Opis pacjentki wskazuje na dominujące objawy obniżonego nastroju i utraty napędu: pesymistyczne nastawienie do leczenia, płaczliwość oraz brak apetytu. Taki zestaw jest najbardziej zgodny z obrazem depresji (zaburzeń depresyjnych), które mogą współwystępować z chorobą przewlekłą i nasilać się w okresie zaostrzeń, bólu i hospitalizacji.
Dlaczego poprawna jest odpowiedź "depresja."? Ponieważ kluczowe są tu: stałe obniżenie nastroju, rezygnacja/pesymizm oraz somatyczne i behawioralne objawy towarzyszące, takie jak spadek apetytu. W praktyce opiekun medyczny nie stawia rozpoznania, ale powinien zauważyć typowe sygnały, udokumentować je w obserwacji i przekazać zespołowi (np. pielęgniarce/lekarzowi), zwłaszcza gdy objawy wpływają na odżywianie i współpracę w leczeniu.
Dlaczego odpowiedzi nieprawidłowe są nieadekwatne?
- "regresja." – w języku klinicznym nie jest to podstawowe rozpoznanie tłumaczące opisane objawy nastroju i apetytu. Sam fakt ponownego przyjęcia i "pogorszenia" choroby nie oznacza regresji jako zjawiska psychicznego.
- "mania." – typowo przebiega z podwyższonym lub drażliwym nastrojem, wzmożoną energią, zmniejszoną potrzebą snu, przyspieszeniem myślenia i aktywnością. W opisie jest odwrotnie: przygnębienie, płacz i brak apetytu.
- "psychoza." – sugerowałaby objawy wytwórcze, takie jak omamy, urojenia, wyraźna dezorganizacja myślenia lub zachowania. W podanym opisie ich nie ma; dominują objawy afektywne typowe dla depresji.
Wskazówka egzaminacyjna: jeśli w opisie pojawiają się jednocześnie obniżony nastrój, płaczliwość, pesymizm i pogorszenie łaknienia, najpierw rozważ zaburzenia depresyjne. Jeżeli byłyby omamy/urojenia – wtedy rozważa się psychozę; jeśli euforia i pobudzenie – manię.
