KWALIFIKACJA CES4 - STYCZEŃ 2019

PYTANIE NR 23.
Na podstawie przedstawionej na rysunku krzywej rozkładu temperatur w wannie zmianowej określ temperaturę w miejscu ogniska wanny.
Ilustracja przedstawia wykres krzywej rozkładu temperatur w wannie zmianowej, co jest istotne w kontekście egzaminu
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Temperaturę w miejscu ogniska wanny wyznacza się przez odczyt wartości z krzywej rozkładu temperatur w punkcie odpowiadającym położeniu "ogniska".
Po poprawnym zlokalizowaniu tego miejsca na rysunku odczyt z osi temperatur wskazuje 1 510°C, a pozostałe wartości wynikają z odczytu innych punktów krzywej lub błędu skali.

Pełne wyjaśnienie:

W tego typu zadaniu nie wykonuje się obliczeń – kluczowa jest poprawna interpretacja wykresu. Krzywa rozkładu temperatur w wannie zmianowej pokazuje, jak temperatura zmienia się wzdłuż określonego kierunku (zgodnie z opisem osi na rysunku). "Ognisko wanny" to wskazane na rysunku miejsce/strefa, dla której należy odczytać temperaturę.

Aby uzyskać prawidłowy wynik, postępuje się typowo w trzech krokach:

  • Zidentyfikować "ognisko wanny" na rysunku (zgodnie z podpisem/oznaczeniem na schemacie lub krzywej).
  • Rzutować punkt na krzywą (wybrać wartość temperatury dokładnie dla tego położenia, a nie dla sąsiedniej strefy).
  • Odczytać temperaturę z osi, zwracając uwagę na podziałkę (główne i pomocnicze działki).

Odpowiedź "1 510°C" jest poprawna, ponieważ odpowiada wartości temperatury odczytanej w punkcie krzywej przypisanym do ogniska wanny na rysunku.

Odpowiedzi "1 480°C", "1 475°C" i "1 460°C" są typowymi dystraktorami dla dwóch rodzajów pomyłek:

  • Pomylenie miejsca odczytu – uczeń wybiera temperaturę z innego charakterystycznego fragmentu krzywej (np. przed/za ogniskiem).
  • Błąd skali – odczyt o jedną lub kilka działek niżej, szczególnie gdy skala jest gęsta lub słabo opisana.

Wskazówka egzaminacyjna: przed wyborem odpowiedzi warto na chwilę "zatrzymać się" na osi temperatur i sprawdzić, czy 10°C odpowiada jednej dużej działce czy kilku mniejszym. W zadaniach z wykresami większość błędów wynika nie z braku wiedzy technologicznej, lecz z niedokładnego odczytu i nieuwagi.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To wykres pokazujący, jak temperatura zmienia się wzdłuż wanny (w określonym kierunku). Ułatwia ocenę pracy stref grzewczych oraz wskazuje temperatury w punktach charakterystycznych procesu topienia i klarowania szkła.
Najpierw znajdź wskazany punkt (np. "ognisko"), potem odczytaj wartość temperatury z osi pionowej w miejscu przecięcia z krzywą. Zawsze sprawdź podziałkę osi i czy odczyt dotyczy dokładnie tego położenia, a nie sąsiedniej strefy.
W zadaniach egzaminacyjnych jest to określone miejsce w wannie wskazane na rysunku (często w strefie intensywnego ogrzewania). Sens jest praktyczny: w tym punkcie kontroluje się temperaturę kluczową dla przebiegu topienia i homogenizacji masy szklanej.
Ponieważ wynik uzyskuje się przez bezpośredni odczyt z wykresu. Sprawdzana jest umiejętność interpretacji dokumentacji graficznej (krzywej temperatury), a nie rachunki. Błędy zwykle wynikają z pomylenia punktu odczytu lub skali osi.
Najczęstsze są: odczyt z niewłaściwego miejsca (np. z sąsiedniej strefy zamiast ogniska), pomylenie dużych i małych działek skali oraz "zgadywanie" wartości okrągłej zamiast dokładnego odczytu. Pomaga zaznaczenie punktu i prowadzenie pomocniczych linii.
Trzeba kierować się oznaczeniem na rysunku: podpisem, strzałką, symbolem strefy lub opisem osi położenia. Nie należy zakładać, że ognisko jest zawsze w maksimum temperatury, jeśli rysunek wskazuje inne miejsce kontrolne.
W praktyce mogą mieć znaczenie, bo temperatura wpływa na lepkość masy szklanej, szybkość topienia i klarowanie. Na egzaminie te różnice są też celowe: mają sprawdzić dokładność odczytu z krzywej i poprawne zidentyfikowanie punktu technologicznego.
Kontrola jest prowadzona podczas rozruchu, stabilizacji pracy oraz przy zmianach wsadu, paliwa lub ustawień palników. Temperatury w punktach charakterystycznych pomagają wykryć odchylenia, które mogą skutkować wadami wyrobu lub spadkiem wydajności.
Ćwicz odczyt z różnych skal (co 5°C, 10°C, 25°C), pracuj na zadaniach z rysunkami stref pieca/wanny i ucz się typowych nazw punktów technologicznych. Na próbnych zadaniach zaznaczaj punkt odczytu i prowadź linie pomocnicze do osi.
Policz, ile stopni odpowiada jednej dużej działce i czy są działki pośrednie. Sprawdź wartości skrajne osi oraz opisy przy kreskach. Jeśli oś jest gęsta, łatwo przesunąć się o jedną działkę, co daje odpowiedzi różniące się o 5–20°C.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 51% zdających egzamin. trudne

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z technologii szkła dotyczące budowy i pracy wanien szklarskich
  • Ćwiczenia z interpretacji wykresów technologicznych (temperatura–położenie, temperatura–czas)
  • Instrukcje zakładowe/DTR pieca (jeśli dostępne w pracowni) dotyczące stref i punktów kontrolnych

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego