Pompa zębata jest pompą wyporową. Jej typowy schemat (lub uproszczony rysunek zasady działania) przedstawia dwa zazębiające się koła zębate pracujące w obudowie oraz rozdzielone przestrzenie po stronie ssawnej i tłocznej. Kluczowe jest to, że pompa nie "przyspiesza" cieczy jak urządzenia hydrokinetyczne, tylko przenosi określoną objętość medium w kolejnych komorach.
Dlaczego poprawne jest "pompy zębatej"?
W pompie zębatej ciecz jest zasysana do przestrzeni między zębami a obudową po stronie ssawnej. Następnie, wraz z obrotem kół, jest transportowana wokół obwodu w tych przestrzeniach do strony tłocznej. W strefie zazębienia zęby "zamykają" przepływ między stroną ssawną i tłoczną, co powoduje ich rozdzielenie i umożliwia wytworzenie różnicy ciśnień.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?
- "wibratora oscylacyjnego" – wibrator dotyczy generowania drgań/oscylacji (np. w zagęszczarkach), a nie wytwarzania przepływu cieczy przez komory wyporowe. Schemat wibratora zwykle akcentuje masy niewyważone, mimośrody lub mechanizmy drgań, a nie porty ssawno-tłoczne.
- "przekładni planetarnej" – przekładnia planetarna to układ kół zębatych do przenoszenia momentu i zmiany przełożenia. Charakterystyczne są elementy: koło słoneczne, satelity i jarzmo. Sama obecność kół zębatych nie przesądza o przekładni; w pompie zębatej istotna jest funkcja hydrauliczna (ssanie/tłoczenie), a nie relacje przełożenia.
- "przekładni hydrokinetycznej" – przekładnia hydrokinetyczna (np. sprzęgło/konwerter) przekazuje energię dzięki przepływowi cieczy i łopatkom wirnikowym, bez komór wyporowych jak w pompie zębatej. Jej zasada działania jest oparta o zjawiska dynamiczne, a nie o transport objętości w przestrzeniach międzyzębnych.
Wskazówka egzaminacyjna: jeśli na schemacie widzisz dwa koła zębate w obudowie i rozdzielone obszary, pomyśl o pompie zębatej; jeśli widzisz układ "słońce–satelity–pierścień", to raczej przekładnia planetarna; jeśli są łopatki i obieg cieczy między wirnikami, to hydrokinetyka; jeśli celem jest drganie, szukaj mimośrodu/mas niewyważonych.
