KWALIFIKACJA BUD14 + BUD15 - STYCZEŃ 2019

PYTANIE NR 39.
Oblicz objętość wykopu liniowego o pionowych skarpach, którego długość wynosi 250 m, szerokość 90 cm, a głębokość 0,80 m.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Objętość wykopu o pionowych skarpach liczy się jak prostopadłościan:
V = długość × szerokość × głębokość. Najpierw zamień 90 cm na 0,90 m, potem oblicz: 250 × 0,90 × 0,80 = 180. Wynik to 180 m3.

Pełne wyjaśnienie:

Wykop liniowy o pionowych skarpach ma w przekroju poprzecznym kształt prostokąta. To oznacza, że jego objętość można policzyć jak objętość prostopadłościanu:

V = L × B × H, gdzie:
L – długość wykopu, B – szerokość, H – głębokość.

Krok 1: ujednolicenie jednostek
Szerokość podano w centymetrach: 90 cm. Do obliczeń w metrach zamieniamy:
90 cm = 0,90 m.

Krok 2: obliczenie objętości
V = 250 m × 0,90 m × 0,80 m
Najpierw pole przekroju: 0,90 × 0,80 = 0,72 m2
Następnie objętość: 0,72 × 250 = 180 m3

Dlatego poprawna jest odpowiedź "180,00 m³".

Dlaczego pozostałe wyniki są błędne?

  • "72,00 m³" odpowiada sytuacji, gdy ktoś pominął długość 250 m lub wykonał niepełne mnożenie (np. zatrzymał się na 0,72 i błędnie potraktował to jako m³).
  • "18,00 m³" często wynika z przesunięcia przecinka (błąd rachunkowy) albo z błędnego przeliczenia 90 cm na 0,09 m.
  • "225,00 m³" może pojawić się, gdy w obliczeniach użyto niewłaściwej głębokości/szerokości lub pomylono dane wejściowe (np. 250 × 0,90 = 225 i błędnie uznano to za objętość).

Wskazówka egzaminacyjna: przed mnożeniem zawsze sprawdź, czy wszystkie trzy wymiary są w tych samych jednostkach. W robotach ziemnych standardem obmiaru jest m3, więc długości warto sprowadzać do metrów.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Traktuj wykop jak prostopadłościan: V = długość × szerokość × głębokość. Kluczowe jest ujednolicenie jednostek (najlepiej wszystko w metrach), a wynik podajesz w .
Pionowe skarpy oznaczają, że przekrój poprzeczny wykopu jest prostokątny. Dzięki temu nie trzeba liczyć trapezu ani uwzględniać poszerzeń wynikających z nachylenia skarp.
1 cm to 0,01 m, więc 90 cm = 90 × 0,01 m = 0,90 m. W praktyce robót ziemnych prawie zawsze warto przejść na metry, bo obmiar kubatury jest w m³.
Najczęściej myli się jednostki: ktoś zostawia szerokość w centymetrach i liczy jakby była w metrach. Drugi typowy błąd to złe przesunięcie przecinka przy mnożeniu liczb dziesiętnych.
Zrób szybkie oszacowanie: 250 m × ok. 1 m × ok. 1 m daje rząd wielkości ok. 250 m³. Jeśli wychodzi np. 18 m³ lub kilka tysięcy m³, to prawie na pewno jest błąd jednostek lub rachunku.
Tak. Najpierw policz pole przekroju (szerokość × głębokość), a potem pomnóż przez długość. To zmniejsza ryzyko pomyłki i ułatwia kontrolę jednostek: m² × m = m³.
Najczęściej: długości w m, pola w , a kubatura/urobek w . Gdy w zadaniu pojawiają się cm lub mm, zwykle trzeba je przeliczyć na metry przed podstawieniem do wzoru.
Bo 225 to poprawny iloczyn 250 × 0,90, czyli jeszcze bez uwzględnienia głębokości. Jeśli ktoś zapomni pomnożyć przez 0,80 m, dostaje liczbę "ładną", ale to nie jest objętość wykopu.
Gdy skarpy nie są pionowe (np. nachylone) albo gdy wykop ma zmienne wymiary. Wtedy przekrój nie jest prostokątem i zwykle liczy się pole trapezu/średnie wymiary lub dzieli wykop na odcinki.
Ćwicz: przeliczanie jednostek (cm↔m), objętość prostych brył, oraz schemat: pole przekroju × długość. Rozwiązuj krótkie zadania z kontrolą wyniku przez oszacowanie rzędu wielkości.
info

Statystycznie 69% uczniów zna prawidłową odpowiedź. średnie

Według specjalistów z branży: "Objętość wykopu o pionowych skarpach liczy się jak prostopadłościan:V = długość × szerokość × głębokość."

Źródła:

  • Khan Academy (PL) – "Objętość prostopadłościanu" (geometria), https://pl.khanacademy.org/math/geometry/hs-geo-solid-geometry/hs-geo-volume-surface-area/a/volume-of-a-rectangular-prism - dostęp 2026-02-27
  • Wikibooks (pl) – "Jednostki miary / Przeliczanie jednostek (długość)", https://pl.wikibooks.org/wiki/Jednostki_miary - dostęp 2026-02-27
  • Wikipedia (pl) – "Prostopadłościan" (wzór na objętość), https://pl.wikipedia.org/wiki/Prostopad%C5%82o%C5%9Bcian - dostęp 2026-02-27

Materiały:

  • Podręcznik/kompendium z robót ziemnych: obmiar i podstawowe obliczenia kubaturowe
  • Zestaw zadań z przeliczania jednostek i działań na liczbach dziesiętnych
  • Materiały szkolne z geometrii praktycznej: objętość prostopadłościanu

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego