KWALIFIKACJA MTL5 - STYCZEŃ 2020

PYTANIE NR 1.
Na podstawie receptury namiaru spiekalni sporządź zapotrzebowanie na koks o wilgotności 8%, niezbędny do sporządzenia mieszanki spiekalniczej do produkcji 8 Mg spieku.
Ilustracja przedstawia tabelę z recepturą namiaru spiekalni, która jest częścią egzaminu zawodowego dla technika hutnika,
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Receptura dotyczy 1 Mg spieku, a w wierszu "Koks" podano 80,0 kg wsadu wilgotnego (8% H2O) na 1 Mg. Dla 8 Mg należy przeskalować ilość proporcjonalnie: 80,0 × 8 = 640,0 kg. Wartość 73,6 kg dotyczy wsadu suchego, więc nie spełnia warunku zadania.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniu trzeba sporządzić zapotrzebowanie na koks o wilgotności 8% do wykonania mieszanki spiekalniczej na 8 Mg spieku. Kluczowe są dwa kroki: poprawny odczyt z receptury oraz skalowanie do wymaganej produkcji.

1) Odczyt z tabeli receptury
Z receptury namiaru spiekalni (dla 1 Mg = 1000 kg spieku) w wierszu "Koks" są dwie istotne liczby:

  • Wsad wilgotny: 80,0 kg przy 8% H2O – tego wymaga polecenie.
  • Wsad suchy: 73,6 kg – to wartość po przeliczeniu na suchą masę, ale nie odpowiada warunkowi "o wilgotności 8%".

2) Skalowanie do 8 Mg spieku
Jeśli na 1 Mg spieku potrzeba 80,0 kg koksu wilgotnego, to na 8 Mg potrzeba 8 razy więcej:

80,0 kg/Mg × 8 Mg = 640,0 kg

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • 73,6 kg – to ilość koksu suchego dla 1 Mg spieku; dodatkowo nie jest przeskalowana do 8 Mg.
  • 588,8 kg – to wynik 73,6 × 8, czyli przeskalowanie, ale błędnie dla wsadu suchego, a nie wilgotnego 8%.
  • 57,6 kg – nie wynika z danych receptury dla koksu; najczęściej jest efektem pomylenia wierszy/kolumn albo wykonania nieuzasadnionych przeliczeń.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze najpierw sprawdź, czy zadanie pyta o "wsad wilgotny" czy "wsad suchy", a dopiero potem wykonuj mnożenie przez liczbę Mg produkowanego spieku.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Sprawdź w tabeli wiersz "Koks" oraz kolumnę odpowiadającą temu, o co pyta zadanie. Jeśli wymagany jest koks o danej wilgotności, wybierasz kolumnę "Wsad wilgotny" z podanym % H2O. Dla 1 Mg spieku wartość jest podana bez dodatkowych przeliczeń.
Polecenie wskazuje koks o wilgotności 8%, czyli materiał w stanie wilgotnym. Kolumna "wsad suchy" pokazuje masę po odjęciu wody i służy do bilansów suchej masy, ale nie opisuje ilości fizycznie pobieranego koksu z magazynu przy danej wilgotności.
Stosujesz proporcję liniową: ilości składników w recepturze dla 1 Mg mnożysz przez liczbę Mg, które masz wyprodukować. Jeżeli receptura podaje 80,0 kg/Mg, to dla 8 Mg liczysz 80,0 × 8. To typowe skalowanie receptury wsadowej.
Mg to megagram, czyli 1 000 kg (tona metryczna). W recepturach technologicznych często podaje się zużycia składników na 1 Mg produktu, bo ułatwia to skalowanie do partii produkcyjnych. W obliczeniach ważne jest, czy receptura jest dla 1 Mg czy innej masy.
To klasyczny błąd: 588,8 kg powstaje z mnożenia 73,6 × 8. 73,6 kg dotyczy jednak wsadu suchego, a zadanie wymaga koksu o wilgotności 8% (wsad wilgotny). Skalowanie jest wykonane poprawnie, ale na niewłaściwej wielkości z tabeli.
Najważniejsze są: masa koksu na 1 Mg spieku oraz informacja, czy jest to wsad wilgotny i jaka jest zawartość H2O. Pozostałe kolumny (straty prażenia i redukcji, składniki spieku) są przydatne w bilansach procesu, ale nie są potrzebne do prostego zapotrzebowania materiałowego.
W tym typie zadania zwykle nie. Zapotrzebowanie na koks do sporządzenia mieszanki wynika z kolumny receptury dla wsadu (wilgotnego lub suchego). Straty prażenia i redukcji opisują, co dzieje się w procesie (ile masy ubywa), ale nie zmieniają ilości koksu, którą musisz odważyć/dodać do namiaru.
Zrób szybki "checklist": (1) podkreśl w treści zadania słowo wilgotności, (2) w tabeli znajdź kolumnę z % H2O, (3) wybierz masę z tej samej kolumny "wsad wilgotny", (4) dopiero potem wykonaj mnożenie przez liczbę Mg. To ogranicza pomyłki przy podobnych liczbach.
Namiar spiekalniczy to mieszanina surowców przed procesem spiekania (np. materiały rudonośne, topniki, paliwo). Receptura określa proporcje składników, aby uzyskać wymaganą jakość spieku. Liczenie z receptury pozwala zaplanować pobór materiałów, przygotować partię wsadu i kontrolować powtarzalność procesu.
Ćwicz trzy elementy: czytanie tabel (wiersz/kolumna, jednostki), skalowanie proporcjonalne (mnożenie przez liczbę Mg) oraz rozróżnienie stanu materiału (wilgotny/suchy). Warto przerobić kilka receptur z różnymi wilgotnościami, aby nie wybierać automatycznie pierwszej liczby w wierszu.
info

Statystycznie 64% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Według specjalistów z branży: "Receptura dotyczy 1 Mg spieku, a w wierszu "Koks" podano 80,0 kg wsadu wilgotnego (8% H2O) na 1 Mg."

Źródła:

  • Opis zweryfikowanej ilustracji: tabela "Receptura namiaru spiekalni", wiersz "Koks" (wsad wilgotny 80,0 kg; H2O 8%; wsad suchy 73,6 kg) oraz wiersz "Razem" (składniki spieku 1 000 kg) — źródło wewnętrzne zadania egzaminacyjnego (brak publicznego adresu URL).

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z technologii spiekania (receptury wsadowe, bilanse masowe)
  • Zadania rachunkowe z proporcji i skalowania receptur technologicznych
  • Instrukcje zakładowe/opracowania szkolne dotyczące przygotowania namiaru spiekalniczego (jeśli dostępne w pracowni)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego