KWALIFIKACJA GIW9 - STYCZEŃ 2024

PYTANIE NR 40.
Sprzęt filtrujący klasy P-3 stosuje się, gdy stężenie pyłów w powietrzu na stanowisku pracy przekroczy
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Klasa P-3 jest przeznaczona do pracy w wysokim zapyleniu. Stosuje się ją, gdy stężenie pyłów przekracza 10× NDS, ale nie jest większe niż 20× NDS.
Niższe zakresy odpowiadają niższym klasom filtracji, a samo 20× NDS nie opisuje poprawnie przedziału stosowania.

Pełne wyjaśnienie:

Dobór sprzętu filtrującego do pyłów opiera się na porównaniu rzeczywistego stężenia pyłów na stanowisku z wartością odniesienia, jaką jest NDS (najwyższe dopuszczalne stężenie). W pytaniu sprawdzana jest znajomość przedziału przekroczeń, dla którego stosuje się filtr cząstek klasy P-3.

Odpowiedź "dziesięciokrotność najwyższego dopuszczalnego stężenia (NDS) i nie przekroczy dwudziestokrotności najwyższego dopuszczalnego stężenia (NDS)" jest poprawna, bo opisuje typową logikę doboru: wraz ze wzrostem zapylenia należy stosować wyższą klasę filtracji, a każda klasa ma przypisany zakres wielokrotności NDS.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?

  • "czterokrotność NDS i nie przekroczy dziesięciokrotności NDS" – to zakres niższy, odpowiadający słabszej ochronie niż P-3; wybór tej opcji wynika często z pomylenia klas filtrów.
  • "NDS i nie przekroczy czterokrotności NDS" – to jeszcze mniejsze przekroczenia, gdzie stosowanie P-3 nie jest tym, co testuje pytanie (pytanie dotyczy sytuacji wyraźnie bardziej zapylonej).
  • "dwudziestokrotność NDS" – ta odpowiedź jest niepełna, bo nie podaje dolnej granicy. Pytanie wymaga wskazania przedziału (od kiedy do kiedy), a nie jednego progu.

W praktyce górniczej sama filtracja indywidualna nie zastępuje ochron zbiorowych. Gdy zapylenie rośnie, równolegle ocenia się skuteczność wentylacji, zraszania i odpylania oraz organizację pracy. Na egzaminie warto zwrócić uwagę na słowa "przekroczy" oraz "nie przekroczy", bo wymuszają odpowiedź w formie zakresu.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
NDS to najwyższe dopuszczalne stężenie czynnika szkodliwego w powietrzu w pracy. W praktyce porównuje się wynik pomiaru pyłu z NDS i określa, ile razy został przekroczony. Ta "wielokrotność NDS" pomaga dobrać właściwy poziom ochrony (np. klasę filtra).
"10× NDS" oznacza, że zmierzone stężenie pyłu jest dziesięć razy większe niż wartość dopuszczalna. To nie jest jednostka, tylko relacja do normy higienicznej. W pytaniach testowych często dobiera się klasę filtra właśnie do przedziału przekroczeń (np. 10–20×).
Dobór klasy filtra bywa opisany przedziałami, bo różne klasy obejmują różny "zakres pracy" względem NDS. Jedna liczba (np. samo 20×) nie mówi, od jakiego poziomu dana klasa jest wymagana. Na egzaminie słowa "przekroczy" i "nie przekroczy" sygnalizują odpowiedź zakresową.
Nie zawsze. Przy skrajnie wysokich stężeniach pyłów lub innych współwystępujących zagrożeniach może być potrzebny inny rodzaj ochrony (np. sprzęt izolujący) oraz wzmocnienie ochron zbiorowych. Egzaminowo ważne jest jednak rozpoznanie, jaki zakres przekroczeń odpowiada klasie P-3 w danym kluczu.
Najczęstszy błąd to pomylenie progów dla klas (wybór 4–10× zamiast 10–20×), bo odpowiedzi mają podobną konstrukcję. Drugi błąd to wybór "największej liczby" (20×) bez zauważenia, że pytanie wymaga pełnego przedziału. Pomaga czytanie warunków: dolna i górna granica.
Należy jednocześnie rozważyć środki organizacyjne i techniczne (wentylacja, zraszanie, odpylanie, ograniczenie źródeł pyłu) oraz właściwe środki ochrony indywidualnej. W kontekście egzaminu pytanie koncentruje się na doborze sprzętu filtrującego do wielokrotności NDS, a nie na całej procedurze pomiarowej.
Filtry cząstek dotyczą aerozoli i pyłów (zapylenie), a filtry do gazów/par dobiera się do rodzaju substancji chemicznej. W testach mylące bywa utożsamianie "zanieczyszczeń powietrza" tylko z pyłem. W pytaniu wprost wskazano pyły i odniesienie do NDS dla pyłów, więc chodzi o filtr cząstek.
Kontrole zapylenia prowadzi się w ramach higieny pracy i monitoringu środowiska pracy, szczególnie w rejonach urabiania, transportu urobku i miejscach generujących pył. Wyniki pomiarów służą do oceny ryzyka i doboru ochron. Na egzaminie zwykle przyjmuje się, że pomiar jest już znany, a zadanie dotyczy interpretacji.
W takiej formie zazwyczaj nie, bo nie wskazuje dolnej granicy stosowania. Jeśli pytanie brzmi "stosuje się, gdy przekroczy… i nie przekroczy…", to potrzebny jest zakres (od–do). Sama górna wartość może pasować do innego typu pytań, np. o limit, ale nie do opisu przedziału.
Pomaga zapamiętanie rosnącej sekwencji zakresów: im wyższa klasa filtra, tym większa dopuszczalna wielokrotność NDS. W zadaniach z czterema odpowiedziami porównuj dolną granicę i górną granicę oraz sprawdzaj, czy odpowiedź jest pełnym przedziałem. Unikniesz wyboru opcji "niepełnej".
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 53% zdających egzamin. trudne

Eksperci podkreślają: "Klasa P-3 jest przeznaczona do pracy w wysokim zapyleniu."

Źródła:

  • Szczegółowe informacje wymagają materiałów specjalistycznych (np. tabel doboru filtrów i instrukcji zakładowych BHP oraz dokumentacji producentów sprzętu).

Materiały:

  • Instrukcje BHP zakładu górniczego dotyczące doboru ochron układu oddechowego
  • Materiały producentów sprzętu ochrony dróg oddechowych (tabele doboru filtrów do stężeń)
  • Podręczniki/szkolenia z higieny pracy: pyły, NDS i środki ochrony indywidualnej

Aktualizacja pytania: 31.03.2026

Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego