W hodowli okresowej (zamkniętej) liczebność żywych komórek bakterii w czasie zwykle przebiega według klasycznej, czterofazowej krzywej wzrostu. Oznaczenie "IV" najczęściej odnosi się do ostatniego etapu tej krzywej, czyli fazy wymierania.
Dlaczego "wymierania" jest poprawne?
W fazie wymierania liczba komórek zdolnych do podziału maleje. Dzieje się tak, gdy warunki w podłożu przestają sprzyjać przeżyciu: wyczerpują się substraty odżywcze, zmienia się pH, pojawiają się toksyczne metabolity, a komórki ulegają uszkodzeniom. Na wykresie jest to widoczne jako wyraźny trend spadkowy.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?
- "równowagi" (faza stacjonarna) oznacza stan, w którym przyrost liczby komórek jest równoważony przez ubytek (podziały zachodzą, ale bilans netto jest bliski zeru). Na wykresie odpowiada to zwykle odcinkowi plateau, a nie spadkowi.
- "wzrostu" jest zbyt ogólne i w typowej interpretacji dotyczy fazy wykładniczej (logarytmicznej), gdzie liczebność szybko rośnie. To etap wcześniejszy niż faza IV.
- "adaptacyjną" (lag) to początek hodowli, gdy komórki przystosowują się do nowych warunków i nie zwiększają jeszcze gwałtownie liczebności. Na krzywej jest to etap I, a nie końcowy.
Wskazówka egzaminacyjna: patrz na kształt odcinka krzywej. Plateau sugeruje fazę stacjonarną, stromy wzrost sugeruje fazę logarytmiczną, a wyraźny spadek (malejąca liczba komórek żywych) wskazuje na fazę wymierania.