KWALIFIKACJA ROL4 - STYCZEŃ 2024

PYTANIE NR 2.
Na podstawie danych zawartych w tabeli wskaż mikroelement, którego niedobór w glebie może spowodować największy spadek plonu wymienionych zbóż.
Ilustracja przedstawia tabelę dotyczącą wrażliwości wybranych zbóż na niedobór mikroelementów.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Poprawna jest odpowiedź "Miedź.", ponieważ zadanie wymaga wskazania mikroelementu, którego niedobór powoduje w tabeli największy spadek plonu zbóż. Wartość przypisana do miedzi jest w zestawieniu najwyższa, a dla żelaza, manganu i boru spadki są mniejsze.

Pełne wyjaśnienie:

Zadanie ma charakter typowo "tabelaryczny": nie trzeba znać szczegółowych funkcji fizjologicznych mikroelementów, tylko poprawnie porównać wielkości spadku plonu podane w tabeli dla poszczególnych niedoborów.

Odpowiedź "Miedź." jest poprawna, bo w tabeli to właśnie przy niedoborze miedzi wskazano największy spadek plonu dla wymienionych zbóż (czyli największą wartość wśród porównywanych pozycji).

Pozostałe odpowiedzi są niepoprawne, ponieważ:

  • "Żelazo." – w tabeli spadek plonu przypisany niedoborowi żelaza jest mniejszy niż maksymalny, więc nie spełnia warunku "największego spadku".
  • "Mangan." – mimo że mangan jest istotnym mikroelementem, w tym konkretnym zestawieniu liczbowym jego niedobór nie daje największej straty plonu.
  • "Bor." – bor może silnie wpływać na niektóre gatunki, ale w tabeli dla wskazanych zbóż jego wpływ na spadek plonu jest niższy od największej wartości.

Wskazówka egzaminacyjna: najpierw zidentyfikuj w tabeli kolumnę/wiersz opisujący "spadek plonu", a potem porównaj wszystkie wartości odpowiadające podanym mikroelementom. Unikaj wybierania odpowiedzi "z pamięci" (intuicyjnie), jeśli zadanie wymaga odczytu danych.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Mikroelementy to składniki pokarmowe roślin potrzebne w małych ilościach, ale kluczowe dla procesów życiowych. Ich niedobór może ograniczać wzrost, kwitnienie i zawiązywanie ziarna, co obniża plon. W zadaniach egzaminacyjnych często porównuje się skutki niedoborów na podstawie tabel.
Jeśli w treści jest "Na podstawie danych zawartych w tabeli…" to kluczowe jest porównanie wartości liczbowych z tabeli. Teoria może pomóc, ale wynik powinien wynikać z największej/najmniejszej wartości w zestawieniu. Najpierw odczytaj dane, dopiero potem ewentualnie je interpretuj.
Niedobór miedzi może prowadzić do osłabienia wzrostu, zaburzeń kłoszenia i gorszego wypełnienia ziarna, co w praktyce przekłada się na spadek plonu. W testach jednak decydują dane w tabeli: wybiera się ten mikroelement, przy którym spadek plonu jest największy w zestawieniu.
Żelazo jest ważne, ale skala strat plonu zależy od gatunku rośliny, warunków glebowych i stopnia niedoboru. W niektórych zestawieniach inne mikroelementy ograniczają plon silniej. Na egzaminie nie zgaduj "co jest najważniejsze", tylko porównuj wartości liczbowe z tabeli.
Tak, mangan jest mikroelementem. Bierze udział m.in. w procesach fotosyntezy i przemianach enzymatycznych. Niedobór może osłabiać rośliny, ale w konkretnym zadaniu może nie dawać największych strat plonu. O poprawności odpowiedzi decyduje to, co pokazuje tabela.
Bor bywa szczególnie krytyczny w gatunkach wrażliwych na jego niedobór (np. część roślin okopowych i rzepak), zwłaszcza na glebach ubogich i przy suszy. W przypadku zbóż w tabelach często porównuje się inne mikroelementy. Na egzaminie zawsze kieruj się warunkiem z pytania i danymi.
Najpierw zaznacz wszystkie wartości dotyczące wskazanych mikroelementów, a potem porównaj je "od góry do dołu". Pomaga prosta metoda: wpisz sobie cztery liczby na marginesie i wskaż maksimum. Nie skupiaj się na jednym zbożu, jeśli pytanie dotyczy całej grupy wymienionych zbóż.
Tak, bo pszczelarz funkcjonuje w środowisku rolniczym i pożytkowym. Zrozumienie zależności gleba–roślina–plon pomaga ocenić kondycję roślin pożytkowych i ryzyko słabszego nektarowania. W zadaniu liczy się jednak głównie umiejętność interpretacji danych tabelarycznych.
W praktyce rolniczej często rozpatruje się m.in. miedź, żelazo, mangan, bor, cynk i molibden. Ich znaczenie zależy od uprawy i gleby. W zadaniach testowych zwykle podaje się ograniczoną listę odpowiedzi, a wybór opiera się na danych (np. procent spadku plonu) lub definicjach.
Zwykle jest to kolumna opisana jako "spadek plonu", "ubytek plonu", "plon w %" lub podobnie. Czasem podaje się plon przy niedoborze i plon wzorcowy, wtedy trzeba rozpoznać, która wartość oznacza różnicę. W tym zadaniu zakłada się, że tabela podaje wielkości spadku do bezpośredniego porównania.
info

Około 45% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że poprawna jest odpowiedź "Miedź.", ponieważ zadanie wymaga wskazania mikroelementu, którego niedobór powoduje w tabeli największy spadek plonu zbóż.

Źródła:

  • Marschner P. (red.), "Marschner's Mineral Nutrition of Higher Plants", 3rd edition, Academic Press (Elsevier), 2012, rozdziały dotyczące mikroelementów (Cu, Fe, Mn, B).
  • Taiz L., Zeiger E., Møller I.M., Murphy A., "Plant Physiology and Development", 6th edition, Sinauer/Oxford University Press, 2015, część o składnikach mineralnych i niedoborach.

Materiały:

  • Podstawy nawożenia roślin i żywienia mineralnego (podręczniki agronomii)
  • Materiały ODR dotyczące interpretacji analiz gleby i nawożenia mikroelementami
  • Atlas/kompendium objawów niedoborów składników pokarmowych u roślin uprawnych

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego