KWALIFIKACJA BPO1 - STYCZEŃ 2012

PYTANIE NR 24.
Organem zewnętrznym sprawującym dozór techniczny nad urządzeniem ciśnieniowym stosowanym do obróbki cieplnej jest
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Dozór techniczny nad urządzeniami ciśnieniowymi sprawuje organ wyspecjalizowany w ocenie stanu technicznego i bezpieczeństwa eksploatacji. Taką rolę pełni UDT. PIP nadzoruje przestrzeganie prawa pracy, PIS zajmuje się zdrowiem publicznym i sanitarnym, a SIP działa wewnątrz zakładu pracy.

Pełne wyjaśnienie:

W pytaniu kluczowe jest rozróżnienie, kto sprawuje zewnętrzny dozór techniczny nad urządzeniami ciśnieniowymi wykorzystywanymi w procesach (np. obróbki cieplnej). Dozór techniczny dotyczy przede wszystkim bezpieczeństwa konstrukcji, stanu technicznego, badań i dopuszczenia do eksploatacji urządzeń, które mogą stwarzać szczególne zagrożenie (m.in. przez pracę pod ciśnieniem).

Odpowiedź "UDT" jest właściwa, ponieważ Urząd Dozoru Technicznego jest instytucją wyspecjalizowaną w nadzorze technicznym nad urządzeniami technicznymi, w tym urządzeniami ciśnieniowymi. W praktyce BHP oznacza to, że w zakresie wymagań dozoru (np. odbioru, badań okresowych, dokumentacji technicznej) to właśnie z UDT prowadzi się formalne uzgodnienia i spełnia wymagane procedury.

Odpowiedź "PIP" jest nieprawidłowa, bo Państwowa Inspekcja Pracy koncentruje się na kontroli przestrzegania przepisów prawa pracy oraz przepisów i zasad BHP u pracodawców. Może kontrolować warunki pracy i organizację bezpieczeństwa, ale nie jest organem dozoru technicznego urządzeń ciśnieniowych.

Odpowiedź "PIS" jest nieprawidłowa, ponieważ Państwowa Inspekcja Sanitarna zajmuje się głównie nadzorem sanitarnym, higieną i zdrowiem publicznym. Jej kompetencje nie obejmują prowadzenia dozoru technicznego urządzeń ciśnieniowych w rozumieniu badań i dopuszczeń technicznych.

Odpowiedź "SIP" również jest nieprawidłowa: społeczna inspekcja pracy (jeśli o nią chodzi) działa zasadniczo wewnątrz zakładu i ma charakter społecznego nadzoru nad warunkami pracy, a nie zewnętrznego organu dozoru technicznego.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w pytaniu pojawiają się urządzenia "pod ciśnieniem", "dźwignice", "zbiorniki" i słowo "dozór techniczny", pierwszym skojarzeniem powinien być UDT, a dopiero w drugiej kolejności instytucje kontrolujące warunki pracy (PIP) lub wymagania sanitarne (PIS).

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Dozór techniczny to zewnętrzny nadzór nad bezpieczeństwem wybranych urządzeń technicznych (np. pracujących pod ciśnieniem), obejmujący m.in. wymagane badania, ocenę stanu technicznego i warunki dopuszczenia do eksploatacji. Dla technika BHP to także obowiązek pilnowania terminów i dokumentacji.
Najczęściej są to urządzenia mogące stwarzać podwyższone ryzyko awarii: urządzenia ciśnieniowe, dźwignice i inne urządzenia transportu bliskiego oraz wybrane instalacje. W praktyce warto identyfikować je już na etapie zakupów i uruchomienia, aby zaplanować odbiór i badania.
UDT specjalizuje się w ocenie bezpieczeństwa technicznego urządzeń (konstrukcja, stan techniczny, badania). PIP kontroluje głównie przestrzeganie prawa pracy i organizację BHP u pracodawcy. Dlatego przy "dozorze technicznym" i urządzeniach ciśnieniowych właściwą instytucją jest UDT.
"Organ zewnętrzny" oznacza instytucję spoza struktury zakładu pracy, działającą na podstawie uprawnień kontrolnych lub dozoru. Przeciwieństwem są role wewnętrzne (np. służba BHP, osoby kierujące pracownikami, społeczna inspekcja pracy), które wspierają bezpieczeństwo, ale nie zastępują organu dozoru.
Nie. Społeczna inspekcja pracy pełni rolę wewnątrzzakładową, wspiera kontrolę warunków pracy i sygnalizuje nieprawidłowości. Nie ma jednak kompetencji do wykonywania badań i czynności dozoru technicznego urządzeń ciśnieniowych ani do wydawania decyzji o dopuszczeniu do eksploatacji.
Gdy pytanie dotyczy prawa pracy, czasu pracy, umów, wypadków, oceny ryzyka i kontroli pracodawcy – częściej pasuje PIP. Gdy pojawiają się "dozór techniczny", "badania", "dopuszczenie", "urządzenie ciśnieniowe" lub "dźwignica" – typowo chodzi o UDT.
Zwykle przy uruchamianiu nowego urządzenia podlegającego dozorowi, po modernizacji lub naprawie wymagającej badań, oraz cyklicznie – w związku z badaniami okresowymi i terminami wynikającymi z decyzji/ustaleń dozoru. Technik BHP często koordynuje dokumenty i terminy z utrzymaniem ruchu.
Kluczowe są: dokumentacja techniczna urządzenia, instrukcje eksploatacji, potwierdzenia wykonanych przeglądów i badań, oraz dokumenty potwierdzające spełnienie wymagań dozoru (np. protokoły badań). W praktyce BHP ważne jest też przeszkolenie obsługi i procedury bezpiecznej pracy.
PIS zajmuje się nadzorem sanitarnym i zdrowiem publicznym: higieną, czynnikami szkodliwymi, warunkami sanitarnymi, bezpieczeństwem żywności itp. Dozór techniczny dotyczy natomiast bezpieczeństwa konstrukcji i eksploatacji urządzeń technicznych. To odrębne zakresy kompetencji.
Najlepiej uczyć się "mapy kompetencji": kto odpowiada za technikę (UDT), kto za prawo pracy i kontrolę pracodawcy (PIP), kto za wymagania sanitarne (PIS), a kto działa wewnętrznie w firmie (SIP/służba BHP). Pomaga robienie krótkich fiszek ze słowami-kluczami.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 59% zdających egzamin. średnie

Eksperci podkreślają: "Dozór techniczny nad urządzeniami ciśnieniowymi sprawuje organ wyspecjalizowany w ocenie stanu technicznego i bezpieczeństwa eksploatacji."

Źródła:

  • https://pl.wikipedia.org/wiki/Urząd_Dozo‌ru_Technicznego - dostęp 2026-03-01
  • https://pl.wikipedia.org/wiki/Dozór_techniczny - dostęp 2026-03-01

Materiały:

  • Materiały szkoleniowe UDT dotyczące dozoru technicznego i urządzeń ciśnieniowych
  • Podręczniki/kompendia dla technika BHP: nadzór, kontrola i instytucje w Polsce
  • Zestawienia porównawcze kompetencji: UDT vs PIP vs PIS vs SIP (notatki do egzaminu)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego