KWALIFIKACJA TWO4 - CZERWIEC 2021

PYTANIE NR 22.
Nachylenie skarp korpusu wału przeciwpowodziowego, którego przekrój poprzeczny przedstawiono na rysunku, wynosi
Ilustracja przedstawia przekrój poprzeczny wału przeciwpowodziowego.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Nachylenie skarpy zapisuje się jako stosunek pion:poziom.
Odpowiedź "1 : 2" oznacza, że na 1 jednostkę wysokości skarpy przypadają 2 jednostki rzutu poziomego. W zadaniu nachylenie należy odczytać bezpośrednio z przekroju poprzecznego wału przedstawionego na rysunku.

Pełne wyjaśnienie:

Nachylenie skarpy w budowlach ziemnych (np. wałach przeciwpowodziowych) podaje się najczęściej jako stosunek pion:poziom, np. 1:2, 1:3. Taki zapis informuje, jak "łagodna" jest skarpa: ile jednostek w poziomie przypada na 1 jednostkę w pionie.

Odpowiedź "1 : 2" oznacza, że gdy skarpa wznosi się o 1 jednostkę wysokości, to jednocześnie jej rzut poziomy (odsunięcie w poziomie) wynosi 2 jednostki. W praktyce przekłada się to na sposób wykonywania i kontroli robót ziemnych: łagodniejsza skarpa zajmuje więcej miejsca, ale zwykle jest korzystniejsza dla stateczności i odporności na uszkodzenia powierzchniowe.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne w tym zadaniu:

  • "1 : 3" opisuje skarpę łagodniejszą (większy rozbieg w poziomie na tę samą wysokość). Jeśli na rysunku odczyt wychodzi 1:2, to 1:3 nie pasuje do proporcji przekroju.
  • "2 : 1" oraz "3 : 1" to zapisy, w których na 1 jednostkę poziomu przypada odpowiednio 2 lub 3 jednostki pionu. Oznaczałoby to skarpy bardzo strome (niemal "ścianę"), co nie odpowiada typowemu przedstawieniu skarp wałów na przekroju i zwykle wynika z błędu polegającego na odwróceniu stosunku.

Wskazówka egzaminacyjna: aby nie odwrócić proporcji, zawsze interpretuj zapis jako "ile w poziomie na 1 w pionie" (dla formy 1:n). Gdy rysunek ma podziałkę lub wymiary, porównaj wysokość skarpy z jej rozbiegiem i dopiero wtedy wybierz stosunek.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Zapis 1:2 oznacza stosunek pion:poziom. Na 1 jednostkę wysokości skarpy przypada 2 jednostki jej rozbiegu w poziomie. Taki zapis ułatwia odczyt z rysunku i kontrolę robót ziemnych na budowie.
Sprawdź na rysunku, ile wynosi wysokość skarpy (pion) i jaki jest jej rozbieg (poziom) między stopą a koroną. Następnie zapisz to jako stosunek i uprość, np. 1:2 zamiast 2:4.
To typowe "pułapki" na odwrócenie proporcji. 2:1 i 3:1 oznaczają, że pion jest większy niż poziom, czyli skarpa jest bardzo stroma. W praktyce skarpy wałów zwykle są łagodniejsze, a na rysunku łatwo to wychwycić.
Najczęściej myli się kolejność (pion z poziomem) albo miesza zapis stosunku z procentami czy kątem. Błąd powstaje też, gdy ktoś przepisuje liczby z rysunku bez uproszczenia stosunku do najprostszej postaci.
Tak. Przy 1:3 na tę samą wysokość potrzebujesz większego rozbiegu w poziomie niż przy 1:2. To oznacza łagodniejszą skarpę, zajmującą więcej miejsca w terenie, ale często korzystniejszą pod względem stateczności.
W dokumentacjach projektowych spotyka się różne nachylenia skarp po stronach wału, zależnie od warunków gruntowych, obciążeń wodą i wymagań eksploatacyjnych. Dlatego na egzaminie warto upewnić się, której skarpy dotyczy pytanie.
Wyobraź sobie 1 m wysokości skarpy. Jeśli zapis to 1:2, w poziomie powinno wyjść 2 m. Gdy po podstawieniu wychodzi skarpa prawie pionowa, to znak, że prawdopodobnie odwróciłeś pion z poziomem.
Zwykle to zadanie jest przede wszystkim odczytem proporcji z przekroju. Jeśli na rysunku są wymiary lub podziałka, może być potrzebne proste wyznaczenie stosunku pion/poziom i ewentualne uproszczenie, ale bez złożonych obliczeń.
Nachylenie wpływa na stabilność nasypu, podatność na erozję, ilość potrzebnego gruntu i szerokość zajętego pasa terenu. Dla wykonawcy ważne jest utrzymanie zgodności z projektem i prawidłowe profilowanie skarp podczas robót.
Ćwicz czytanie rysunków przekrojów: korona, skarpy, stopa wału, wysokości i szerokości. Trenuj szybkie zamienianie wymiarów na stosunek 1:n oraz rozpoznawanie, czy zapis oznacza skarpę łagodną czy stromą.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 65% zdających egzamin. średnie

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że nachylenie skarpy zapisuje się jako stosunek pion:poziom.Odpowiedź "1 : 2" oznacza, że na 1 jednostkę wysokości skarpy przypadają 2 jednostki rzutu poziomego.

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z robót ziemnych i hydrotechnicznych (rysunek przekrojów, skarpy, nasypy)
  • Materiały szkolne z czytania rysunku technicznego budowlanego
  • Instrukcje/wytyczne projektowe i wykonawcze dla wałów przeciwpowodziowych stosowane w praktyce wykonawczej

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego