KWALIFIKACJA GIW13 - STYCZEŃ 2020

PYTANIE NR 33.
Na rysunku przedstawiono profil otworu kierunkowego
Ilustracja przedstawia profil otworu kierunkowego typu "J", co jest związane z kwalifikacją TECHNIK WIERTNIK - KWALIFIKACJA
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Profil typu "J" w otworze kierunkowym oznacza trajektorię, która startuje pionowo, następnie w odcinku budowania krzywizny stopniowo zwiększa odchylenie i przechodzi w odcinek o stałym nachyleniu. Na rysunku rozpoznaje się go po "wygięciu" tylko w jednej fazie, bez ponownego prostowania charakterystycznego dla profilu "S".

Pełne wyjaśnienie:

W wiertnictwie kierunkowym rozróżnia się typowe kształty trajektorii (profile) otworów, ponieważ ułatwia to planowanie, kontrolę i komunikację w trakcie prowadzenia wiercenia. Profil na rysunku należy oceniać całościowo: od odcinka początkowego, przez fragment budowania krzywizny, aż po końcowy przebieg trajektorii.

Dlaczego poprawna jest odpowiedź "typu "J""?
Profil typu "J" ma przebieg przypominający literę J: zwykle zaczyna się od odcinka pionowego, następnie następuje odcinek narastania kąta (budowania krzywizny), po czym trajektoria przechodzi w odcinek o w przybliżeniu stałym nachyleniu. Kluczową cechą jest to, że "zmiana kierunku" zachodzi zasadniczo raz (jedna faza budowania), a później nie występuje powrót w stronę pionu.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?

  • "ukośnego" – opis "ukośny" jest zbyt ogólny. Otwór może mieć fragment ukośny w wielu typach profili (J, L, a nawet S). Sam fakt, że końcowy odcinek jest nachylony, nie definiuje jednoznacznie profilu.
  • "typu "L"" – profil typu "L" kojarzy się z trajektorią, która po odcinku pionowym i budowaniu krzywizny przechodzi w odcinek zbliżony do poziomego (długi odcinek horyzontalny). Jeśli rysunek nie pokazuje wyraźnie przejścia do niemal poziomego odcinka, wybór tego typu jest błędny.
  • "typu "S"" – profil typu "S" zawiera dwie charakterystyczne zmiany krzywizny: najpierw odchylenie od pionu, a następnie "wyprostowanie"/powrót w stronę mniejszego odchylenia (druga faza krzywizny). Gdy na profilu nie widać takiego ponownego "zawijania" trajektorii, nie jest to profil S.

Wskazówka egzaminacyjna: najpierw sprawdź, czy trajektoria ma jedną czy dwie fazy krzywizny. Jedna faza budowania i potem stałe nachylenie sugeruje profil "J"; dwie przeciwne fazy krzywizny sugerują "S". Profil "L" rozpoznasz po długim odcinku bliskim poziomu.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Profil typu J to trajektoria, która zwykle zaczyna się pionowo, następnie ma odcinek budowania krzywizny (narastanie odchylenia), a dalej przechodzi w odcinek o w miarę stałym nachyleniu. Kształt przypomina literę "J", bo krzywizna pojawia się zasadniczo tylko raz.
Profil typu J ma jedną fazę zmiany krzywizny i potem biegnie ze stałym nachyleniem. Profil typu S ma dwie fazy krzywizny: po odchyleniu następuje "wyprostowanie" lub zmiana krzywizny w przeciwną stronę. Szukaj na rysunku drugiego "zawinięcia" trajektorii.
Profil typu L po odcinku pionowym i budowaniu krzywizny przechodzi w długi odcinek o nachyleniu bardzo małym, często bliskim poziomu. Na rysunku "L" rozpoznaje się po wyraźnym "wypłaszczeniu" końcowej części trajektorii, które odróżnia go od profilu J.
"Ukośny" opisuje jedynie fragment trajektorii (że ma nachylenie), ale nie wskazuje typu profilu. Zarówno J, jak i L czy S mogą zawierać odcinki ukośne. Na egzaminie trzeba nazwać typ profilu, czyli cały przebieg krzywizny, a nie tylko orientację końcowego odcinka.
Najpierw zidentyfikuj odcinek startowy (pionowy czy już odchylony). Potem sprawdź, gdzie zaczyna się budowanie krzywizny i czy krzywizna występuje raz czy dwa razy. Na końcu oceń, czy trajektoria stabilizuje się na stałym nachyleniu (J) czy przechodzi w prawie poziomy odcinek (L).
Profil typu J stosuje się, gdy trzeba odejść od pionu i prowadzić otwór pod stałym kątem do celu (np. w kierunku określonej strefy złożowej lub z ominięciem przeszkód). Ułatwia to kontrolę trajektorii, bo po zbudowaniu kąta utrzymuje się stabilne nachylenie.
Często bywa trudniejszy, bo wymaga kontrolowania dwóch zmian krzywizny i precyzyjnego "wyprostowania" trajektorii do docelowego kierunku. To zwiększa wymagania co do sterowania zestawem dennym i kontroli parametrów. Nie zawsze jednak jest "gorszy" – zależy od celu geologicznego i ograniczeń terenowych.
Najczęstsze błędy to ocenianie profilu tylko po końcowym odcinku (np. "jest ukośny, więc…"), pomijanie liczby faz krzywizny oraz mylenie "J" z "L", gdy student nie zauważa, że "L" ma dłuższy odcinek bliski poziomu. Pomaga analiza: start, krzywizna, stabilizacja.
To fragment trajektorii, w którym stopniowo zwiększa się (lub zmniejsza) kąt odchylenia otworu od pionu. Na rysunku widać go jako "wygięcie" toru. W profilu typu J odcinek budowania krzywizny prowadzi do osiągnięcia stałego nachylenia, które potem jest utrzymywane.
Warto przećwiczyć serię rysunków z różnymi profilami i opisywać je tym samym schematem: odcinek pionowy, liczba zmian krzywizny, czy jest odcinek stałego nachylenia, czy jest odcinek prawie poziomy. Dobrze działa też porównywanie par rysunków: J vs L oraz J vs S.
info

Statystycznie 46% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Według specjalistów z branży: "Profil typu "J" w otworze kierunkowym oznacza trajektorię, która startuje pionowo, następnie w odcinku budowania krzywizny stopniowo zwiększa odchylenie i przechodzi w odcinek o stałym nachyleniu."

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z wiertnictwa kierunkowego (skrypty szkolne/uczelniane) dotyczące profili J/L/S
  • Instrukcje i prezentacje producentów narzędzi do wierceń kierunkowych opisujące planowanie trajektorii
  • Zestawy zadań egzaminacyjnych z rozpoznawania profili otworów na rysunkach

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego