W zadaniu podano nakład pracy giętarki dla przygotowania 1 tony prętów: 5,40 m-g. Trzeba policzyć koszt pracy giętarki dla 500 kg prętów, przy stawce 5 zł za 1 m-g.
Krok 1: przeliczenie masy na tę samą jednostkę.
1 tona = 1000 kg, więc 500 kg to połowa tony, czyli 0,5 t.
Krok 2: przeskalowanie nakładu m-g do 0,5 t.
Skoro dla 1 t potrzeba 5,40 m-g, to dla 0,5 t potrzeba połowę tego nakładu:
5,40 m-g × 0,5 = 2,70 m-g.
Krok 3: wyliczenie kosztu.
Koszt to iloczyn nakładu i ceny jednostkowej:
2,70 m-g × 5 zł/m-g = 13,5 zł.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?
- "10,8 zł" odpowiadałoby nakładowi 2,16 m-g – to efekt błędnego przyjęcia innej proporcji lub pomyłki rachunkowej.
- "27,0 zł" to koszt dla 5,40 m-g przy 5 zł/m-g, czyli jakby liczono nadal dla 1 t i pominięto fakt, że masa wynosi tylko 0,5 t.
- "54,0 zł" to wynik czterokrotnie większy od poprawnego; zwykle powstaje przez błędne przestawienie przecinka lub pomylenie skali (np. traktowanie 5,40 jak 10,8 m-g lub niekontrolowane mnożenie).
Wskazówka egzaminacyjna: zawsze najpierw ujednolić jednostki (t i kg), potem policzyć nakład (m-g), a dopiero na końcu koszt (zł). Kontrola sensu: dla połowy masy koszt powinien być połową kosztu dla 1 t.