KWALIFIKACJA CHM5 - WRZESIEŃ 2015

PYTANIE NR 25.
Na podstawie zamieszczonych informacji określ przydatność wody do picia.
Ilustracja przedstawia tabelę z danymi dotyczącymi jakości wody, co jest istotne w kontekście egzaminu zawodowego dla
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Przydatność wody do picia ocenia się przez porównanie wyników badań z wartościami dopuszczalnymi.
Jeżeli w przedstawionych danych wykazano przekroczenie stężenia siarczanów, woda nie spełnia wymagań jakościowych i nie powinna być kwalifikowana jako zdatna do spożycia.

Pełne wyjaśnienie:

Ocena przydatności wody do picia polega na interpretacji zestawienia wyników badań i sprawdzeniu, który z parametrów przekracza wartości dopuszczalne dla wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi. Jeśli choć jeden z istotnych parametrów jest poza wymaganiami, woda nie spełnia norm i wymaga działań korygujących (np. zmiany technologii uzdatniania, mieszania wód, dodatkowego monitoringu lub czasowego ograniczenia użytkowania).

Odpowiedź "Woda nie spełnia norm, przekroczona jest zawartość siarczanów." jest poprawna wtedy, gdy w przedstawionych informacjach (zwykle w tabeli) stężenie siarczanów jest wyższe od wartości dopuszczalnej. Siarczany są parametrem chemicznym, którego zbyt wysokie stężenie może wpływać na właściwości organoleptyczne wody i w określonych sytuacjach stanowić problem zdrowotny dla wrażliwych grup, dlatego przekroczenie jest podstawą do uznania wody za niespełniającą wymagań.

Pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe, gdy dane nie wskazują przekroczeń dla tych wskaźników:

  • "…przekroczona jest zawartość żelaza." – błąd polega na wskazaniu parametru częstego w wodach podziemnych, ale niepotwierdzonego w wynikach.
  • "…przekroczona jest zawartość manganu." – podobnie jak wyżej: decyzja musi wynikać z wartości w tabeli, a nie z intuicji.
  • "…jest zbyt niskie pH wody." – pH bywa kluczowe, ale musi być ocenione liczbowo względem dopuszczalnego zakresu; samo "wrażenie" niskiego pH nie wystarcza.

W praktyce egzaminacyjnej najważniejsze jest czytanie danych wraz z jednostkami i konsekwentne wskazanie tego parametru, który faktycznie przekracza wymagania, zamiast wybierania najbardziej znanego wskaźnika.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Oznacza to, że co najmniej jeden badany parametr (np. chemiczny lub fizyczny) ma wartość poza dopuszczalnym zakresem dla wody przeznaczonej do spożycia. W praktyce wymaga to identyfikacji parametru przekroczonego, oceny ryzyka i podjęcia działań naprawczych lub ograniczeń w użytkowaniu.
Najpierw odczytaj z tabeli wartość parametru i jego jednostkę, potem sprawdź wartość dopuszczalną (lub zakres) podaną w materiałach. Na końcu odpowiedz, który parametr jest poza wymaganiami. Nie oceniaj "na oko" i nie pomijaj jednostek, bo to częste źródło błędów.
Siarczany są jednym z parametrów chemicznych ocenianych w wodzie przeznaczonej do spożycia. Gdy ich stężenie przekracza wymagania, woda nie spełnia kryteriów jakościowych. W zależności od skali przekroczenia może pogarszać smak/zapach i wymagać działań technologicznych w uzdatnianiu.
Oba błędy wynikają zwykle z mechanizmu "rozpoznaję nazwę, więc wybieram". Żelazo i mangan często występują razem w wodach podziemnych, dlatego bez wczytania się w dane łatwo je pomylić. Na egzaminie zawsze decyduje to, co jest faktycznie przekroczone w tabeli.
pH informuje o kwasowości lub zasadowości wody i bywa oceniane jako parametr jakości. Kluczowe jest jednak porównanie liczby z dopuszczalnym zakresem. Samo stwierdzenie "pH jest niskie" nic nie znaczy bez wartości liczbowej i progu odniesienia z materiałów.
W typowej interpretacji wyników jakości wody tak: jeśli parametr objęty wymaganiami jest poza dopuszczalnym zakresem, woda nie spełnia kryteriów. W praktyce dalsze postępowanie zależy od rodzaju parametru i skali przekroczenia, ale na egzaminie liczy się poprawna identyfikacja wskaźnika.
Najczęściej wtedy, gdy wpływa na cechy użytkowe wody (barwa, osad, posmak) lub przekracza wartości dopuszczalne w ocenie jakości. W zadaniach egzaminacyjnych problem rozpoznaje się po przekroczeniu w tabeli, a nie po samym fakcie, że żelazo "w ogóle występuje".
Zwróć uwagę na nazwę parametru w wierszu tabeli, jego jednostkę oraz wartość dopuszczalną podaną obok. Następnie porównaj wynik z progiem. Nie zakładaj, że skoro jeden metal jest wysoki, to drugi też musi być przekroczony—na egzaminie liczą się konkretne liczby.
Badania wykonują laboratoria analiz środowiskowych i wodociągowych w ramach monitoringu jakości wody lub kontroli technologii uzdatniania. Wyniki trafiają do raportów/tabel, które następnie interpretuje się pod kątem spełnienia wymagań. To kompetencja przydatna w pracy technika ochrony środowiska.
Ćwicz czytanie tabel wyników badań: jednostki, zakresy dopuszczalne i wnioski "spełnia/nie spełnia". Rób zadania, w których wskazuje się jeden przekroczony parametr spośród kilku podobnych. Dodatkowo powtórz, co oznaczają podstawowe wskaźniki (pH, metale, siarczany).
info

Statystycznie 45% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Źródła:

  • World Health Organization (WHO), Guidelines for Drinking-water Quality, 4th edition incorporating the first addendum, 2017 (rozdziały dot. parametrów chemicznych wody pitnej)

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z analityki środowiskowej dotyczące jakości wód
  • Materiały dydaktyczne o interpretacji wyników badań wody (tabele, normy, przykłady)
  • WHO: Guidelines for Drinking-water Quality (rozdziały o parametrach chemicznych)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego