Złoża hydrotermalne powstają w wyniku krążenia gorących roztworów (płynów) w skorupie ziemskiej. Roztwory te transportują rozpuszczone składniki, a następnie – wskutek spadku temperatury, ciśnienia, zmiany składu chemicznego lub reakcji ze skałami – wytrącają minerały w pustkach, szczelinach i strefach tektonicznych. W praktyce często daje to postać żył (np. kwarcowych) lub rozproszonych stref mineralizacji.
Metale szlachetne, takie jak złoto i srebro, są bardzo często związane właśnie z tego typu procesami, dlatego odpowiedź "Złoża hydrotermalne" jest właściwa. W ujęciu ogólnym (egzaminacyjnym) to najczęściej wskazywany typ genezy dla mineralizacji Au i Ag.
- "Złoża osadowe" mogą zawierać różne kopaliny, ale typowy mechanizm koncentracji Au i Ag nie jest w nich tak charakterystyczny jak w środowisku hydrotermalnym (w pytaniu chodzi o najczęstsze, podręcznikowe skojarzenie).
- "Złoża magmowe" są kluczowe dla wielu surowców (np. związanych z krystalizacją magmy), jednak dla Au/Ag częściej podaje się model hydrotermalny związany z cyrkulacją roztworów i wypełnianiem spękań.
- "Złoża metamorficzne" wynikają z przeobrażeń skał w podwyższonych T i P; choć mogą współwystępować z różnymi mineralizacjami, sama kategoria "metamorficzne" nie jest najtypowszą odpowiedzią dla Au i Ag w ujęciu podstawowym.
Wskazówka do nauki: jeśli w zadaniu pojawiają się "żyły", "strefy uskokowe", "roztwory gorące" albo "przeobrażenia hydrotermalne", to najczęściej chodzi o złoża hydrotermalne. Na egzaminie zwracaj uwagę na słowo "najczęściej" – testuje ono typowe powiązanie surowca z genezą złoża.
