KWALIFIKACJA HGT11 - CZERWIEC 2022

PYTANIE NR 28.
Na podstawie normatywu surowcowego i cennika oblicz cenę gastronomiczną netto 1 porcji napoju White Lady.
Ilustracja przedstawia dwie tabele.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Cena gastronomiczna netto to suma kosztów surowców użytych w 1 porcji. Ilości z normatywu przelicza się z ml na litry i mnoży przez cenę 1 l: gin 0,04×120=4,80; Triple Sec 0,03×250=7,50; sok 0,02×40=0,80. Razem 13,10 zł (bez marży i VAT).

Pełne wyjaśnienie:

Cena gastronomiczna netto porcji napoju oznacza łączny koszt surowców zużytych do przygotowania tej porcji. W takiej kalkulacji nie dolicza się jeszcze narzutu/marży ani podatku VAT – liczy się wyłącznie koszt składników wynikający z normatywu surowcowego i cennika.

Krok 1: przeliczenie jednostek
W normatywie ilości podano w mililitrach, a w cenniku ceny dotyczą 1 litra, więc trzeba zamienić ml na l (dzieląc przez 1000):

  • Gin 40 ml = 0,04 l
  • Triple Sec 30 ml = 0,03 l
  • Sok z cytryny 20 ml = 0,02 l

Krok 2: koszt każdego składnika

  • Gin: 0,04 l × 120 zł/l = 4,80 zł
  • Triple Sec: 0,03 l × 250 zł/l = 7,50 zł
  • Sok z cytryny: 0,02 l × 40 zł/l = 0,80 zł

Krok 3: suma kosztów
4,80 + 7,50 + 0,80 = 13,10 zł. To jest cena gastronomiczna netto (koszt surowcowy) 1 porcji White Lady.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • 10,80 zł – typowy skutek błędnego przeliczenia lub pominięcia części kosztu (np. nieuwzględnienia jednego składnika).
  • 9,90 zł – często wynika z błędu w mnożeniu lub zaniżenia kosztu droższego składnika (likieru) przez użycie złej ilości.
  • 18,30 zł – może wynikać z dodania narzutu/marży albo z błędu jednostek (np. niepoprawnego operowania ml i l).

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze sprawdź, czy cena w cenniku jest za 1 l, 0,7 l czy 1 butelkę, i dopiero potem dobieraj przeliczenie jednostek.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To koszt surowców zużytych do przygotowania 1 porcji, wyliczony z normatywu i cen zakupu. Nie obejmuje marży/narzutu ani VAT. W praktyce jest punktem wyjścia do ustalenia ceny sprzedaży i kontroli kosztów baru.
Aby zamienić ml na l, dzielisz przez 1000. Przykład: 40 ml = 0,04 l, 30 ml = 0,03 l, 20 ml = 0,02 l. To kluczowy krok, gdy ceny w cenniku są podane za 1 litr surowca.
Stosujesz mnożenie: koszt = ilość (l) × cena (zł/l). Np. 0,04 l × 120 zł/l = 4,80 zł. Dopiero potem sumujesz koszty wszystkich składników z receptury porcji.
Ponieważ pytanie dotyczy ceny gastronomicznej netto, czyli kosztu surowców. Marża/narzut i VAT służą do wyznaczenia ceny sprzedaży (brutto) i są innym etapem kalkulacji. Doliczenie ich w tym miejscu daje zawyżony wynik.
Potrzebujesz: (1) normatywu surowcowego, czyli ilości składników na 1 porcję (w ml), oraz (2) cennika, czyli cen jednostkowych składników (np. zł za 1 litr). Następnie przeliczasz ml na litry i liczysz koszt każdego składnika.
Najczęstsze pomyłki to: brak przeliczenia ml na l, mnożenie 40×120 zamiast 0,04×120, pominięcie jednego składnika, mylenie netto z brutto oraz dodawanie marży mimo że zadanie wymaga tylko kosztu surowców.
Tak. Cena gastronomiczna netto to suma kosztów wszystkich składników ujętych w normatywie porcji. Nawet jeśli któryś składnik jest tani (np. sok), jego pominięcie zaniża wynik i fałszuje późniejsze wyliczenie marży oraz rentowności napoju.
Przy tworzeniu karty napojów, aktualizacji cen po zmianach u dostawców, kontroli zużycia alkoholi i soków, porównywaniu opłacalności receptur oraz wyjaśnianiu odchyleń kosztowych. To podstawowe narzędzie zarządzania kosztami w barze.
Cennik surowców podaje ceny zakupu (np. zł/l), które służą do wyliczenia kosztu netto porcji. Karta napojów pokazuje cenę sprzedaży dla gościa, zwykle wyższą, bo zawiera narzut/marżę oraz często jest prezentowana jako kwota brutto.
Porównaj, który składnik jest najdroższy i czy jego koszt dominuje w sumie (w koktajlach często likier lub alkohol bazowy). Upewnij się, że wszystkie ilości są w litrach, a suma nie wygląda jakby liczono ml jak l (wtedy wynik bywa wielokrotnie za duży).
info

Statystycznie 46% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Eksperci podkreślają: "Cena gastronomiczna netto to suma kosztów surowców użytych w 1 porcji."

Źródła:

  • Materiał zadania egzaminacyjnego (ilustracja): tabela "White Lady 1 porcja" oraz tabela "Cena gastronomiczna netto 1 litra" – dane dla: gin 40 ml/120,00 zł; Triple Sec 30 ml/250,00 zł; sok z cytryny 20 ml/40,00 zł.

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z kalkulacji gastronomicznej (karty kalkulacyjne, ćwiczenia z normatywów)
  • Zestawy zadań egzaminacyjnych dotyczących obliczania ceny gastronomicznej netto porcji
  • Podstawy rachunku kosztów w gastronomii (pojęcia: koszt surowca, narzut, marża, VAT)

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego