KWALIFIKACJA SPO5 - CZERWIEC 2013

PYTANIE NR 8.
Osoba, która nie jest w stanie samodzielnie ubrać się i przygotować posiłku, wymaga pomocy
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Trudność w samodzielnym ubieraniu się i przygotowaniu posiłku dotyczy samoobsługi oraz podstawowych aktywności niezbędnych do funkcjonowania.
Dlatego właściwą formą wsparcia jest pomoc w wykonywaniu czynności dnia codziennego, a nie np. planowanie budżetu, sprzątanie czy wyłącznie higiena.

Pełne wyjaśnienie:

Opis sytuacji wskazuje na niesamodzielność w samoobsłudze: osoba nie potrafi samodzielnie się ubrać ani przygotować posiłku. Są to klasyczne przykłady czynności dnia codziennego (podstawowe aktywności potrzebne do zaspokajania elementarnych potrzeb i bezpiecznego funkcjonowania w domu).

Odpowiedź "w wykonywaniu czynności dnia codziennego" jest trafna, bo obejmuje właśnie takie działania jak ubieranie, organizacja i przygotowanie jedzenia oraz inne podstawowe czynności samoobsługowe (w zależności od potrzeb podopiecznego).

Pozostałe propozycje nie pasują do opisu:

  • "w planowaniu budżetu domowego" dotyczy wsparcia w sferze finansów i organizacji gospodarstwa domowego. W pytaniu problemem jest fizyczna/functionalna niesamodzielność w samoobsłudze, a nie zarządzanie pieniędzmi.
  • "w wykonywaniu czynności higienicznych" to również obszar opieki, ale opis nie mówi o trudnościach z myciem, toaletą czy pielęgnacją ciała. Sama informacja o ubieraniu i przygotowaniu posiłku nie uzasadnia zawężenia pomocy tylko do higieny.
  • "w sprzątaniu mieszkania" to czynności porządkowe (IADL) – mogą być potrzebne, ale nie wynikają bezpośrednio z podanych ograniczeń. Pytanie wskazuje na trudności w podstawowych czynnościach osobistych i żywieniowych, więc właściwsza jest kategoria czynności dnia codziennego.

W praktyce opiekunka środowiskowa powinna na podstawie zgłoszonych trudności określić, czy wsparcie ma dotyczyć ADL (samoobsługa), czy raczej czynności złożonych (zakupy, porządki, finanse). Tu kluczowe są podstawowe aktywności, więc wybór odpowiedzi o czynnościach dnia codziennego najlepiej oddaje realną potrzebę.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Czynności dnia codziennego to podstawowe aktywności potrzebne do samodzielnego funkcjonowania, np. ubieranie, jedzenie, przygotowanie prostego posiłku, przemieszczanie się czy korzystanie z toalety. W opiece wskazują, w jakim zakresie podopieczny wymaga stałej pomocy.
Świadczą o tym trudności w podstawowych zadaniach: ubieraniu, jedzeniu, przygotowaniu posiłku, higienie, wstawaniu i bezpiecznym poruszaniu się. Ważne jest obserwowanie, czy problem wynika z ograniczeń fizycznych, poznawczych lub braku bezpieczeństwa podczas czynności.
Bo są to aktywności niezbędne do zaspokojenia podstawowych potrzeb i utrzymania samodzielności. Jeśli osoba nie potrafi się ubrać ani przygotować jedzenia, jej funkcjonowanie w domu jest ograniczone i wymaga wsparcia opiekuńczego, a nie tylko pomocy organizacyjnej.
Sprzątanie bywa traktowane jako czynność domowa ważna w codziennym życiu, ale zwykle nie jest tak "podstawowa" jak ubieranie czy jedzenie. W pytaniach egzaminacyjnych sprzątanie często bywa klasyfikowane jako pomoc w gospodarstwie domowym, a nie w samoobsłudze.
Oba obszary są ważne, ale priorytet zależy od ryzyka i potrzeb. Przygotowanie posiłku dotyczy żywienia i bezpieczeństwa w kuchni, a higiena zapobiega infekcjom i odleżynom. Na egzaminie kluczowe jest dopasowanie wsparcia do opisu trudności podanego w zadaniu.
Niesamodzielność oznacza, że osoba nie potrafi wykonać części podstawowych czynności bez pomocy, nadzoru lub asekuracji. Dla opiekunki to sygnał do zaplanowania konkretnych działań: pomoc przy ubieraniu, posiłkach, higienie, mobilności oraz zapewnieniu bezpieczeństwa.
Pomoc opiekuńcza dotyczy przede wszystkim samoobsługi i bezpieczeństwa (ubieranie, jedzenie, higiena, poruszanie). Pomoc w finansach to wsparcie organizacyjne/socjalne (planowanie budżetu, opłaty), które nie wynika bezpośrednio z ograniczeń w wykonywaniu czynności samoobsługowych.
Może być potrzebne, gdy podopieczny ma trudności poznawcze, problemy z orientacją, impulsywnością lub gdy wymaga wsparcia w organizacji życia. Jednak w zadaniu, w którym opis dotyczy ubierania i posiłku, właściwsza jest kategoria wsparcia w czynnościach dnia codziennego.
Najczęściej myli się kategorie wsparcia: prace domowe (sprzątanie) wybiera się zamiast samoobsługi, albo zawęża się pomoc do jednego obszaru (np. tylko higiena), mimo że opis wskazuje ogólnie na niesamodzielność w podstawowych aktywnościach. Pomaga czytanie słów-kluczy z opisu.
Warto ćwiczyć przyporządkowanie przykładów do kategorii: samoobsługa (ubieranie, jedzenie), higiena, mobilność, gospodarstwo domowe (porządki), sprawy administracyjne i finanse. Pomocne jest też rozwiązywanie testów i krótkie notatki: "objaw → rodzaj wsparcia".
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 73% zdających egzamin. średnio łatwe

Źródła:

  • World Health Organization (WHO): International Classification of Functioning, Disability and Health (ICF) – sekcje dotyczące aktywności i samoobsługi, https://www.who.int/standards/classifications/international-classification-of-functioning-disability-and-health (dostęp 2026-02-27)
  • Shirley Ryan AbilityLab: Barthel Index – opis skali i obszarów ADL, https://www.sralab.org/rehabilitation-measures/barthel-index (dostęp 2026-02-27)

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z zakresu opieki długoterminowej: ADL/samoobsługa i ocena niesamodzielności
  • Opis i interpretacja skali Barthel (jako przykład oceny czynności dnia codziennego) – materiały edukacyjne
  • Dokument WHO dotyczący funkcjonowania (ICF) – rozdziały o samoobsłudze i aktywnościach

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego