KWALIFIKACJA EKA4 - CZERWIEC 2013

PYTANIE NR 9.
Na podstawie zamieszczonego bilansu, wskaż brakujący składnik aktywów trwałych.
Ilustracja przedstawia fragment bilansu finansowego, który jest częścią pytania egzaminacyjnego związanego z kwalifikacją
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Pożyczka udzielona na 18 miesięcy jest należnością długoterminową, więc ujmuje się ją w aktywach trwałych. Kredyt zaciągnięty, zaległe wynagrodzenie i naliczony niezapłacony VAT to zobowiązania/rozrachunki, czyli nie są składnikami aktywów trwałych.

Pełne wyjaśnienie:

W bilansie kluczowe jest rozróżnienie aktywów (zasobów jednostki) i pasywów (źródeł finansowania, w tym zobowiązań). W obrębie aktywów ocenia się także horyzont czasu: czy dana pozycja ma charakter długoterminowy (zwykle powyżej 12 miesięcy), czy krótkoterminowy.

Udzielona pożyczka na okres 18 miesięcy oznacza, że jednostka przekazała środki innemu podmiotowi i ma prawo je odzyskać w przyszłości. Jest to więc należność. Ponieważ okres wynosi 18 miesięcy, ma charakter długoterminowy, a w prezentacji bilansowej kwalifikuje się do aktywów trwałych jako należność długoterminowa.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • Zaciągnięty kredyt na okres 24 miesięcy to zobowiązanie wobec banku. Nawet jeśli jest długoterminowe, pozostaje pasywem, a nie aktywem.
  • Naliczony, a nie zapłacony podatek VAT (w ujęciu "do zapłaty") jest rozrachunkiem publicznoprawnym o charakterze zobowiązania. To także element pasywów/rozrachunków, nie aktywów trwałych.
  • Zaległe wynagrodzenie dla pracownika stanowi zobowiązanie wobec pracownika (rozrachunki z tytułu wynagrodzeń). Jest to pasywo, bo jednostka ma obowiązek wypłaty.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli pozycja oznacza, że ktoś jest winien pieniądze jednostce (należność) i termin przekracza 12 miesięcy, zwykle trafia do aktywów trwałych. Jeśli natomiast jednostka jest winna pieniądze innym (kredyt, wynagrodzenia, podatek do zapłaty), jest to zobowiązanie, czyli pasywo.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Aktywa trwałe to składniki majątku przeznaczone do wykorzystania przez jednostkę w okresie dłuższym niż 12 miesięcy. Obejmują m.in. wartości niematerialne, rzeczowe aktywa trwałe oraz długoterminowe należności i inwestycje.
O długoterminowości decyduje termin spłaty/wymagalności. Jeśli zwrot pożyczki ma nastąpić po upływie 12 miesięcy od dnia bilansowego, jest to należność długoterminowa i zwykle wykazuje się ją w aktywach trwałych.
Kredyt zaciągnięty oznacza obowiązek zwrotu środków bankowi, czyli powstaje zobowiązanie. Zobowiązania prezentuje się w pasywach, niezależnie od tego, czy są krótkoterminowe, czy długoterminowe.
Należność to kwota, którą inny podmiot powinien zapłacić jednostce. Z punktu widzenia bilansu jest to składnik aktywów, bo jednostka ma prawo do przyszłego wpływu korzyści ekonomicznych (np. spłaty).
Najczęściej są to pożyczki udzielone z terminem spłaty powyżej 12 miesięcy, długoterminowe rozrachunki z tytułu sprzedaży ratalnej albo inne należności, które zgodnie z umową staną się wymagalne w dalszej przyszłości.
To zależy od sytuacji: VAT może być należny (do zapłaty) albo naliczony do odliczenia (do zwrotu/odliczenia). W pytaniu wskazano "naliczony, a nie zapłacony", co zwykle oznacza zobowiązanie wobec urzędu, a więc nie aktywo trwałe.
Zaległe (niewypłacone) wynagrodzenie oznacza, że jednostka ma obowiązek zapłaty pracownikowi. To jest klasyczne zobowiązanie, więc ujmuje się je po stronie pasywów w rozrachunkach z tytułu wynagrodzeń.
Pomaga proste pytanie kontrolne: kto komu jest winien pieniądze? Jeśli inni są winni jednostce (należności) lub jednostka posiada zasoby (środki, rzeczowe składniki), to aktywa. Jeśli jednostka ma obowiązek zapłaty/zwrotu, to pasywa.
Najczęstszy błąd to traktowanie pożyczki i kredytu jako tego samego. Kluczowy jest kierunek: udzielona pożyczka tworzy należność (aktywo), a zaciągnięty kredyt tworzy zobowiązanie (pasywo). Drugi błąd to ignorowanie terminu 12 miesięcy.
Ćwicz rozpoznawanie pozycji bilansowych na krótkich przykładach: aktywa vs pasywa oraz krótkoterminowe vs długoterminowe. Ucz się na schematach bilansu i zadaniach z rozrachunków (pożyczki, kredyty, podatki, wynagrodzenia), zapisując uzasadnienie w jednym zdaniu.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 54% zdających egzamin. trudne

Według specjalistów z branży: "Pożyczka udzielona na 18 miesięcy jest należnością długoterminową, więc ujmuje się ją w aktywach trwałych."

Źródła:

  • Wikipedia (PL) – "Bilans (rachunkowość)", https://pl.wikipedia.org/wiki/Bilans_(rachunkowo%C5%9B%C4%87) - dostęp 2026-02-18
  • Wikipedia (PL) – "Aktywa", https://pl.wikipedia.org/wiki/Aktywa - dostęp 2026-02-18
  • Wikipedia (PL) – "Należności", https://pl.wikipedia.org/wiki/Nale%C5%BCno%C5%9Bci - dostęp 2026-02-18

Materiały:

  • Podręcznik do rachunkowości finansowej (działy: bilans, klasyfikacja aktywów i pasywów)
  • Materiały dydaktyczne z kwalifikacji EKA.7 dotyczące sprawozdawczości finansowej
  • Zestawy zadań egzaminacyjnych: bilans i klasyfikacja pozycji bilansowych

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego