Nachylenie skarpy wykopu w przekroju poprzecznym opisuje, jak "szybko" skarpa odchodzi w poziomie wraz ze wzrostem wysokości w pionie. W praktyce robót ziemnych bardzo często spotyka się zapis w formie stosunku, np. 1:2, rozumiany jako pion:poziom (na 1 jednostkę wysokości przypada 2 jednostki odsadzenia w poziomie).
W zadaniach z rysunkiem przekroju wykopu poprawny wybór polega na odczytaniu geometrii skarpy: należy porównać różnicę wysokości skarpy (od dna wykopu do terenu) z poziomym "rozsunięciem" krawędzi wykopu względem dna. Jeżeli skarpa ma odsadzenie w poziomie około dwa razy większe niż przyrost w pionie, odpowiada temu zapis 1:2.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi nie pasują?
- "1:1" oznacza skarpę bardziej stromą (odsadzenie w poziomie równe wysokości). Gdy rysunek pokazuje wyraźnie większe odsadzenie niż wysokość, taki zapis jest zbyt stromy.
- "2:1" w konwencji pion:poziom oznacza skarpę bardzo stromą (2 w pionie na 1 w poziomie). To wariant "bardziej pionowy", więc nie pasuje, gdy skarpa jest łagodniejsza.
- "2:0" jest zapisem nielogicznym dla nachylenia skarpy (dzielenie przez 0 / brak odsadzenia w poziomie). Taki zapis nie opisuje realnej skarpy w sensie geometrycznym.
Wskazówka egzaminacyjna: zanim wybierzesz odpowiedź, upewnij się, jaką konwencję przyjęto w zadaniu (pion:poziom). Najczęstszy błąd to odwrócenie stosunku i wybranie wartości odwrotnej do tej wynikającej z przekroju.