KWALIFIKACJA BUD14 + BUD15 - CZERWIEC 2014

PYTANIE NR 18.
Objętość ław betonowych dla odcinka drogi o długości 5 m, przedstawionej na rysunku, wynosi
Ilustracja przedstawia przekrój konstrukcji zjazdu, który jest częścią egzaminu zawodowego dla technika robót
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Ława z oporem ma przekrój w kształcie L, więc pole przekroju jednej ławy to suma pól dwóch prostokątów:
0,30×0,15=0,045 m² oraz 0,15×0,20=0,030 m², razem 0,075 m². Dla długości 5 m i dwóch ław: V=0,075×5×2=0,750 m³.

Pełne wyjaśnienie:

Aby obliczyć objętość ław betonowych na odcinku drogi, korzysta się z zależności:

V = P × L, gdzie P to pole przekroju poprzecznego jednej ławy, a L to długość odcinka.

Na rysunku ława jest opisana jako "ława betonowa z oporem" i ma przekrój w kształcie litery L. Taki przekrój najwygodniej rozłożyć na dwie figury proste (prostokąty):

  • podstawa: 30 cm × 15 cm
  • opór: 15 cm × 20 cm

Najpierw trzeba zamienić centymetry na metry: 30 cm = 0,30 m, 15 cm = 0,15 m, 20 cm = 0,20 m.

Obliczenie pola przekroju jednej ławy:

  • Podstawa: 0,30 × 0,15 = 0,045 m²
  • Opór: 0,15 × 0,20 = 0,030 m²
  • Suma: P = 0,045 + 0,030 = 0,075 m²

Następnie liczymy objętość dla długości 5 m:

V jednej ławy = 0,075 × 5 = 0,375 m³.

Na przekroju widać jednak ławy po obu stronach zjazdu (dwa krawężniki, a przy każdym "ława betonowa z oporem"), więc objętość łączna wynosi:

V łącznie = 0,375 × 2 = 0,750 m³.

Dlaczego pozostałe wyniki są błędne?

  • 0,375 m³ powstaje, gdy policzy się tylko jedną ławę (pominięcie symetrii po obu stronach).
  • 0,450 m³ sugeruje błędne pole przekroju (np. złe przeliczenie cm na m lub pomylenie wymiarów prostokątów).
  • 1,500 m³ to najczęściej efekt podwojenia wyniku dwa razy (np. uznanie 0,75 m³ za jedną ławę i ponowne mnożenie przez 2).

Na egzaminie warto zawsze sprawdzić: jednostki, czy uwzględniono wszystkie części przekroju oraz liczbę elementów występujących w przekroju.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To element z betonu stabilizujący krawężnik. "Opór" to pionowa część ławy (tworząca przekrój w kształcie L), która ogranicza przesuwanie się krawężnika i lepiej przenosi obciążenia, np. na zjeździe.
Najprościej rozłożyć przekrój na prostokąty i zsumować ich pola. Liczysz osobno pole podstawy oraz pole oporu, a potem dodajesz wyniki. Uważaj, by nie dublować wspólnego fragmentu i pracować w metrach.
Na przekroju konstrukcji zjazdu elementy brzegowe występują po obu stronach (lewa i prawa krawędź). Skoro przy każdym krawężniku jest "ława betonowa z oporem", to objętość całkowita jest sumą objętości dwóch identycznych ław.
Każdy wymiar w cm dzielisz przez 100, aby dostać metry (np. 30 cm = 0,30 m). Dopiero potem liczysz pola i objętości. Gdy zostawisz cm, wynik objętości wyjdzie błędny nawet o rząd wielkości.
Stosujesz wzór V = P × L, gdzie P to pole przekroju w m², a L to długość w m. Wynik V otrzymasz w m³. To podstawowa metoda liczenia kubatury elementów o stałym przekroju.
Najczęstsze to: policzenie tylko jednej ławy zamiast dwóch, pominięcie oporu i wzięcie samej podstawy, pomylenie cm z m, oraz złe przypisanie wymiarów do prostokątów. Pomaga zapis kroków: jednostki → pola → długość → liczba ław.
Zwykle nie, bo przekrój ławy z oporem nie jest prostokątny, tylko "L". Próba zastąpienia go jednym prostokątem wymuszałaby przyjęcie dodatkowych założeń (np. o "brakującej" części), co prowadzi do błędów. Bezpiecznie jest rozkładać na prostokąty.
Ława z oporem jest typowa tam, gdzie potrzebna jest większa stateczność krawężnika (np. zjazdy, miejsca narażone na obciążenia od kół). Ława bez oporu bywa stosowana przy mniejszych obciążeniach, zależnie od projektu i przyjętej technologii.
Porównaj skalę: przy małych przekrojach (kilkadziesiąt cm) i długości kilku metrów wynik rzędu ułamka m³ jest typowy. Jeśli wychodzą wielomety sześcienne dla krótkiego odcinka, to często znak błędu jednostek lub niepotrzebnego mnożenia.
Ćwicz schemat: odczyt z rysunku → zamiana jednostek → rozkład figury złożonej → pole przekroju → objętość → krotność elementów. Warto robić krótkie notatki obok obliczeń i sprawdzać, czy wynik jest w m³ oraz czy dotyczy "łącznie" wszystkich elementów.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 48% zdających egzamin. trudne

Eksperci podkreślają: "Ława z oporem ma przekrój w kształcie L, więc pole przekroju jednej ławy to suma pól dwóch prostokątów:0,30×0,15=0,045 m² oraz 0,15×0,20=0,030 m², razem 0,075 m²."

Materiały:

  • Rysunek techniczny w budownictwie – ćwiczenia z odczytu wymiarów i przekrojów
  • Podstawy geometrii praktycznej: pola figur i objętości brył
  • Materiały dydaktyczne z technologii robót betoniarskich (ławy, krawężniki, elementy drogowe)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego