KWALIFIKACJA BUD1 - PAŹDZIERNIK 2013

PYTANIE NR 12.
Nakład pracy giętarki przy przygotowywaniu 1 tony prętów zbrojeniowych ze stali żebrowanej dla konstrukcji monolitycznej to 5,40 m-g. Oblicz koszt pracy giętarki przy gięciu prętów zbrojeniowych o masie 500 kg, jeżeli cena 1 m-g wynosi 5 zł
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Obliczenie jest proporcjonalne do masy stali.
Dla 1 t nakład wynosi 5,40 m-g, a 500 kg to 0,5 t, więc nakład: 5,40 × 0,5 = 2,70 m-g. Koszt pracy giętarki: 2,70 m-g × 5 zł/m-g = 13,5 zł. Pozostałe wyniki wynikają z pominięcia mnożenia przez 0,5 lub błędnego skalowania.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniu podano nakład pracy giętarki dla przygotowania 1 tony prętów: 5,40 m-g. Trzeba policzyć koszt pracy giętarki dla 500 kg prętów, przy stawce 5 zł za 1 m-g.

Krok 1: przeliczenie masy na tę samą jednostkę.
1 tona = 1000 kg, więc 500 kg to połowa tony, czyli 0,5 t.

Krok 2: przeskalowanie nakładu m-g do 0,5 t.
Skoro dla 1 t potrzeba 5,40 m-g, to dla 0,5 t potrzeba połowę tego nakładu:
5,40 m-g × 0,5 = 2,70 m-g.

Krok 3: wyliczenie kosztu.
Koszt to iloczyn nakładu i ceny jednostkowej:
2,70 m-g × 5 zł/m-g = 13,5 zł.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • "10,8 zł" odpowiadałoby nakładowi 2,16 m-g – to efekt błędnego przyjęcia innej proporcji lub pomyłki rachunkowej.
  • "27,0 zł" to koszt dla 5,40 m-g przy 5 zł/m-g, czyli jakby liczono nadal dla 1 t i pominięto fakt, że masa wynosi tylko 0,5 t.
  • "54,0 zł" to wynik czterokrotnie większy od poprawnego; zwykle powstaje przez błędne przestawienie przecinka lub pomylenie skali (np. traktowanie 5,40 jak 10,8 m-g lub niekontrolowane mnożenie).

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze najpierw ujednolić jednostki (t i kg), potem policzyć nakład (m-g), a dopiero na końcu koszt (zł). Kontrola sensu: dla połowy masy koszt powinien być połową kosztu dla 1 t.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Ustal, jaka część 1 t odpowiada Twojej masie (np. 500 kg = 0,5 t). Następnie przemnóż nakład na 1 t przez tę część, aby dostać m-g dla danej masy. Na końcu pomnóż otrzymany nakład m-g przez stawkę za 1 m-g, aby uzyskać koszt w zł.
m-g to jednostka nakładu czasu pracy (najczęściej rozumiana jako maszynogodzina lub roboczogodzina w zależności od kontekstu). W takich zadaniach opisuje, ile "godzin pracy" sprzętu lub zasobu potrzeba na wykonanie określonej ilości robót, np. na 1 tonę prętów.
Bo 500 kg to dokładnie połowa 1000 kg, czyli połowa tony. Jeśli zakładamy proporcjonalność (nakład rośnie liniowo z ilością materiału), to dla połowy ilości pracy będzie potrzebna połowa czasu. To typowy model w prostych zadaniach egzaminacyjnych.
Zapamiętaj: 1 t = 1000 kg. Żeby przejść z kg na t, dzielisz przez 1000. Dla 500 kg: 500/1000 = 0,5 t. Dla 250 kg byłoby 0,25 t itd. Ten krok ułatwia dalsze liczenie proporcji dla nakładu m-g.
Najczęściej uczniowie: (1) nie przeliczają kg na t i liczą jak dla 1 t, (2) mylą działania i zamiast mnożyć przez 0,5 – dzielą przez 0,5, (3) wykonują tylko część obliczeń (np. liczą m-g, ale nie liczą kosztu), (4) gubią przecinek w liczbach dziesiętnych.
W typowych zadaniach egzaminacyjnych tak: koszt = nakład (m-g) × cena jednostkowa (zł/m-g). W praktyce kosztorysowej bywają jeszcze narzuty, koszty pośrednie czy dojazdy, ale w tym rodzaju zadania zwykle bada się podstawową zależność i poprawną pracę na jednostkach.
Zrób kontrolę "na logikę": jeśli masa jest o połowę mniejsza (0,5 t zamiast 1 t), to koszt też powinien wyjść o połowę mniejszy niż dla 1 t. Najpierw policz orientacyjnie koszt dla 1 t (5,40 × 5 = 27 zł), a potem podziel przez 2: 13,5 zł.
Giętarki używa się przy przygotowaniu strzemion, haków, odgięć i kształtowaniu prętów zgodnie z dokumentacją zbrojenia. W konstrukcjach monolitycznych gięcie jest częste, bo pręty trzeba dopasować do kształtu elementu (belki, słupy, płyty), zachowując wymagane promienie gięcia i długości zakładów.
Kluczowe są trzy informacje: (1) nakład m-g na jednostkę odniesienia (tu: 5,40 m-g na 1 t), (2) ilość robót do wykonania (tu: 500 kg prętów), (3) stawka za 1 m-g (tu: 5 zł). Bez tych danych nie da się wyznaczyć kosztu w zł wprost.
Ćwicz krótkie zadania na proporcje i jednostki: t–kg, m–cm, m-g–zł. Ustal schemat: ujednolicenie jednostek → nakład → koszt. Rozwiązuj kilka wariantów (0,25 t; 1,5 t; inne stawki), aby zautomatyzować kroki i unikać błędów przecinka dziesiętnego.
info

Statystycznie 57% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że obliczenie jest proporcjonalne do masy stali.Dla 1 t nakład wynosi 5,40 m-g, a 500 kg to 0,5 t, więc nakład: 5,40 × 0,5 = 2,70 m-g.

Źródła:

  • https://pl.wikipedia.org/wiki/Tona - dostęp 2026-02-28
  • https://pl.wikipedia.org/wiki/Proporcjonalno%C5%9B%C4%87_prosta - dostęp 2026-02-28
  • https://pl.wikipedia.org/wiki/Roboczogodzina - dostęp 2026-02-28

Materiały:

  • Skrypt/rozdział z podstaw kosztorysowania robót budowlanych (pojęcia: nakład, stawka, koszt)
  • Ćwiczenia z matematyki zawodowej: proporcje i przeliczanie jednostek
  • Materiały szkolne dotyczące organizacji robót zbrojarskich (sprzęt, nakłady, jednostki)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego