KWALIFIKACJA ELE2 - PRÓBNY

PYTANIE NR 3.
Na rysunku przedstawiono sieć typu
Ilustracja przedstawia schemat sieci elektrycznej typu TN-S, co jest zgodne z podaną odpowiedzią do pytania egzaminacyjnego.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
W układzie TN-S przewody neutralny N i ochronny PE są prowadzone jako oddzielne od samego źródła zasilania. Na schemacie widać pięć przewodów (L1, L2, L3, N, PE) oraz uziemiony punkt gwiazdowy transformatora i brak przewodu PEN, co wskazuje na TN-S.

Pełne wyjaśnienie:

Klasyfikacja układów sieci opiera się na tym, jak jest uziemiony punkt neutralny źródła oraz w jaki sposób połączono części przewodzące dostępne odbiorników z tym punktem. W układach typu TN punkt neutralny (np. punkt gwiazdowy transformatora) jest bezpośrednio uziemiony, a obudowy urządzeń są połączone z tym punktem przez przewód ochronny.

Na przedstawionym schemacie widać:

  • źródło trójfazowe połączone w gwiazdę, z uziemionym punktem gwiazdowym,
  • pięć przewodów wyprowadzonych od źródła: L1, L2, L3, N oraz PE,
  • oddzielne prowadzenie przewodów N i PE przez całą sieć,
  • połączenie obudów odbiorników z przewodem PE,
  • brak wspólnego przewodu PEN.

To zestaw cech charakterystycznych dla odpowiedzi "TN-S": funkcja neutralna i ochronna jest realizowana przez osobne przewody (N oraz PE) już od źródła.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi nie pasują?

  • "TN-C" wymaga przewodu PEN (wspólna funkcja ochronna i neutralna) w całej sieci. Na schemacie zamiast PEN są dwa osobne przewody: N i PE.
  • "TN-C-S" zakłada, że w pewnej części sieci występuje przewód PEN, a dopiero później następuje jego rozdział na PE i N. Na rysunku nie widać ani odcinka PEN, ani punktu rozdziału — rozdział jest od razu przy źródle.
  • "TT" oznacza, że części przewodzące dostępne odbiornika są uziemione lokalnie, niezależnie od uziemienia punktu neutralnego źródła. Na schemacie obudowy są przyłączone do PE powiązanego z uziemieniem źródła, co jest typowe dla TN, a nie TT.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy na schemacie od transformatora wychodzą L1, L2, L3, N i PE (5 żył/przewodów) i nie ma PEN — najczęściej jest to TN-S. Gdy jest PEN — rozważ TN-C lub TN-C-S (zależnie od tego, czy występuje rozdział).

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Układ TN-S to system, w którym punkt neutralny źródła jest uziemiony, a przewody PE (ochronny) i N (neutralny) są prowadzone oddzielnie od samego źródła aż do odbiorników. Nie występuje przewód PEN.
Szukaj pięciu przewodów wychodzących od źródła: L1, L2, L3, N i PE. Kluczowe jest to, że N i PE są rozdzielone od początku i nie ma przewodu PEN ani miejsca jego rozdziału w sieci.
W TN-C funkcje przewodu neutralnego i ochronnego są połączone w jednym przewodzie PEN w całej sieci. Jeśli na rysunku widzisz osobny N i osobny PE, to definicyjnie nie jest to TN-C.
W TN-S przewody PE i N są oddzielne od źródła w całej instalacji. W TN-C-S najpierw jest odcinek z PEN, a dopiero w pewnym miejscu następuje rozdział na PE i N (punkt podziału PEN).
Litera T informuje o bezpośrednim uziemieniu punktu neutralnego źródła zasilania. Litera N oznacza, że części przewodzące dostępne odbiorników są połączone z tym uziemionym punktem (przez przewód ochronny).
W typowym przedstawieniu schematycznym TN-S pokazuje się L1, L2, L3, N i PE, czyli pięć przewodów/funkcji. Kluczowa jest nie sama liczba, ale fakt, że PE i N są osobne od źródła i nie występuje PEN.
Oba układy mają uziemienia, więc działa heurystyka "widzę uziemienie = TT". Różnica jest taka, że w TT uziemienie odbiornika jest niezależne od uziemienia źródła, a w TN-S obudowy są połączone z uziemionym punktem neutralnym źródła przez PE.
Najczęstszy błąd to ignorowanie miejsca rozdziału PEN. W TN-C-S musi wystąpić odcinek z PEN oraz punkt, w którym rozdziela się go na PE i N. Jeśli od źródła biegną od razu osobne N i PE, to jest TN-S, nie TN-C-S.
TN-S spotyka się często w nowych instalacjach i w miejscach, gdzie od początku prowadzi się osobno PE i N (np. w części instalacji za rozdziałem w obiekcie). Jest to układ sprzyjający przejrzystemu prowadzeniu ochrony i neutralnego.
Ćwicz rozpoznawanie po 3 cechach: czy jest PEN, gdzie następuje rozdział (jeśli w ogóle), oraz czy obudowy łączą się z uziemionym punktem źródła. Rób krótkie notatki ze schematów: TN-S = osobne N i PE; TN-C = PEN; TN-C-S = PEN + rozdział; TT = niezależne uziemienie odbiornika.
info

Statystycznie 69% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Według specjalistów z branży: "W układzie TN-S przewody neutralny N i ochronny PE są prowadzone jako oddzielne od samego źródła zasilania."

Źródła:

  • PN-EN 60364-1, część dotycząca terminologii i klasyfikacji układów sieci (TN, TT) – źródło wskazane w kontekście zadania
  • PN-IEC 60364-4-41, część dotycząca ochrony przeciwporażeniowej i zależności od układu sieci – źródło wskazane w kontekście zadania

Materiały:

  • PN-EN 60364-1 (część dotycząca terminologii i klasyfikacji układów sieci)
  • PN-IEC 60364-4-41 (część dotycząca ochrony dla zapewnienia bezpieczeństwa)
  • Podręczniki i skrypty do kwalifikacji ELE.2 dotyczące układów sieci i ochrony przeciwporażeniowej

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego