite są równe kosztom całkowitym.

Źródła:

  • Wikipedia (PL), "Próg rentowności" – definicja i interpretacja (TR=TC): https://pl.wikipedia.org/wiki/Pr%C3%B3g_rentowno%C5%9Bci (dostęp: 2026-03-01)
  • Investopedia, "Break-Even Analysis: Definition and Formula": https://www.investopedia.com/terms/b/breakevenanalysis.asp (dostęp: 2026-03-01)
  • Corporate Finance Institute, "Break-Even Point (BEP)": https://corporatefinanceinstitute.com/resources/accounting/break-even-point-bep/ (dostęp: 2026-03-01)

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z rachunkowości zarządczej dotyczące progu rentowności (BEP)
  • Zadania maturalne/egzaminacyjne z analizy kosztów i wyniku (arkusze ćwiczeń)
  • Kursy lub notatki z controllingu: analiza CVP (koszt–wolumen–zysk)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego