Kwalifikacje w Zawodzie - Testy zawodowe online | Egzaminy Zawodowe

KWALIFIKACJA CHM5 - CZERWIEC 2022



PYTANIE NR 20.
Na podstawie danych zawartych w tabeli z automatycznych stacji monitoringu jakości powietrza wskaż, w którym mieście wystąpiło największe stężenie pyłu zawieszonego.
Ilustracja przedstawia tabelę z danymi dotyczącymi stężeń zanieczyszczeń powietrza w różnych miastach Polski.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Poprawna jest odpowiedź "w Krakowie.", ponieważ z porównania wartości stężeń pyłu zawieszonego w tabeli wynika, że najwyższa z podanych liczb dotyczy Krakowa.
W pozostałych miastach (Zgierz, Połaniec, Opole) odczytane wartości są niższe, więc nie spełniają warunku "największe stężenie".

Pełne wyjaśnienie:

Zadanie sprawdza umiejętność interpretacji danych pomiarowych z automatycznych stacji monitoringu jakości powietrza. Aby wskazać miasto z największym stężeniem pyłu zawieszonego, należy:

  • odszukać w tabeli kolumnę/wiersz odnoszący się do stężenia pyłu (PM) oraz upewnić się, że porównywane wartości są tego samego typu (ta sama jednostka i ten sam okres uśredniania),
  • porównać liczby przypisane do poszczególnych miast,
  • wybrać miasto, przy którym występuje wartość maksymalna.

Odpowiedź "w Krakowie." jest właściwa, ponieważ w zestawieniu to właśnie dla Krakowa widnieje największa wartość stężenia pyłu zawieszonego.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe? "w Zgierzu.", "w Połańcu." oraz "w Opolu." nie spełniają kryterium zadania, bo w tabeli ich wartości są mniejsze od wartości przypisanej Krakowowi. Typowe pomyłki w takich zadaniach wynikają z odczytania niewłaściwej kolumny (np. innego zanieczyszczenia), nieuwzględnienia jednostek lub porównania wartości z różnych przedziałów czasu. Na egzaminie warto zawsze sprawdzić nagłówki tabeli (co jest mierzone i w jakiej jednostce) i dopiero potem wskazać maksimum.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Co to jest pył zawieszony w monitoringu jakości powietrza?
Pył zawieszony to drobne cząstki stałe i ciekłe unoszące się w powietrzu, mierzone jako stężenie masowe (np. w µg/m³). W praktyce najczęściej spotkasz frakcje PM10 i PM2,5. Automatyczne stacje monitoringu rejestrują te wartości w czasie, co pozwala oceniać epizody zanieczyszczeń.
Jak odczytać z tabeli miasto z największym stężeniem pyłu?
Najpierw znajdź kolumnę dotyczącą stężenia pyłu (PM) i sprawdź jednostkę oraz okres uśredniania. Następnie porównaj wszystkie wartości liczbowe przypisane miastom i wskaż tę największą. To zadanie jest typowym sprawdzianem czytania danych, a nie pamięci definicji.
Dlaczego w takich zadaniach trzeba sprawdzić jednostkę (µg/m³)?
Jednostka potwierdza, że porównujesz tę samą wielkość fizyczną. W tabelach środowiskowych obok stężeń mogą pojawić się inne dane (np. indeks, liczba przekroczeń, procent). Jeśli student porówna różne miary, może wskazać złe miasto mimo poprawnego "na oko" wyboru największej liczby.
Jakie błędy najczęściej popełnia się przy porównywaniu danych ze stacji?
Najczęstsze pomyłki to: odczytanie złej kolumny (inne zanieczyszczenie), przeoczenie wartości skrajnej, porównanie danych z różnych okresów (np. godzina vs doba) oraz kierowanie się stereotypem ("tam zawsze jest smog") zamiast faktyczną liczbą z tabeli.
Czy do odpowiedzi potrzebna jest wiedza, czym jest PM10 i PM2,5?
Do samego wskazania maksimum z tabeli zwykle wystarczy umiejętność porównania liczb. Jednak na egzaminie zawodowym technika ochrony środowiska warto rozumieć, czym są frakcje PM10 i PM2,5, bo w innych zadaniach pojawiają się normy, źródła emisji i interpretacja skutków zdrowotnych.
Kiedy dane z automatycznych stacji mogą być nieporównywalne między miastami?
Dane mogą być trudne do porównania, gdy dotyczą różnych typów stacji (tło miejskie, komunikacyjna, przemysłowa), innego czasu uśredniania lub gdy w tabeli mieszają się różne wskaźniki (stężenie, indeks, liczba przekroczeń). Wtedy trzeba uważnie czytać nagłówki i opisy.
Co oznacza "największe stężenie" w kontekście tabeli wyników?
"Największe stężenie" oznacza najwyższą wartość liczbową stężenia pyłu wśród porównywanych miast, przy tych samych warunkach prezentacji danych. W praktyce to wybór maksimum z zestawu wartości. Jeśli w tabeli jest kilka wierszy (np. różne godziny), trzeba wiedzieć, który wiersz dotyczy pytania.
Dlaczego samo skojarzenie miasta ze smogiem nie gwarantuje poprawnej odpowiedzi?
Bo pytanie dotyczy konkretnych danych z tabeli, a nie ogólnej reputacji miasta. Nawet jeśli w danym mieście często notuje się wysokie stężenia, w przedstawionym okresie inne miasto mogło mieć wyższą wartość. Na egzaminie liczy się odczyt z tabeli i wskazanie maksimum.
Jak przygotować się do zadań z tabelami o jakości powietrza na egzaminie?
Ćwicz szybkie czytanie tabel: nagłówki, jednostki, okres uśredniania, porównanie wartości i wybór maksimum/minimum. Warto też utrwalać podstawowe pojęcia: emisja/imisja, pył PM, stacje tła i komunikacyjne oraz co oznaczają wskaźniki w raportach środowiskowych.
Jakie inne zanieczyszczenia obok pyłu często pojawiają się w tabelach monitoringu?
W zestawieniach z monitoringu jakości powietrza często spotyka się także dwutlenek azotu, ozon, dwutlenek siarki, tlenek węgla i benzen. Właśnie dlatego łatwo o błąd: student może przypadkowo porównać wartości z kolumny innego zanieczyszczenia. Zawsze sprawdzaj, co dokładnie mierzysz.
info

Około 56% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

Źródła:

  • Główny Inspektorat Ochrony Środowiska (GIOŚ) – Państwowy Monitoring Środowiska: https://www.gios.gov.pl/pl/stan-srodowiska/panstwowy-monitoring-srodowiska (dostęp 2026-03-01)
  • GIOŚ – Jakość powietrza (informacje i odniesienia do systemów oceny/monitoringu): https://www.gios.gov.pl/pl/stan-srodowiska/monitoring-jakosci-powietrza (dostęp 2026-03-01)

Materiały:

  • Materiały edukacyjne o monitoringu powietrza publikowane przez instytucje prowadzące Państwowy Monitoring Środowiska
  • Instrukcje interpretacji danych PM10/PM2,5 w serwisach z danymi pomiarowymi
  • Podręczniki/opracowania do ochrony powietrza: emisje, imisje, wskaźniki i metody oceny
Zobacz też:

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego