KWALIFIKACJA TWO4 - CZERWIEC 2021

PYTANIE NR 21.
Na podstawie fragmentu specyfikacji określ jednostkę, którą należy zastosować do wykonania obmiaru robót polegających na wykonaniu umocnienia narzutem dna rzeki.
Ilustracja przedstawia fragment specyfikacji technicznej dotyczącej wykonania i odbioru robót budowlanych związanych z
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Umocnienie narzutem dna rzeki wykonuje się z materiału ułożonego warstwą o określonej grubości, dlatego obmiar dotyczy ilości (objętości) wbudowanego narzutu.
W takiej sytuacji właściwą jednostką jest metr sześcienny, a nie metr kwadratowy lub jednostki długości.

Pełne wyjaśnienie:

W obmiarze robót kluczowe jest dopasowanie jednostki do charakteru geometrycznego i sposobu rozliczenia robót. Umocnienie narzutem dna rzeki (np. narzut kamienny) nie jest wyłącznie "pokryciem powierzchni", lecz warstwą materiału o określonej grubości, układaną na dnie. To oznacza, że w praktyce rozlicza się ilość wbudowanego materiału, czyli jego objętość.

Dlatego poprawna jest jednostka 1 m3: pozwala uwzględnić zarówno powierzchnię umocnienia, jak i grubość warstwy narzutu (oraz ewentualne nierówności wynikające ze sposobu wykonania zgodnie ze specyfikacją).

Dlaczego pozostałe jednostki nie pasują do typowego obmiaru narzutu:

  • 1 m2 – opisuje tylko powierzchnię. Może być stosowane przy robotach "cienkowarstwowych" lub okładzinach bez istotnej grubości w rozliczeniu, ale dla narzutu (materiał sypki/kamień) pomija kluczowy parametr: grubość warstwy.
  • 1 m – jednostka długości jest właściwa dla elementów mierzonych liniowo (np. odcinki rowów, rurociągów), lecz nie oddaje ilości materiału w narzucie.
  • 1 mb – w praktyce oznacza metr bieżący i również jest miarą długości. Może występować przy obmiarze robót liniowych, ale nie jest adekwatny do warstwy narzutu na dnie, która ma wymiar przestrzenny.

Na egzaminie warto zapamiętać zasadę: jeśli roboty polegają na wbudowaniu materiału w warstwie o grubości (kamień, beton, zasypki), bardzo często jednostką rozliczeniową będzie m3, o ile specyfikacja nie stanowi inaczej.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Obmiar robót to ustalenie faktycznej ilości wykonanych prac w jednostkach przyjętych do rozliczenia (np. m, m2, m3). W hydrotechnice obmiar służy m.in. do rozliczenia umocnień, robót ziemnych i wbudowanych materiałów zgodnie ze specyfikacją.
Dobór wynika z tego, co jest "mierzone" w rozliczeniu: powierzchnia, długość czy objętość. Narzut tworzy warstwę o grubości, więc zwykle rozlicza się ilość materiału, czyli objętość w m3, o ile specyfikacja nie określa inaczej.
Jednostka m2 uwzględnia tylko pole powierzchni. Narzut ma istotną grubość i zużycie kamienia zależy od objętości warstwy. m3 lepiej oddaje ilość wbudowanego materiału, co ułatwia kontrolę i rozliczenie robót.
"mb" (metr bieżący) to jednostka długości, używana do robót rozliczanych liniowo, np. odcinków umocnień skarp, rowów lub elementów montowanych wzdłuż trasy. Nie opisuje jednak objętości materiału w warstwie narzutu.
m2 bywa stosowane, gdy rozlicza się samo pokrycie powierzchni (np. geowłókniny, maty) albo okładzinę, gdzie specyfikacja przewiduje pomiar powierzchni. Dla warstw materiału o grubości (narzut, beton) częściej pojawia się m3.
Częsty błąd to wybór m2 "bo widać powierzchnię", mimo że w rozliczeniu liczy się ilość materiału (m3). Inną pułapką jest wybieranie mb dla robót przy rzece tylko dlatego, że są "wzdłuż cieku", bez analizy, czy praca jest liniowa czy objętościowa.
Najpewniejszą podstawą jest specyfikacja (STWiOR) lub przedmiar, bo to one definiują jednostki rozliczeniowe. Bez tego można opierać się na typowej praktyce (np. narzut w m3), ale w dokumentacji konkretnego zadania mogą wystąpić inne zasady.
W praktyce kontroluje się ilość dostarczonego i wbudowanego kamienia (np. z dokumentów dostaw) oraz zgodność wykonania z wymaganiami grubości warstwy. Ponieważ materiał stanowi objętość, rozliczenie często odnosi się do m3 narzutu.
Najważniejsze są zapisy o "jednostce obmiarowej", sposobie pomiaru (np. objętość wbudowanego materiału) oraz wymagania dotyczące grubości warstwy i tolerancji wykonania. Te elementy wskazują, czy liczyć m, m2 czy m3.
Warto przećwiczyć rozpoznawanie, czy dana robota jest liniowa, powierzchniowa czy objętościowa. Pomaga też praca na przykładach STWiOR i przedmiarów: umocnienia, narzuty, zasypki, wykopy. Na egzaminie zawsze szukaj słów: grubość, warstwa, ilość materiału.
info

Statystycznie 49% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z kosztorysowania robót budowlanych i hydrotechnicznych
  • Przykładowe STWiOR dla robót regulacyjnych i umocnieniowych (narzut kamienny)
  • Zadania treningowe z przedmiarowania robót ziemnych i kamiennych

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego