KWALIFIKACJA BUD3 - CZERWIEC 2018

PYTANIE NR 22.
Oblicz powierzchnię dachu przedstawionego na rysunku.
Ilustracja przedstawia rzut prostokątnego dachu podzielonego na dwa równe prostokątne segmenty.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Aby obliczyć powierzchnię dachu z rysunku, dzieli się połacie na proste figury (np. prostokąty, trójkąty, trapezy), oblicza pola każdej z nich z właściwych wzorów i sumuje.
Na końcu wynik podaje się w m2, pilnując przeliczeń jednostek i zaokrągleń.

Pełne wyjaśnienie:

W zadaniach typu "Oblicz powierzchnię dachu przedstawionego na rysunku" poprawna metoda polega na wykonaniu obmiaru geometrycznego na podstawie podanych wymiarów. Najczęściej dach (lub jego połać) nie jest jedną figurą, więc trzeba go rozbić na części o znanych wzorach na pole.

Typowa procedura:

  • Odczytaj z rysunku wszystkie długości potrzebne do obliczeń (podstawy, wysokości, długości boków równoległych, itp.).
  • Podziel kształt dachu/połaci na figury płaskie: prostokąty, trójkąty, trapezy (czasem równoległoboki).
  • Dla każdej figury zastosuj właściwy wzór: prostokąt a·b, trójkąt a·h/2, trapez (a+b)·h/2.
  • Zsumuj pola cząstkowe, a zaokrąglenie wykonaj dopiero na końcu (zmniejsza to błąd).
  • Sprawdź jednostki: jeśli rysunek ma wymiary w cm lub mm, przelicz na metry przed wyznaczeniem m2.

Dlaczego poprawna jest odpowiedź "112,5 m2"?
Jest to wynik uzyskany po poprawnym zsumowaniu pól wszystkich fragmentów połaci wynikających z geometrii przedstawionej na rysunku oraz po zachowaniu właściwych przeliczeń jednostek. Wartość ma też typową "połówkową" końcówkę, która często wynika z użycia wzorów na trójkąty i trapezy (dzielenie przez 2).

Dlaczego pozostałe wyniki są niepoprawne?

  • "115,0 m2" i "117,5 m2" często pojawiają się, gdy doliczy się fragment, którego nie należy uwzględniać (np. podwójnie policzony element po podziale) albo gdy pomyli się wysokość trapezu.
  • "110,0 m2" bywa skutkiem pominięcia jednego z trójkątnych/trapezowych fragmentów lub zbyt wczesnego zaokrąglania pól cząstkowych.

Wskazówka egzaminacyjna: po podziale na figury zrób krótki "checklist": czy każda część rysunku została policzona dokładnie raz. Następnie oszacuj rząd wielkości (czy wynik jest realistyczny dla danych wymiarów), co pomaga wyłapać pomyłki jednostek.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Najpierw podziel połać na proste figury (prostokąty, trójkąty, trapezy), policz pole każdej z nich właściwym wzorem i zsumuj. Na końcu sprawdź jednostki i dopiero wtedy zaokrąglij wynik w m2.
Zwykle chodzi o sumę pól połaci widocznych na rysunku (powierzchnię do pokrycia). Nie jest to to samo co rzut poziomy budynku. Jeśli zadanie nie doprecyzowuje, trzeba trzymać się interpretacji zgodnej z rysunkiem i danymi.
Bo wiele połaci ma kształty zbliżone do trapezów i trójkątów. Po podziale unikniesz skomplikowanych wzorów i łatwiej kontrolujesz, czy nie pominąłeś fragmentu. To też zmniejsza ryzyko błędów w obmiarze.
Najczęściej wystarczą: prostokąt (a·b), trójkąt (a·h/2) i trapez ((a+b)·h/2). Ważne jest, aby poprawnie rozpoznać, co jest podstawą, a co wysokością na rysunku oraz używać spójnych jednostek.
Zawsze, gdy wynik ma być w m2, a wymiary podane są w cm lub mm. Najbezpieczniej przeliczyć wszystkie długości na metry przed liczeniem pól. Wtedy unikniesz typowej pomyłki rzędu wielkości (np. 100× za duży/mały wynik).
Lepiej nie. Zaokrąglanie w połowie obliczeń kumuluje błąd i może przesunąć wynik do innej odpowiedzi. Trzymaj więcej miejsc po przecinku w polach cząstkowych i zaokrąglij dopiero końcową sumę do formatu wymaganego w zadaniu.
Zrób szybkie oszacowanie: porównaj wynik z przybliżonym polem prostokąta o zbliżonych wymiarach do rzutu i uwzględnij, że połać zwykle ma większą powierzchnię niż rzut. Jeśli różnica jest ogromna, to często znak błędu jednostek lub pominiętego fragmentu.
Najczęstsze to: pomylenie wysokości trapezu z bokiem skośnym, podwójne policzenie fragmentu po podziale, pominięcie małego trójkąta przy krawędzi oraz brak przeliczenia cm/mm na metry. Często też myli się rzut z rzeczywistą powierzchnią połaci.
Nie wprost. Powierzchnia daje bazę do obmiaru, ale w praktyce dolicza się odpady, zakłady, docinki, układanie na mijankę itp. Na egzaminie zwykle liczy się "czystą" powierzchnię z rysunku, o ile nie podano narzutu materiałowego.
Ćwicz czytanie rysunków i szybkie rozkładanie kształtu na figury. Powtórz wzory na pola i przeliczenia jednostek. Rozwiązuj zestawy zadań z różnymi typami połaci, a po każdym rozwiązaniu sprawdzaj, z czego wynikał błąd (jednostki, podział, wzór).
info

Statystycznie 40% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Źródła:

  • Encyklopedia PWN: hasło "trapez – pole powierzchni" (wzór na pole trapezu), https://encyklopedia.pwn.pl/haslo/trapez;3987462.html - dostęp 2026-02-27
  • Khan Academy (PL): "Pole trójkąta" (wzór i interpretacja wysokości), https://pl.khanacademy.org/math/geometry/hs-geo-foundations/hs-geo-area/v/area-of-a-triangle - dostęp 2026-02-27

Materiały:

  • Podręczniki i repetytoria z geometrii (pola figur płaskich)
  • Materiały dydaktyczne do kwalifikacji dekarsko-blacharskich z działu: obmiar robót
  • Zestawy zadań egzaminacyjnych z obliczania powierzchni połaci

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego