W maszynach do robót ziemnych spotyka się wiele rozwiązań opartych o hydraulikę siłową. Kluczowe jest zrozumienie, że ciecz robocza pod ciśnieniem może służyć do przenoszenia energii w różny sposób, zależnie od tego, jaki element wykonawczy zastosowano.
- Napęd hydrostatyczny to typ przeniesienia napędu, w którym moc mechaniczna jest zamieniana w pompie na energię hydrauliczną (ciśnienie i przepływ), a następnie w silniku hydraulicznym z powrotem na moc mechaniczną w postaci ruchu obrotowego. W praktyce kojarzy się to z jazdą hydrostatyczną: płyn roboczy przenosi energię, a na wyjściu otrzymujemy moment obrotowy i prędkość obrotową.
- Napęd hydrauliczny bywa używany jako pojęcie ogólne dla rozwiązań z hydrauliką siłową (np. układy robocze z siłownikami: podnoszenie wysięgnika, przechył łyżki). W takim ujęciu elementem wykonawczym jest często siłownik hydrauliczny, który wytwarza ruch liniowy i siłę.
Dlatego odpowiedź: "Napęd hydrauliczny wykorzystuje płyn roboczy do przeniesienia siły, podczas gdy napęd hydrostatyczny wykorzystuje płyn roboczy do przeniesienia momentu obrotowego" jest traktowana jako poprawna w konwencji szkolnej: przeciwstawia typowe zastosowania siłownika (siła) i silnika hydraulicznego (moment).
Pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe, bo:
- Stwierdzenie odwracające role ("hydrostatyczny = siła", "hydrauliczny = moment") wprowadza zamianę pojęć i nie odpowiada typowemu rozróżnieniu stosowanemu w opisie maszyn roboczych.
- Teza, że oba napędy "to to samo", jest zbyt daleko idącym uogólnieniem: hydrostatyczny jest rozwiązaniem hydraulicznym, ale nie każdy układ hydrauliczny jest układem napędowym hydrostatycznym (np. sterowanie osprzętem przez rozdzielacz i siłowniki).
- Wariant z "powietrzem" miesza hydraulikę z pneumatyką. W napędach hydrostatycznych medium roboczym jest ciecz (najczęściej olej), a nie sprężone powietrze.
Wskazówka egzaminacyjna: gdy widzisz hasło "hydrostatyczny", myśl o układzie pompa–silnik i o przeniesieniu napędu (moment/prędkość). Gdy mowa o "hydraulicznym" w kontekście osprzętu, często chodzi o siłowniki i ruch liniowy.
