KWALIFIKACJA BUD1 - STYCZEŃ 2020

PYTANIE NR 28.
Oblicz ilość wody potrzebną do przygotowania 2,5 m3 mieszanki betonowej klasy C40/50 zgodnie z przedstawioną recepturą.
Ilustracja przedstawia recepturę roboczą na 1 m³ betonu klasy C40/50.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Ilość wody dla całej partii oblicza się proporcjonalnie: odczytaną z receptury ilość wody na 1 m3 mnoży się przez objętość mieszanki 2,5 m3. Daje to 173 l/m3 × 2,5 = 432,5 l. Pozostałe odpowiedzi wynikają z przyjęcia błędnej skali lub niewłaściwego działania.

Pełne wyjaśnienie:

Aby obliczyć ilość wody potrzebnej do przygotowania określonej objętości mieszanki betonowej, stosuje się przeliczenie proporcjonalne. Receptura (tabela/rysunek) podaje zazwyczaj skład na 1 m3 mieszanki, w tym ilość wody zarobowej w litrach.

Krok 1. Z receptury odczytaj ilość wody przypadającą na 1 m3. W tym zadaniu jest to 173 l na 1 m3.

Krok 2. Pomnóż tę wartość przez objętość mieszanki, którą chcesz przygotować:

173 l/m3 × 2,5 m3 = 432,5 l.

Wynik 432,5 litra oznacza łączną ilość wody, jaką należy przewidzieć do zarobu dla 2,5 m3 mieszanki zgodnie z recepturą.

  • 346 litrów – to typowy błąd polegający na przeliczeniu tylko na 2 m3 (173 × 2) albo na ucięciu części 0,5 m3.
  • 173 litry – to błąd skali: przyjęcie wartości z receptury dla 1 m3 jako wyniku dla całej partii 2,5 m3.
  • 605,5 litra – to efekt błędnego odczytu receptury lub zastosowania niewłaściwego współczynnika (np. pomylenie objętości albo wykonanie dodatkowego, nieuzasadnionego przeliczenia).

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze sprawdź, czy receptura odnosi się do 1 m3, 1 tony lub innej jednostki. Dopiero potem wykonaj jedno właściwe działanie (dla większej objętości zwykle mnożenie).

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Najpierw odczytaj z receptury ilość wody na 1 m³ mieszanki (w litrach). Następnie pomnóż tę wartość przez objętość, którą przygotowujesz: woda = (l/m³) × 2,5 m³. To proste przeliczenie proporcjonalne.
Podanie składników na 1 m³ ułatwia skalowanie receptury na dowolną ilość betonu. W praktyce na budowie i w wytwórni najczęściej planuje się produkcję właśnie w m³, więc łatwo policzyć materiały przez mnożenie bez zmiany jednostek.
Oznacza, że do przygotowania 1 m³ mieszanki betonowej według danej receptury potrzeba 173 litry wody. Jeśli robisz większą partię, tę wartość mnożysz przez liczbę m³, a jeśli mniejszą – odpowiednio zmniejszasz proporcjonalnie.
Najczęstsze pomyłki to: wzięcie wartości z receptury dla 1 m³ jako wyniku dla całej partii, policzenie tylko "pełnych" m³ (np. 2 zamiast 2,5), oraz wykonanie złego działania (dzielenie zamiast mnożenia). Pomaga zapisanie wzoru i jednostek.
Matematycznie można sprawdzić, czy dana odpowiedź pasuje do typowej wartości na 1 m³ (dzieląc wynik przez 2,5). Na egzaminie jednak właściwa metoda to odczyt z receptury i przeliczenie. Kontrola przez dzielenie może służyć tylko jako weryfikacja.
Nadmierna ilość wody zwykle zwiększa urabialność, ale może pogorszyć parametry betonu (m.in. wytrzymałość i trwałość) przez podniesienie stosunku woda/cement oraz większą porowatość po związaniu. Dlatego wodę należy dozować zgodnie z recepturą.
Stosuje się proporcję: składnik na 1 m³ × objętość w m³. Tak samo liczysz wodę, cement, kruszywa i domieszki (o ile receptura je uwzględnia). Kluczowe jest, aby wszystkie składniki odnosiły się do tej samej jednostki bazowej.
Wystarczy jedna informacja: ilość wody przypadająca na 1 m³ mieszanki (np. w litrach). Mając tę wartość oraz objętość 2,5 m³, wykonujesz jedno działanie mnożenia. Pozostałe składniki nie są konieczne do samego obliczenia wody.
Klasy takie jak C40/50 stosuje się tam, gdzie potrzebna jest wyższa wytrzymałość i trwałość elementów, np. w bardziej obciążonych konstrukcjach. Na egzaminie ważne jest jednak przede wszystkim umiejętne czytanie receptury i poprawne przeliczanie ilości składników.
Sprawdź jednostki (czy liczysz litry i m³), a potem wykonaj kontrolę: podziel otrzymaną ilość wody przez objętość partii. Powinieneś dostać wartość zbliżoną do tej z receptury na 1 m³. Jeśli wynik "nie pasuje", wróć do odczytu i działania.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 66% zdających egzamin. średnie

Eksperci podkreślają: "Ilość wody dla całej partii oblicza się proporcjonalnie: odczytaną z receptury ilość wody na 1 m3 mnoży się przez objętość mieszanki 2,5 m3."

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z technologii betonu dla betoniarza-zbrojarza (receptury, składniki, przeliczenia)
  • Zadania treningowe z obliczeń materiałowych dla mieszanek betonowych (na m³ i na partię)
  • Instrukcje wytwórni betonu/producentów domieszek dotyczące dozowania i korekt wody

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego