KWALIFIKACJA EKA7 - STYCZEŃ 2022

PYTANIE NR 8.
Nieumorzona wartość zlikwidowanego środka trwałego stanowi dla jednostki
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Nieumorzona wartość zlikwidowanego środka trwałego jest ekonomicznie stratą z tytułu wycofania składnika majątku z używania bez uzyskania ceny sprzedaży. Dlatego ujmuje się ją jako pozostały koszt operacyjny, a nie jako koszt sprzedaży ani przychód, bo w likwidacji co do zasady nie powstaje przychód ze sprzedaży.

Pełne wyjaśnienie:

"Nieumorzona wartość" środka trwałego to jego wartość netto (bilansowa), czyli wartość początkowa pomniejszona o dotychczasowe umorzenie (amortyzację). Gdy środek trwały zostaje zlikwidowany (np. z powodu zużycia, uszkodzenia, złomowania) i nie następuje jego odpłatne zbycie, jednostka traci pozostałą do zamortyzowania część wartości. Taka strata nie wynika bezpośrednio ze sprzedaży produktów/towarów, lecz z innych zdarzeń związanych z działalnością operacyjną.

Dlatego właściwa klasyfikacja to pozostały koszt operacyjny: odzwierciedla on ubytek wartości aktywów powstały w wyniku likwidacji, szkody, kar, odpisów czy innych zdarzeń poza typową sprzedażą.

  • "Koszt sprzedaży." – to pozycja odnoszona do działalności sprzedażowej (koszty związane z realizacją sprzedaży lub w wariancie kalkulacyjnym z kosztem wytworzenia sprzedanych produktów). Likwidacja środka trwałego nie jest sprzedażą, więc ta klasyfikacja jest myląca.
  • "Pozostały przychód operacyjny." – przychód powstaje, gdy jednostka uzyskuje korzyść ekonomiczną (np. wpływ środków pieniężnych, należność). Sama nieumorzona wartość likwidowanego środka trwałego nie tworzy przychodu, tylko koszt/stratę.
  • "Przychód ze sprzedaży produktów." – dotyczy odpłatnej sprzedaży wytworzonych produktów. Likwidacja środka trwałego nie jest sprzedażą produktu, więc nie może być kwalifikowana jako taki przychód.

Wskazówka egzaminacyjna: najpierw rozstrzygnij, czy zdarzenie jest odpłatnym zbyciem (sprzedaż) czy nieodpłatnym wycofaniem (likwidacja). Sprzedaż może generować przychód i wynik na sprzedaży, natomiast likwidacja co do zasady generuje koszt w pozostałej działalności operacyjnej.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To wartość netto (bilansowa) środka trwałego: wartość początkowa minus dotychczasowe umorzenie. Pokazuje, jaka część wartości składnika majątku nie została jeszcze rozliczona w kosztach poprzez amortyzację.
Bo likwidacja oznacza wycofanie aktywa z używania bez typowej sprzedaży. Pozostała do rozliczenia wartość netto staje się stratą z innego zdarzenia operacyjnego, więc trafia do pozostałych kosztów operacyjnych, a nie do przychodów.
Sprzedaż jest odpłatnym zbyciem i zwykle powoduje przychód oraz wynik na zbyciu. Likwidacja to usunięcie składnika (np. złomowanie) bez ceny sprzedaży; skutkiem jest głównie koszt w postaci nieumorzonej wartości netto.
Zwykle nie z samej nieumorzonej wartości. Przychód może pojawić się tylko wtedy, gdy jednostka uzyska korzyść, np. sprzeda elementy na złom lub otrzyma odszkodowanie. Sama wartość netto likwidowanego środka trwałego jest kosztem (stratą), nie przychodem.
W praktyce plan kont przewiduje konto "Pozostałe koszty operacyjne", na którym ujmuje się m.in. straty z likwidacji składników majątku, kary, odpisy aktualizujące czy szkody. Konkretna numeracja kont zależy od przyjętego planu kont w jednostce.
Gdy nie dochodzi do likwidacji, tylko do odpłatnego zbycia (sprzedaży). Wtedy nieumorzona wartość jest elementem rozliczenia wyniku na sprzedaży środka trwałego. Kluczowe jest więc rozpoznanie rodzaju zdarzenia: sprzedaż vs likwidacja.
Najczęściej myli się likwidację ze sprzedażą i wybiera odpowiedzi związane z przychodem albo "kosztem sprzedaży". Drugi błąd to pominięcie słowa "nieumorzona" i utożsamienie go z bieżącą amortyzacją. Warto zawsze ustalić, czy powstał przychód.
To koszty związane z działalnością operacyjną, ale nie wynikające bezpośrednio z podstawowej sprzedaży i wytwarzania. Obejmują m.in. straty z likwidacji składników majątku, szkody, kary i odpisy. Ich celem jest wyodrębnienie zdarzeń "ubocznych" względem podstawowej działalności.
Szukaj sformułowań typu: "złomowanie", "kasacja", "wycofanie z użytkowania", "likwidacja", "zniszczenie", "brak nabywcy". Jeżeli nie ma informacji o cenie sprzedaży ani fakturze, najczęściej nie jest to sprzedaż, tylko likwidacja.
Przećwicz schematy: przyjęcie środka trwałego, amortyzacja, modernizacja, sprzedaż i likwidacja. Zwracaj uwagę na pojęcia: umorzenie, wartość netto, pozostałe koszty/przychody operacyjne. Pomaga też rozwiązywanie zadań z księgowaniem na kontach i RZiS.
info

Około 54% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

Eksperci podkreślają: "Nieumorzona wartość zlikwidowanego środka trwałego jest ekonomicznie stratą z tytułu wycofania składnika majątku z używania bez uzyskania ceny sprzedaży."

Źródła:

  • Międzynarodowy Standard Rachunkowości MSR 16 "Rzeczowe aktywa trwałe" (IAS 16 Property, Plant and Equipment) – zasady usunięcia składnika z bilansu (derecognition) oraz ujęcia zysku/straty ze zbycia lub likwidacji
  • Krajowy Standard Rachunkowości nr 11 "Środki trwałe" – zasady ujęcia i rozliczenia likwidacji/wycofania środka trwałego oraz skutków w wyniku finansowym

Materiały:

  • Podręczniki do rachunkowości finansowej: rozdziały o środkach trwałych i ich likwidacji
  • Materiały CKE/OKE do kwalifikacji z rachunkowości: zadania o ewidencji środków trwałych
  • Standardy rachunkowości (krajowe lub MSR/MSSF) dotyczące rzeczowych aktywów trwałych

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego