KWALIFIKACJA GIW2 - STYCZEŃ 2014

PYTANIE NR 33.
Na rysunku przedstawiono
Ilustracja przedstawia anemometr skrzydełkowy, który jest przyrządem używanym do pomiaru prędkości przepływu powietrza.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Anemometr skrzydełkowy rozpoznaje się po wirniku z łopatkami (skrzydełkami), który obraca się pod wpływem strumienia powietrza i służy do pomiaru jego prędkości. Psychrometr aspiracyjny dotyczy wilgotności, katatermometr ocenia oddawanie ciepła, a anemometr czaszowy ma charakterystyczne czasze na ramionach.

Pełne wyjaśnienie:

Pytanie polega na rozpoznaniu przyrządu ze zdjęcia/rysunku, co jest typowym wymaganiem w zagadnieniach aerologii i kontroli przewietrzania w kopalniach podziemnych. "Anemometr skrzydełkowy" to przyrząd do pomiaru prędkości przepływu powietrza, w którym elementem pomiarowym jest wirnik z łopatkami (skrzydełkami). Strumień powietrza wprawia wirnik w ruch obrotowy, a urządzenie przelicza ten ruch na prędkość.

Odpowiedź "psychrometr aspiracyjny" jest nieprawidłowa, ponieważ psychrometr służy do oceny wilgotności (porównuje wskazania termometru suchego i zwilżonego, często z wymuszonym przepływem powietrza). Nawet jeśli występuje w nim element wentylatora/aspiratora, jego konstrukcja i cel pomiaru są inne niż w anemometrze.

Odpowiedź "anemometr czaszowy" również jest nieprawidłowa: ten typ anemometru ma charakterystyczny układ kilku półkulistych czasz na ramionach (tzw. "wiatraczek czaszowy"), a nie wirnik skrzydełkowy. W zadaniach egzaminacyjnych kluczowa jest właśnie identyfikacja elementu reagującego na przepływ: łopatki vs czasze.

Odpowiedź "katatermometr" jest błędna, bo to przyrząd używany do oceny warunków cieplnych (zdolności środowiska do odbierania ciepła), zwykle w postaci specjalnego termometru, a nie urządzenia z wirnikiem. Typową pomyłką jest traktowanie wszystkich przyrządów "od mikroklimatu" jako wzajemnie zastępowalnych, podczas gdy każdy mierzy inny parametr.

Wskazówka egzaminacyjna: przy pytaniach "Na rysunku przedstawiono…" skup się na elemencie pomiarowym (łopatki/czasze/termometry) i na tym, co dany przyrząd mierzy: prędkość powietrza, wilgotność czy oddawanie ciepła.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Anemometr skrzydełkowy to przyrząd do pomiaru prędkości przepływu powietrza. Ma wirnik z łopatkami (skrzydełkami), który obraca się w strumieniu powietrza, a liczba obrotów jest przeliczana na prędkość. W kopalniach używa się go do kontroli przewietrzania wyrobisk.
W skrzydełkowym widać wirnik z łopatkami (jak mały śmigiełkowy wentylator). W czaszowym elementem pomiarowym są zwykle kilka czasz/półkul na ramionach. Na egzaminie patrz najpierw na kształt elementu obracającego się w powietrzu.
Psychrometr aspiracyjny służy przede wszystkim do oceny wilgotności (porównuje dwa termometry: suchy i zwilżony), a "aspiracja" oznacza wymuszony przepływ powietrza wokół czujników. Anemometr mierzy prędkość powietrza, więc ma inną budowę i inną skalę/odczyt.
Katatermometr to przyrząd wykorzystywany do oceny oddawania ciepła przez ogrzany czujnik w danych warunkach (wpływ ruchu powietrza i temperatury). Nie jest to klasyczny przyrząd do pomiaru prędkości, dlatego w pytaniach identyfikacyjnych zwykle nie ma wirnika ani czasz.
Anemometrem mierzy się przede wszystkim prędkość przepływu powietrza w wyrobisku. W praktyce pomiar prędkości jest podstawą do dalszych obliczeń (np. ilości powietrza po uwzględnieniu przekroju), ale samo rozpoznanie przyrządu na egzaminie dotyczy zwykle tylko identyfikacji urządzenia.
Pomiary wykonuje się w miejscu reprezentatywnym dla strumienia powietrza, tak aby nie zafałszować wyniku przez przeszkody, zawirowania czy lokalne zwężenia. W praktyce unika się bezpośredniej bliskości ścian i elementów obudowy, a sposób pomiaru dobiera się do warunków i procedur zakładowych.
Częściowo tak, ale to częsta pułapka. "Anemometr" kojarzy się z wiatrem i prędkością powietrza, natomiast "psychrometr" dotyczy wilgotności, a "katatermometr" warunków cieplnych. Na egzaminie najlepiej łączyć nazwę z budową (łopatki/czasze/termometry) i zastosowaniem.
Najczęstsze błędy to wybór odpowiedzi "na skojarzenie" bez analizy detali, mylenie typów anemometrów (skrzydełkowy vs czaszowy) oraz utożsamianie przyrządów mikroklimatu z przyrządami wentylacyjnymi. Pomaga zasada: najpierw identyfikuj element pomiarowy, dopiero potem nazwę.
Ucz się w dwóch krokach: (1) wygląd – zapamiętaj charakterystyczne elementy (łopatki, czasze, termometry, osłony), (2) parametr – co dany przyrząd mierzy (prędkość, wilgotność, komfort cieplny). Dobre są fiszki ze zdjęciem i krótkim opisem zastosowania.
Nie zawsze. Dobór przyrządu zależy od warunków pomiaru (zapylenie, wilgotność, zawirowania, dostępność miejsca). W niektórych sytuacjach stosuje się inne rozwiązania pomiarowe, ale w zadaniach egzaminacyjnych kluczowe jest rozpoznanie podstawowych typów i zrozumienie, że skrzydełkowy mierzy prędkość powietrza.
info

Statystycznie 61% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Według specjalistów z branży: "Anemometr skrzydełkowy rozpoznaje się po wirniku z łopatkami (skrzydełkami), który obraca się pod wpływem strumienia powietrza i służy do pomiaru jego prędkości."

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne szkoły/CKZ z aerologii górniczej (dział: przyrządy pomiarowe i ich zastosowanie)
  • Instrukcje stanowiskowe i zakładowe procedury pomiarów wentylacyjnych (jeśli dostępne w kopalni)
  • Katalogi i instrukcje producentów anemometrów (rozpoznawanie budowy: wirnik skrzydełkowy, czasze, czujniki)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego