KWALIFIKACJA GIW9 - STYCZEŃ 2019

PYTANIE NR 23.
Osoby przebywające w wyrobiskach korytarzowych drążonych w węglu kamiennym, przewietrzanych wentylacją odrębną na długości większej niż 300 m wyposaża się w
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Odpowiedź "sprzęt izolujący układ oddechowy" jest właściwa, ponieważ przy dużej długości wyrobiska przewietrzanego wentylacją odrębną wzrasta ryzyko pogorszenia składu powietrza i potrzeby samoratowania.
Pozostałe opcje to nazwy wybranych urządzeń albo przyrząd pomiarowy, a pytanie dotyczy ogólnej kategorii wymaganego wyposażenia.

Pełne wyjaśnienie:

W wyrobiskach korytarzowych drążonych w węglu kamiennym i przewietrzanych wentylacją odrębną (czyli doprowadzaniem powietrza oddzielnym lutniociągiem), wraz ze wzrostem długości odcinka przewietrzanego odrębnie rośnie wrażliwość rejonu na zakłócenia przewietrzania. Dłuższa droga doprowadzenia powietrza oznacza m.in. większe skutki nieszczelności, awarii wentylatora pomocniczego, uszkodzenia lutniociągu czy nagłego zadymienia.

Dlatego właściwą odpowiedzią jest "sprzęt izolujący układ oddechowy". Sprzęt izolujący zapewnia oddychanie niezależnie od składu atmosfery otoczenia (w przeciwieństwie do ochrony filtracyjnej, która wymaga odpowiedniej zawartości tlenu i ograniczonego stężenia zanieczyszczeń). W praktyce ma to znaczenie w sytuacjach awaryjnych, gdy pracownik musi bezpiecznie opuścić zagrożony rejon.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • "aparat butlowy APS/3N" – jest to przykład konkretnego typu aparatu (nazwa/model), a pytanie dotyczy ogólnej kategorii wyposażenia. Dodatkowo nie każdy pracownik musi być wyposażany w dokładnie ten model; wymaganie zwykle formułuje się na poziomie rodzaju sprzętu.
  • "pochłaniacz POG-8M" – pochłaniacz/urządzenie filtracyjne nie jest równoważne sprzętowi izolującemu; jego działanie i zakres stosowania zależą od warunków atmosfery, więc nie spełnia roli "uniwersalnego" zabezpieczenia w każdych sytuacjach awaryjnych.
  • "metanomierz M-1cp" – metanomierz służy do pomiaru stężenia metanu (kontrola zagrożenia), ale nie jest wyposażeniem chroniącym drogi oddechowe. To typowy błąd polegający na pomyleniu narzędzia diagnostycznego ze środkiem ochrony.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w pytaniu pojawia się sformułowanie "wyposaża się w…", a odpowiedzi zawierają mieszankę modeli urządzeń i ogólnej kategorii, zwykle poprawna jest kategoria (rodzaj sprzętu), a nie nazwa jednego konkretnego przyrządu.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Wentylacja odrębna to sposób przewietrzania, w którym świeże powietrze doprowadza się do przodka oddzielnym lutniociągiem i wentylatorem pomocniczym, niezależnie od głównego prądu wentylacyjnego. Stosuje się ją m.in. przy drążeniu przodków, gdzie konieczne jest skierowanie powietrza dokładnie w miejsce pracy.
Im dłuższy odcinek przewietrzany wentylacją odrębną, tym większa wrażliwość na nieszczelności i awarie: uszkodzenie lutni, spadek wydajności wentylatora, zmiany oporów przepływu. Skutkiem może być gorsze przewietrzanie i szybsze pogorszenie atmosfery w rejonie pracy.
To środki ochrony dróg oddechowych, które umożliwiają oddychanie niezależnie od składu powietrza w otoczeniu (nie opierają się wyłącznie na filtracji). W praktyce traktuje się je jako wyposażenie zwiększające bezpieczeństwo podczas ewakuacji lub nagłego zadymienia i pogorszenia atmosfery.
Nie. Metanomierz służy do pomiaru stężenia metanu i wczesnego wykrywania zagrożenia, ale nie chroni przed wdychaniem dymów lub gazów. To dwa różne obszary: diagnostyka zagrożeń vs środki ochrony indywidualnej do samoratowania.
Sprzęt izolujący ma zapewnić oddychanie niezależnie od atmosfery zewnętrznej, więc jest właściwy w sytuacjach niepewnych (np. zadymienie, niedobór tlenu). Pochłaniacz/filtr działa tylko w określonych warunkach i nie jest rozwiązaniem uniwersalnym, gdy skład powietrza może się gwałtownie zmienić.
Najczęściej wskazuje się ryzyko nagłego zadymienia, pogorszenia składu atmosfery, awarii urządzeń wentylacyjnych oraz pojawienia się szkodliwych gazów. W takich sytuacjach możliwość krótkotrwałego oddychania w trybie izolującym zwiększa szanse bezpiecznego wycofania się z rejonu zagrożenia.
Gdy pytanie dotyczy obowiązków lub wymagań typu "wyposaża się", "stosuje się", "wymaga się", poprawna odpowiedź często opisuje kategorię (np. rodzaj sprzętu), a nie konkretny model. Nazwy modeli bywają pułapką, bo różne kopalnie mogą stosować różne urządzenia spełniające to samo zadanie.
W zadaniach egzaminacyjnych progi długości odnoszą się do praktycznych konsekwencji organizacyjnych i bezpieczeństwa: wraz z odległością wydłuża się czas dojścia/wycofania, rosną straty powietrza i skutki awarii. Taki próg ma skłonić do wskazania wyposażenia zwiększającego bezpieczeństwo ludzi w rejonie pracy.
Typowe są: wybór odpowiedzi z nazwą modelu, bo brzmi "fachowo"; mylenie przyrządów pomiarowych ze środkami ochrony; zakładanie, że filtr/pochłaniacz działa zawsze. Warto sprawdzić, czy pytanie dotyczy ochrony (sprzęt ochronny) czy kontroli zagrożeń (pomiary, detekcja).
Najlepiej łączyć teorię z praktyką: narysuj schemat wentylacji odrębnej, wypisz możliwe awarie (lutnie, wentylator, zasilanie) i dopasuj do nich środki bezpieczeństwa. Ucz się "funkcjami" sprzętu (do czego służy), a nie wyłącznie nazwami urządzeń, bo to ogranicza pomyłki na egzaminie.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 41% zdających egzamin. trudne

Materiały:

  • Materiały szkoleniowe z aerologii górniczej (wentylacja główna i odrębna)
  • Instrukcje zakładowe dotyczące doboru i użytkowania sprzętu ochrony układu oddechowego
  • Podręczniki i skrypty z zakresu BHP w górnictwie podziemnym

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego