KWALIFIKACJA GIW2 - STYCZEŃ 2015

PYTANIE NR 36.
Prędkość prądu powietrza w wyrobiskach w polach metanowych z trakcją elektryczną przewodową nie może być mniejsza niż
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Minimalna prędkość prądu powietrza w wyrobiskach w polach metanowych z trakcją elektryczną przewodową ma zapewniać skuteczne rozcieńczanie i odprowadzanie metanu oraz ograniczenie tworzenia się stref zastoju powietrza.
Dlatego jako wartość graniczna przyjmuje się 1,0 m/s, a niższe wartości nie spełniają wymagania "nie może być mniejsza niż".

Pełne wyjaśnienie:

W rejonach zagrożonych metanem kluczowym zadaniem wentylacji jest ciągłe rozcieńczanie i odprowadzanie metanu oraz zapobieganie powstawaniu miejsc, w których powietrze "stoi" lub krąży słabo. Gdy w wyrobisku występuje trakcja elektryczna przewodowa, ryzyko zapłonu mieszaniny metanowo-powietrznej (w razie lokalnego wzrostu stężenia metanu) jest traktowane szczególnie restrykcyjnie, dlatego wymagania dotyczące przewietrzania są określane jako minimalne wartości, poniżej których nie wolno schodzić.

Odpowiedź "1,0 m/s" odpowiada wymaganiu z treści pytania: prędkość prądu powietrza nie może być mniejsza niż wskazana wartość. Taki próg ma praktyczny sens: im mniejsza prędkość, tym większa skłonność do tworzenia się lokalnych zastojów, a także słabsza zdolność strumienia powietrza do "zabrania" metanu z rejonu jego wydzielania.

  • Wartość "0,5 m/s" jest zbyt niska jak na warunki pola metanowego z trakcją przewodową; wybór tej opcji często wynika z mylenia wymagań dla różnych typów wyrobisk albo z intuicyjnego "połowienia" wartości.
  • Wartość "0,8 m/s" jest odpowiedzią pośrednią i bywa wybierana, gdy zdający nie pamięta progu minimalnego i kieruje się wrażeniem, że "prawie 1 m/s" będzie wystarczające. Warunek w pytaniu jest jednak jednoznaczny: chodzi o minimum, którego nie wolno zaniżyć.
  • Wartość "0,3 m/s" jest typowym dystraktorem skrajnie zaniżonym; może pasować do błędnego przekonania, że liczy się wyłącznie sam dopływ powietrza, a nie jego prędkość w wyrobisku.

Na egzaminie warto zwracać uwagę na sformułowania typu "nie może być mniejsza niż" (minimum) oraz na warunki szczególne, takie jak pole metanowe i urządzenia elektryczne, które zwykle oznaczają ostrzejsze wymagania bezpieczeństwa.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To szybkość przepływu powietrza w danym przekroju wyrobiska, zwykle wyrażana w m/s i mierzona anemometrem. Parametr pomaga ocenić, czy przewietrzanie skutecznie usuwa metan, ciepło i zanieczyszczenia oraz czy nie tworzą się strefy zastoju.
Bo metan może lokalnie gromadzić się w miejscach o słabym ruchu powietrza. Utrzymanie minimalnej prędkości zmniejsza ryzyko powstania kieszeni metanowych, poprawia mieszanie i transport gazów oraz ułatwia utrzymanie bezpiecznych warunków pracy.
To rejony eksploatacji/robót, w których występuje zagrożenie metanowe wynikające z wydzielania metanu ze złoża lub górotworu. Dla takich rejonów stosuje się szczególne wymagania organizacyjne i wentylacyjne, aby ograniczać ryzyko wybuchu.
Urządzenia elektryczne mogą stanowić potencjalne źródło zapłonu, jeśli doszłoby do przekroczeń dopuszczalnych stężeń metanu. Z tego powodu w wyrobiskach z trakcją przewodową przykłada się większą wagę do stabilnych parametrów przewietrzania, w tym prędkości powietrza.
Najczęściej anemometrem (np. skrzydełkowym) w wybranych punktach przekroju. Ważne jest prawidłowe ustawienie przyrządu, czas pomiaru i uśrednienie wyników. Pomiar powinien odzwierciedlać rzeczywisty przepływ w miejscu pracy, a nie tylko przy ociosie.
Nie. Prędkość (m/s) mówi, jak szybko płynie powietrze, a wydatek (m³/s lub m³/min) opisuje ilość powietrza przepływającą w czasie. Te wielkości są powiązane przekrojem wyrobiska, dlatego nie wolno ich mylić przy interpretacji wymagań.
Najczęściej pomija się w treści słowa "nie mniejsza niż" i wybiera zaniżoną liczbę, albo wybiera wartość "pośrednią", bo wydaje się rozsądna. Pomaga podkreślenie w głowie: "minimum = nie wolno zejść poniżej progu".
Szczególnie w rejonach metanowych, przy pracach powodujących zwiększone wydzielanie metanu oraz gdy działają urządzenia elektryczne. Spadek prędkości może sprzyjać lokalnym wzrostom stężenia metanu i pogorszeniu warunków klimatycznych, dlatego wymaga szybkiej reakcji dozoru.
Należy postępować zgodnie z instrukcjami i poleceniami dozoru: zgłosić nieprawidłowość, ograniczyć lub wstrzymać prace, sprawdzić stan urządzeń wentylacyjnych i tam, drzwi, lutniociągów oraz organizację przepływu. Nie wolno "akceptować" zaniżonych parametrów.
Ucz się progów i pojęć w parach: warunek (np. pole metanowe + trakcja) → wymaganie (minimum). Ćwicz rozwiązywanie testów z negacjami ("nie mniejsza", "nie większa"). Powtarzaj też interpretację jednostek (m/s) i typowe sytuacje pomiarowe w wyrobiskach.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 51% zdających egzamin. trudne

Materiały:

  • Materiały szkoleniowe z wentylacji kopalnianej (skrypty szkolne dla techników/branżowych szkół górniczych)
  • Instrukcje i procedury przewietrzania obowiązujące w zakładzie górniczym (w tym zasady dla rejonów metanowych)
  • Podręczniki z zakresu zagrożeń naturalnych w górnictwie (metanowość, przewietrzanie, bezpieczeństwo przeciwwybuchowe)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego