KWALIFIKACJA DRM4 - STYCZEŃ 2020

PYTANIE NR 3.
Które nieobrzynane materiały tarte mają grubość od 50 do 100 mm?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
"Bale" to nieobrzynane materiały tarte zaliczane do grubszych sortymentów tarcicy. W pytaniu kluczowy jest zakres grubości 50–100 mm, który odpowiada właśnie balom, a nie cieńszym elementom takim jak łaty czy typowe deski. Belki w tym ujęciu nie są wskazywanym sortymentem dla podanego zakresu.

Pełne wyjaśnienie:

Pytanie dotyczy nieobrzynanych materiałów tartych, czyli tarcicy, która nie została obrzynana po bokach (może mieć oflisy), oraz ich klasyfikacji według grubości. W praktyce tartacznej i w nauczaniu zawodowym rozróżnia się nazwy sortymentów tarcicy, które odnoszą się m.in. do typowych zakresów wymiarów.

Odpowiedź "Bale." jest właściwa, ponieważ "bale" zalicza się do grubszych nieobrzynanych elementów tartych, a w treści pytania podano zakres 50–100 mm. To zakres charakterystyczny dla tej grupy w typowym podziale sortymentowym.

Pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe z następujących powodów:

  • "Łaty." – łaty to na ogół węższe i cieńsze elementy tarcicy używane np. w konstrukcjach dachowych. W typowym ujęciu nie są kojarzone z tak dużą grubością jak 50–100 mm.
  • "Belki." – "belka" bywa używana jako ogólne określenie elementu konstrukcyjnego, ale w zadaniu chodzi o nazewnictwo sortymentów materiałów tartych w klasyfikacji wymiarowej. To częsta pułapka: wybór na podstawie potocznego znaczenia zamiast definicji sortymentu.
  • "Deski." – deski to zwykle cieńszy sortyment tarcicy; przy tym zakresie grubości w typowym podziale nie wybiera się określenia "deski", tylko "bale".

Wskazówka egzaminacyjna: czytając pytanie, zawsze zaznacz sobie dwa słowa-klucze: (1) "nieobrzynane" oraz (2) konkretny zakres grubości. Następnie dopasuj nazwę sortymentu do przedziału wymiarowego, a nie do intuicyjnego zastosowania elementu.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To tarcica (materiał po przetarciu kłody), która nie została obrzynana z boków. Jej krawędzie mogą mieć oflisy, czyli pozostałości obliny. W praktyce wpływa to na sposób sortowania, pomiaru i przeznaczenie do dalszej obróbki.
Najpewniejsze kryterium to wymiary, zwłaszcza grubość, oraz przyjęta klasyfikacja sortymentów w zakładzie lub w nauczaniu. "Deski" zwykle oznaczają cieńszy sortyment, a "bale" grubszy. Nie opieraj się wyłącznie na nazwie potocznej.
Bo nazwy sortymentów tarcicy są w wielu zadaniach przypisane do określonych przedziałów wymiarowych. Jeśli pominiesz liczby, łatwo wybierzesz odpowiedź "zastosowaniem" (np. łaty do dachu), a nie definicją. Zakres grubości jest tu kluczem do rozpoznania sortymentu.
Nie zawsze. W języku potocznym "belka" bywa używana szeroko dla elementu konstrukcyjnego, a "bale" jako nazwa sortymentu tarcicy. Na egzaminie liczy się znaczenie techniczne używane w klasyfikacji materiałów tartych, dlatego nie wolno utożsamiać tych terminów bez sprawdzenia kryterium wymiarowego.
Najczęstsze są: mylenie podobnych słów (bale/belki), wybór odpowiedzi na podstawie skojarzonego zastosowania zamiast wymiarów oraz pominięcie przymiotników typu "nieobrzynane". Pomaga nawyk: najpierw odczytaj typ (tarcica), potem obróbkę (obrzynana/nieobrzynana), na końcu wymiary.
W zakładach stosuje się przyrządy pomiarowe (np. suwmiarki, przymiary), a pomiar wykonuje się zgodnie z przyjętą procedurą, aby wynik był porównywalny w sortowaniu. Ważne jest, by nie mieszać grubości z szerokością oraz by pamiętać, że nieobrzynanie dotyczy boków, a nie samej grubości.
Tarcicę nieobrzynaną stosuje się, gdy dalsza obróbka (np. rozkrój, formatowanie, struganie) i tak będzie wykonywana później albo gdy liczy się maksymalny uzysk materiału z kłody. Wymaga ona jednak innego podejścia do sortowania i planowania rozkroju.
Bale jako grubszy sortyment są często kierowane do dalszego przerobu na elementy konstrukcyjne, półfabrykaty lub na kolejne operacje rozkroju (np. na deski/kantówki). W praktyce ważne jest dopasowanie grubości do możliwości maszyn oraz planu produkcji, aby ograniczyć odpady.
Raczej nie, bo wszystkie cztery odpowiedzi są realnymi nazwami elementów drewnianych. Bez wiedzy o tym, który termin odpowiada wskazanemu przedziałowi grubości, wybór jest losowy. Dlatego warto utrwalić podziały wymiarowe i ćwiczyć rozpoznawanie sortymentów na przykładach produkcyjnych.
Najskuteczniej działa połączenie definicji z praktyką: (1) wypisz nazwy sortymentów, (2) dopisz im cechy rozpoznawcze (wymiary/obróbka), (3) przećwicz na zdjęciach lub w warsztacie, (4) rób krótkie testy z zakresów grubości. Unikaj uczenia się samych nazw bez kryteriów.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 58% zdających egzamin. średnie

Według specjalistów z branży: ""Bale" to nieobrzynane materiały tarte zaliczane do grubszych sortymentów tarcicy."

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z technologii drewna i tartacznictwa używane w kształceniu zawodowym
  • Słowniki/kompendia terminologii drzewnej (hasła: tarcica, bale, deski, łaty, belki)
  • Instrukcje zakładowe sortowania i klasyfikacji tarcicy (jeśli dostępne w miejscu praktyk)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego