KWALIFIKACJA BUD13 - STYCZEŃ 2014

PYTANIE NR 5.
Objętość nasypu przedstawionego na rysunku, przy założeniu pochylenia skarp 1:2, wynosi
Ilustracja przedstawia schematyczny rysunek techniczny, który najprawdopodobniej odnosi się do obliczeń związanych z
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Objętość nasypu oblicza się z geometrii przekroju: z rysunku wyznacza się wymiary korony i wysokość, a pochylenie skarp 1:2 pozwala doliczyć poszerzenia wynikające ze skarp. Następnie liczy się pole przekroju (zwykle trapezu) i mnoży przez długość odcinka nasypu z rysunku.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniach o kubaturę nasypu kluczowe są dwa kroki: (1) poprawne odczytanie danych z rysunku, (2) poprawne uwzględnienie skarp w przekroju.

Pochylenie skarp 1:2 oznacza standardowo zależność pion:poziom, czyli na każdy 1 m wysokości skarpy przypada 2 m "wyjścia" w poziomie. Dzięki temu, znając wysokość nasypu odczytaną z rysunku, można wyliczyć, o ile każda skarpa poszerza podstawę nasypu w przekroju.

Następnie wyznacza się pole przekroju poprzecznego nasypu. W typowych rysunkach drogowych przekrój można sprowadzić do trapezu (korona jako górna podstawa, podstawa dolna powiększona o skarpy, wysokość jako wysokość trapezu). Pole takiego przekroju liczy się wzorem na trapez, a jeśli rysunek dotyczy bryły o stałym przekroju na długości odcinka, to objętość jest iloczynem pola przekroju i długości odcinka.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne? Wartości zaniżone (np. "180,00 m3") zwykle wynikają z pominięcia skarp lub z odwrócenia proporcji 1:2 na 2:1, co drastycznie zmienia szerokość podstawy. Wartości zawyżone (np. "720,00 m3") często są efektem podwójnego doliczenia skarp (np. potraktowania poszerzenia z jednej skarpy jako poszerzenia całkowitego i ponownego przemnożenia) albo użycia niewłaściwej długości odcinka. Odpowiedź "360,00 m3" bywa wynikiem pomylenia pola z objętością (brak mnożenia przez długość lub mnożenie przez złą wartość).

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze zapisuj pośrednie wielkości: wysokość, poszerzenie jednej skarpy, szerokość podstawy dolnej, pole przekroju oraz dopiero na końcu objętość. Kontrola jednostek (m, m2, m3) pomaga szybko wychwycić błąd.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Zapis 1:2 najczęściej oznacza stosunek pion:poziom: na 1 m wysokości skarpy przypada 2 m odsunięcia w poziomie. Dzięki temu można policzyć poszerzenie podstawy nasypu od każdej skarpy i poprawnie wyznaczyć pole przekroju.
Najpierw oblicz pole przekroju trapezu z rysunku (górna podstawa, dolna podstawa, wysokość). Potem pomnóż pole przez długość odcinka nasypu. Pilnuj jednostek: m2 × m = m3.
Skarpy zwiększają szerokość nasypu u podstawy, więc zwiększają pole przekroju, a tym samym kubaturę. Pominięcie skarp daje zaniżony wynik, jakby nasyp był "pudełkiem" o pionowych ścianach.
Typowe błędy to: odwrócenie 1:2 na 2:1, doliczenie skarpy tylko z jednej strony, pomylenie pola z objętością (brak mnożenia przez długość), oraz niekontrolowanie jednostek. Pomaga wypisanie kroków i kontrola m, m2, m3.
W praktyce robót ziemnych bardzo często tak się je rozumie, ale zapis może być różnie opisywany w materiałach. Na egzaminie decyduje legenda/typ zapisu w zadaniu. Jeśli brak doprecyzowania, najbezpieczniej przyjąć typowe znaczenie pion:poziom.
Oceń rząd wielkości: jeśli wysokość to kilka metrów, a długość kilkanaście–kilkadziesiąt metrów, kubatura zwykle jest setkami m3, nie pojedynczymi m3. Dodatkowo porównaj z objętością "bez skarp" — wynik ze skarpami musi być większy.
Metodę przekrojów stosuje się, gdy znamy kształt przekroju poprzecznego nasypu/wykopu i długość odcinka. Liczymy pola przekrojów (czasem na początku i końcu) i z nich wyznaczamy objętość. To częste w robotach drogowych.
Jeśli nasyp ma wysokość h, to dla skarpy 1:2 poszerzenie w poziomie jednej skarpy wynosi zwykle 2·h. Dla dwóch skarp poszerzenie sumaryczne to 2·(2·h), o ile skarpy są po obu stronach przekroju.
Najczęściej potrzebujesz: wysokości nasypu, szerokości korony (górnej podstawy), długości odcinka oraz informacji o skarpach (np. 1:2). Z tego wyznaczasz dolną podstawę przekroju i liczysz pole, a potem objętość.
Ćwicz zadania z kubatury nasypów i wykopów: trapezy, skarpy, przekroje. Trenuj szybkie rozpisywanie kroków: odczyt danych → poszerzenia skarp → pole przekroju → objętość. Zawsze kontroluj jednostki i wykonuj przybliżoną ocenę wyniku.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 58% zdających egzamin. średnie

Według specjalistów z branży: "Objętość nasypu oblicza się z geometrii przekroju: z rysunku wyznacza się wymiary korony i wysokość, a pochylenie skarp 1:2 pozwala doliczyć poszerzenia wynikające ze skarp."

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z robót ziemnych: obliczanie kubatur wykopów i nasypów metodą przekrojów
  • Zadania rachunkowe z geometrii praktycznej (trapezy, przekroje, objętości)
  • Instrukcje szkolne/branżowe dotyczące skarpowania i czytania przekrojów drogowych

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego