Wskaźnik w miareczkowaniu twardości wapniowej musi spełniać warunek: jego barwa ma się zmienić wtedy, gdy w roztworze przestanie dominować wolny jon Ca2+ (bo zostanie związany przez titrant – najczęściej EDTA). Do tego celu stosuje się wskaźniki metalochromowe, czyli takie, które tworzą barwne kompleksy z jonami metali.
Odpowiedź "mureksyd" jest poprawna, ponieważ mureksyd (purpurian amonu) jest klasycznym wskaźnikiem używanym do kompleksometrycznego oznaczania wapnia. W punkcie końcowym miareczkowania EDTA przejmuje jon Ca2+ z kompleksu wskaźnikowego, co powoduje zauważalną zmianę barwy.
- "Fenoloftaleina" jest błędna, bo to wskaźnik kwasowo-zasadowy. Reaguje na zmianę pH (odczyn), a nie na związanie Ca2+ przez EDTA, więc nie jest właściwym wskaźnikiem twardości wapniowej.
- "Czerń eriochromowa T" jest błędna w tym pytaniu, ponieważ kojarzy się przede wszystkim z oznaczaniem twardości ogólnej (sumy Ca2+ i Mg2+) w odpowiednich warunkach buforowych. To częsta pułapka: uczący się pamiętają "twardość = EBT", ale nie rozróżniają, że twardość wapniowa ma inny wskaźnik.
- "Błękit bromotymolowy" jest błędny, bo to również wskaźnik pH (zmienia barwę w określonym zakresie odczynu). Nie pełni roli wskaźnika metalojonowego w oznaczeniu Ca2+.
Wskazówka egzaminacyjna: gdy pytanie dotyczy konkretnego jonu metalu (np. Ca2+), szukaj wskaźnika metalochromowego "dopasowanego" do tego jonu (tu: mureksyd), a nie wskaźników pH. Gdy mowa o twardości ogólnej, częściej pojawia się czerń eriochromowa T.