Przesunięcie fazowe dwóch napięć o tej samej częstotliwości można odczytać z wykresów czasowych, porównując położenie tych samych punktów charakterystycznych (np. przejścia przez zero z rosnącą wartością, maksima lub minima).
Krok 1: wyznacz okres T
Okres T to czas jednego pełnego powtórzenia przebiegu. Na rysunku można go odczytać jako odległość w czasie między kolejnymi maksimami (albo kolejnymi przejściami przez zero w tym samym kierunku).
Krok 2: wyznacz przesunięcie w czasie Δt
Δt to różnica czasu między tymi samymi punktami obu przebiegów (np. maksimum u1(t) i maksimum u2(t), jeśli mają podobny kształt i tę samą częstotliwość).
Krok 3: przelicz Δt na przesunięcie fazowe Δφ
Stosuje się zależność:
Δφ = 360° · (Δt / T).
Jeżeli z wykresu wynika przesunięcie o ćwierć okresu (Δt = T/4), to:
Δφ = 360° · (1/4) = 90°.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?
- 45° odpowiada przesunięciu o T/8. Taki wynik byłby właściwy tylko wtedy, gdyby przesunięcie w czasie wynosiło jedną ósmą okresu.
- 0° oznacza przebiegi w fazie: ich maksima, minima i przejścia przez zero wypadają w tych samych chwilach. Przy widocznym przesunięciu na osi czasu nie jest to spełnione.
- 180° oznacza przesunięcie o połowę okresu (T/2), czyli przeciwfazę: gdy jeden przebieg ma maksimum, drugi ma minimum. To inny przypadek niż przesunięcie o T/4.
Wskazówka egzaminacyjna: najpewniej porównuj przejścia przez zero w tym samym kierunku (np. rosnące). Maksima mogą być mniej czytelne, gdy amplitudy lub kształty są zniekształcone.