KWALIFIKACJA MED11 - STYCZEŃ 2018

PYTANIE NR 35.
Otok do obuwia ortopedycznego powinien być wykonany
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Otok w obuwiu ortopedycznym powinien być wykonany z materiału trwałego i dobrze znoszącego intensywne użytkowanie oraz obciążenia w okolicy krawędzi cholewki. "Ze skóry karkowej" wskazuje na skórę o dużej wytrzymałości i stabilności. Płótno, wiór szewski ani blacha duralowa nie spełniają typowych wymagań dla tego elementu.

Pełne wyjaśnienie:

W obuwiu ortopedycznym dobór materiału na poszczególne elementy ma kluczowe znaczenie dla trwałości, bezpieczeństwa i komfortu użytkowania. Otok jest elementem, który w praktyce ma pracować razem z cholewką i wykończeniem krawędzi, dlatego materiał nie może ani zbyt łatwo się przecierać, ani powodować dyskomfortu (ucisku, sztywnego "cięcia" krawędzi), ani też utrudniać obróbki technologicznej.

Odpowiedź "ze skóry karkowej" jest właściwa, ponieważ wskazuje na skórę o wysokiej wytrzymałości, stosowaną tam, gdzie liczy się odporność na rozciąganie, przetarcia i zachowanie kształtu. Tego typu materiał jest typowo kojarzony z elementami wymagającymi solidności przy jednoczesnym zachowaniu cech użytkowych skóry (dopasowanie, praca materiału, możliwość szycia i wykończenia).

Pozostałe propozycje nie są trafne z punktu widzenia funkcji elementu:

  • "z płótna" – tkanina może być przydatna w wybranych wzmocnieniach lub podszyciach w obuwiu lekkim, ale jako materiał na otok zwykle będzie mniej odporny na przecieranie i odkształcenia oraz gorzej zniesie długotrwałe obciążenia i tarcie.
  • "z wióra szewskiego" – wiór to materiał pomocniczy/odpadowy, który nie daje stabilnego, trwałego i estetycznego wykończenia elementu pracującego w obuwiu. W praktyce nie jest to typowy materiał konstrukcyjny na taki element.
  • "z blachy duralowej" – metal byłby zbyt sztywny i nieprzystosowany do wykończeń cholewki: utrudniałby szycie i obróbkę, zwiększał ryzyko ucisku i otarć oraz nie zapewniałby właściwej "pracy" materiału podczas chodzenia.

W przygotowaniu do egzaminu warto łączyć nazwy elementów obuwia z ich funkcją: jeśli element ma przenosić tarcie i wzmacniać krawędzie, wybiera się materiały trwałe i podatne na obróbkę obuwniczą, najczęściej skórzane.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Otok to element wykończeniowo-wzmacniający w obrębie cholewki (najczęściej przy krawędziach), którego zadaniem jest zwiększenie trwałości i stabilności oraz ochrona krawędzi przed szybkim zużyciem. W obuwiu ortopedycznym musi współpracować z ruchem stopy i nie powodować ucisku.
Skóra zwykle lepiej znosi tarcie i wielokrotne zginanie, a także daje stabilniejsze wykończenie krawędzi niż typowe tkaniny. W elementach pracujących (narażonych na przetarcia) tkanina może szybciej się strzępić i tracić kształt, co pogarsza trwałość obuwia.
Powinna być odporna na rozciąganie i przetarcia, możliwie stabilna wymiarowo, a jednocześnie podatna na obróbkę obuwniczą (szycie, klejenie, wykończenie). Ważne jest też, by po uformowaniu zachowywała kształt i nie powodowała dyskomfortu przy użytkowaniu.
Tak, ale zwykle w innych rolach niż otok, np. jako elementy pomocnicze, podszycia lub części w obuwiu o określonej konstrukcji. O doborze decyduje funkcja warstwy i wymagania trwałościowe. Na elementy narażone na ścieranie częściej dobiera się materiały o wyższej odporności.
Metal jest zbyt sztywny i może powodować ucisk oraz otarcia, a także utrudnia technologię wykonania (szycie, wykańczanie krawędzi). Cholewka i jej wykończenia muszą pracować podczas chodzenia. Materiał, który nie "pracuje" z ruchem stopy, zwiększa ryzyko dyskomfortu i urazów.
To nazwa odnoszona do skóry pozyskiwanej z okolic karku, kojarzonej z większą wytrzymałością i stabilnością. W praktyce wskazuje się ją jako materiał przydatny tam, gdzie potrzebne jest solidne wzmocnienie i odporność na intensywne użytkowanie, przy zachowaniu cech użytkowych skóry.
Wiór szewski to materiał o charakterze pomocniczym/odpadowym, bez typowej ciągłości i parametrów użytkowych wymaganych dla elementów konstrukcyjnych. Materiały konstrukcyjne (np. skóry, odpowiednie tworzywa) mają określoną grubość, wytrzymałość, powtarzalność i są przeznaczone do szycia/klejenia w obuwiu.
Częsty błąd to kierowanie się wyłącznie "twardością" lub intuicją, zamiast funkcją elementu i komfortem pacjenta. Inny błąd to mylenie materiałów o podobnym brzmieniu nazw albo wybieranie materiałów typowych dla obuwia codziennego, mimo że obuwie ortopedyczne ma inne obciążenia i wymagania.
Są szczególnie istotne, gdy obuwie jest intensywnie użytkowane, gdy pacjent ma tendencję do szybkiego przecierania obuwia, albo gdy konstrukcja wymaga utrzymania stabilnego kształtu krawędzi. Wzmocnienia pomagają ograniczyć deformacje i przedłużają trwałość przy zachowaniu komfortu.
Najskuteczniej łączyć nazwy materiałów z ich funkcją: do czego służą, jakie mają typowe właściwości i gdzie w obuwiu się je stosuje. Pomaga praca na próbkach (dotyk, elastyczność, grubość), fiszki z nazwami elementów obuwia oraz krótkie porównania "dlaczego ten materiał, a nie inny".
info

Statystycznie 48% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Specjaliści zwracają uwagę: "Otok w obuwiu ortopedycznym powinien być wykonany z materiału trwałego i dobrze znoszącego intensywne użytkowanie oraz obciążenia w okolicy krawędzi cholewki."

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z technologii obuwia ortopedycznego (materiałoznawstwo i budowa obuwia)
  • Materiały dydaktyczne szkół policealnych dla zawodu technik ortopeda (dział: obuwie ortopedyczne)
  • Katalogi materiałów obuwniczych i skór (opisy zastosowań i właściwości)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego