KWALIFIKACJA EKA5 - TEST WIEDZY NR 5

PYTANIE NR 38.
Otrzymałeś od jednego z pracowników wniosek o udzielenie urlopu na żądanie. Jakie dokumenty powinieneś sporządzić na podstawie tego wniosku?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Urlop na żądanie jest szczególną częścią urlopu wypoczynkowego i dotyczy bieżącej nieobecności pracownika. Z tego powodu właściwe są dokumenty związane z udzieleniem urlopu i odnotowaniem go w dokumentacji kadrowej, a nie dokumenty nawiązania lub zakończenia zatrudnienia (umowa o pracę, świadectwo pracy).

Pełne wyjaśnienie:

Urlop na żądanie jest trybem skorzystania z części urlopu wypoczynkowego, zgłaszanym przez pracownika w związku z nagłą potrzebą nieobecności. W praktyce kadrowej kluczowe jest, aby na podstawie zgłoszenia/wniosku powstał ślad potwierdzający udzielenie urlopu oraz aby nieobecność była prawidłowo wykazana w dokumentacji pracowniczej i rozliczeniach czasu pracy.

Dlaczego poprawna odpowiedź jest poprawna?
Wskazuje dokumenty bezpośrednio związane z obsługą urlopu na żądanie: potwierdzenie udzielenia urlopu (rozstrzygnięcie pracodawcy) oraz potwierdzenie przyjęcia wniosku. Taki zestaw odpowiada logice procesu: pracownik składa wniosek/zgłasza żądanie, a pracodawca/kadry odnotowują i akceptują nieobecność.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są nieprawidłowe?

  • Umowa o pracę i świadectwo pracy – to dokumenty związane odpowiednio z nawiązaniem oraz zakończeniem stosunku pracy. Nie sporządza się ich "na podstawie" wniosku urlopowego.
  • Umowa o pracę i decyzja o udzieleniu urlopu na żądanie – zawiera element urlopowy, ale błędnie łączy go z umową o pracę, której nie tworzy się przy każdej absencji.
  • Decyzja o udzieleniu urlopu na żądanie i świadectwo pracy – świadectwo pracy wystawia się przy ustaniu zatrudnienia, więc nie wynika z bieżącego wniosku urlopowego.

Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w odpowiedziach pojawiają się dokumenty "start/koniec" zatrudnienia (umowa, świadectwo), a pytanie dotyczy bieżącej absencji, najczęściej są to dystraktory. Szukaj opcji odnoszących się do ewidencji i udzielenia konkretnego uprawnienia.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Urlop na żądanie to część urlopu wypoczynkowego wykorzystywana w trybie nagłym, na żądanie pracownika. Różnica polega głównie na sposobie zgłoszenia (krótki termin) i celu praktycznym: ma umożliwić nieobecność bez wcześniejszego planowania, ale nadal jest to urlop wypoczynkowy.
Najczęściej pojawia się wniosek/zgłoszenie pracownika oraz dokument potwierdzający udzielenie urlopu i jego ujęcie w dokumentacji (np. w kartotece urlopowej lub ewidencji czasu pracy). Celem jest wykazanie podstawy nieobecności i prawidłowe rozliczenie czasu pracy.
Umowa o pracę dotyczy nawiązania stosunku pracy i ustalenia warunków zatrudnienia. Wniosek o urlop jest zdarzeniem w trakcie trwania zatrudnienia i nie zmienia umowy. Dlatego łączenie umowy z urlopem w odpowiedziach jest typowym dystraktorem egzaminacyjnym.
Świadectwo pracy wystawia się przy ustaniu stosunku pracy (np. rozwiązanie lub wygaśnięcie umowy). Urlop na żądanie to bieżąca absencja w trakcie zatrudnienia, więc nie jest podstawą do sporządzenia świadectwa. To przykład dokumentu "na koniec", a nie "do urlopu".
W praktyce dopuszcza się różne formy zgłoszenia (zależnie od procedur pracodawcy), ale w dokumentacji kadrowej powinien pozostać ślad pozwalający udowodnić podstawę nieobecności. Na egzaminie zwykle zakłada się istnienie wniosku, skoro jest on elementem treści zadania.
Należy ująć dzień/godziny nieobecności jako urlop wypoczynkowy udzielony w trybie "na żądanie", zgodnie z przyjętymi w jednostce oznaczeniami. Kluczowe jest, aby zapis był spójny z wnioskiem pracownika i umożliwiał prawidłowe rozliczenie czasu pracy oraz limitu urlopowego.
Częsty błąd to wybór dokumentów "najbardziej znanych" (umowa, świadectwo) bez analizy, czy dotyczą urlopu. Drugi błąd to mylenie dokumentów bieżących (urlopy, ewidencja) z dokumentami kadrowymi wystawianymi tylko przy zatrudnieniu lub zwolnieniu pracownika.
Dokumenty bieżące dotyczą zdarzeń w trakcie pracy (urlopy, zwolnienia, ewidencja czasu, wnioski). Dokumenty nawiązania/rozwiązania dotyczą początku i końca zatrudnienia (umowa, świadectwo). Na egzaminie sprawdź, czy sytuacja w pytaniu dotyczy absencji, czy zmiany statusu zatrudnienia.
W wyjątkowych sytuacjach organizacyjnych pracodawca może nie uwzględnić żądania, a wtedy w dokumentacji powinno znaleźć się odnotowanie rozstrzygnięcia (np. informacja o odmowie) oraz dalszy tryb usprawiedliwienia nieobecności. Na egzaminie ważne jest powiązanie dokumentu z decyzją i ewidencją.
Powtórz rodzaje absencji (urlopy, zwolnienia) i przypisz im typowe dokumenty: wniosek/zgłoszenie, potwierdzenie, ewidencja czasu pracy. Ćwicz zadania, w których trzeba odróżnić dokumenty "w trakcie zatrudnienia" od dokumentów "start/koniec pracy". To najczęstszy schemat pułapek.
info

Około 40% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. trudne

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że urlop na żądanie jest szczególną częścią urlopu wypoczynkowego i dotyczy bieżącej nieobecności pracownika.

Źródła:

  • Ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy, art. 167^2, Dz.U. 1974 Nr 24 poz. 141 (z późn. zm.)
  • Portal Gov.pl: "Kodeks pracy" (publikacja tekstu aktu prawnego) – https://www.gov.pl/web/rodzina/kodeks-pracy (dostęp: 24.02.2026)
  • Państwowa Inspekcja Pracy: materiały informacyjne dot. czasu pracy i urlopów (dział: porady/wyjaśnienia) – https://www.pip.gov.pl/pl/ (dostęp: 24.02.2026)

Materiały:

  • Tekst jednolity Kodeksu pracy – rozdziały dotyczące urlopów wypoczynkowych i urlopu na żądanie
  • Komentarze i opracowania kadrowo-płacowe dotyczące dokumentowania urlopów i ewidencji czasu pracy
  • Wzory dokumentów kadrowych: wnioski urlopowe, karta urlopowa, ewidencja czasu pracy (materiały dydaktyczne szkół/OKE)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego