Operacja gospodarcza "przyjęcie towarów do magazynu" dokumentowana PZ dotyczy zwiększenia zapasu towarów. Z ekonomicznego punktu widzenia oznacza to wzrost składnika aktywów (towarów w magazynie). Dlatego w typowym ujęciu księgowym zapis obejmuje:
- Wn "Towary" – bo zapas rośnie, a konto zapasów zwiększa się zwykle po stronie Wn.
- Ma "Rozliczenie zakupu towarów" – bo ewidencja zakupu bywa prowadzona etapowo: najpierw rozlicza się nabycie (koszty zakupu, dostawy, faktury), a dopiero później domyka rozliczenie w zależności od przyjętego wariantu ewidencji.
Odpowiedzi zawierające zapis odwrotny (Wn "Rozliczenie zakupu towarów", Ma "Towary") są błędne, bo oznaczałyby zmniejszenie zapasu w momencie przyjęcia, co jest sprzeczne z treścią operacji.
Odpowiedzi wykorzystujące konto "Wartość sprzedanych towarów w cenie zakupu" odnoszą się do rozchodu towarów i ujęcia kosztu własnego sprzedaży, czyli momentu sprzedaży/wydania towaru, a nie momentu przyjęcia do magazynu. To typowa pułapka: studenci kojarzą handel głównie ze sprzedażą i kosztami sprzedaży, przez co mylą etap przyjęcia z etapem rozchodu.
W praktyce warto zawsze zadać sobie dwa pytania kontrolne: (1) czy operacja zwiększa czy zmniejsza zapas? (2) czy dotyczy zakupu/przyjęcia czy sprzedaży/rozchodu? Jeśli to przyjęcie – zapas rośnie, więc konto "Towary" jest po stronie Wn, a konto przeciwstawne dotyczy rozliczenia zakupu lub zobowiązań, zależnie od przyjętej polityki.