KWALIFIKACJA MED9 - CZERWIEC 2008

PYTANIE NR 43.
Płyn Lugola to synonim
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Płyn Lugola to nazwa zwyczajowa wodnego roztworu jodu, w którym jodek potasu ułatwia rozpuszczenie jodu. Dlatego synonimem płynu Lugola jest "roztwór wodny jodu w jodku potasu". Odpowiedzi z samym jodkiem potasu lub z rozpuszczalnikiem alkoholowym opisują inne roztwory.

Pełne wyjaśnienie:

Płyn Lugola jest nazwą zwyczajową roztworu, w którym kluczowe są dwa elementy: obecność jodu (I2) oraz obecność jodku potasu (KI) w wodzie. Jod w czystej wodzie rozpuszcza się słabo, dlatego dodatek jodku potasu pełni rolę "wspomagacza rozpuszczania" (tworzą się formy jodku/jodynu w roztworze), co pozwala uzyskać stabilny wodny roztwór zawierający jod.

W praktyce egzaminacyjnej i zawodowej ważne jest odróżnianie nazw zwyczajowych roztworów jodowych, bo pacjenci i personel często posługują się skrótami myślowymi ("jod", "płyn Lugola"), a różnice między wodnym i alkoholowym roztworem mają znaczenie dla identyfikacji preparatu.

Dlaczego poprawna jest odpowiedź:

  • "roztworu wodnego jodu w jodku potasu" – odpowiada definicji płynu Lugola: roztwór jest wodny, zawiera jod oraz jodek potasu.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne:

  • "alkoholowego roztworu jodku potasu" – wskazuje na rozpuszczalnik alkoholowy i brak jodu; to nie opisuje płynu Lugola.
  • "wodnego roztworu jodku potasu" – to tylko roztwór KI w wodzie (bez jodu), a płyn Lugola musi zawierać jod.
  • "alkoholowego roztworu jodu" – roztwór alkoholowy jodu to inna postać preparatu niż płyn Lugola (który jest wodny i zawiera również KI).

Wskazówka na egzamin: gdy w odpowiedziach pojawia się "płyn Lugola", szukaj zestawu woda + jod + jodek potasu. Pojawienie się samego "jodku potasu" bez jodu albo użycie alkoholu jako rozpuszczalnika to typowe pułapki.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Płyn Lugola to wodny roztwór jodu przygotowany w obecności jodku potasu. Jodek potasu zwiększa rozpuszczalność jodu w wodzie, dlatego w definicji pojawiają się oba składniki oraz rozpuszczalnik wodny.
Jod słabo rozpuszcza się w czystej wodzie. Dodatek jodku potasu ułatwia jego przejście do roztworu (tworzą się formy lepiej rozpuszczalne), dzięki czemu można otrzymać stabilny wodny roztwór zawierający jod.
Najprostszy klucz to rozpuszczalnik i skład: płyn Lugola jest wodny i zawiera jod + jodek potasu. Alkoholowy roztwór jodu jest przygotowany na alkoholu i zwykle nie jest opisywany jako "w jodku potasu".
Nie. Wodny roztwór jodku potasu zawiera tylko KI w wodzie. Płyn Lugola musi zawierać także jod. W pytaniach egzaminacyjnych brak słowa "jod" w składzie oznacza, że to nie jest płyn Lugola.
Najczęściej myli się: jod z jodkiem (wybór samego KI) oraz roztwór wodny z alkoholowym. Jeśli w odpowiedzi pojawia się alkohol albo brakuje jodu, zwykle jest to dystraktor.
W ujęciu definicyjnym "płyn Lugola" oznacza wodny roztwór jodu z dodatkiem jodku potasu. Dlatego w testach poprawna odpowiedź powinna zawierać jednocześnie: wodę, jod oraz jodek potasu.
Pomaga w poprawnej identyfikacji preparatu w rozmowie i dokumentacji oraz w unikaniu pomyłek między roztworami jodowymi. W aptece nazwy zwyczajowe pojawiają się w praktyce, a błędne rozpoznanie składu może prowadzić do wydania innego produktu.
Kluczowa różnica dotyczy rozpuszczalnika i obecności jodku potasu. Płyn Lugola jest roztworem wodnym jodu w obecności KI, natomiast "alkoholowy roztwór jodu" opisuje inną formę roztworu (na alkoholu).
Pomocna reguła: "Lugol = Woda + Jod + KI". Jeśli w opcji brakuje jodu, albo pojawia się alkohol, to najczęściej nie jest to płyn Lugola. Na egzaminie szukaj jednocześnie słów: "wodny", "jod" i "jodek potasu".
Powiązane są m.in. roztwory i ich skład, surowce farmaceutyczne, nazewnictwo zwyczajowe preparatów, różnice między rozpuszczalnikami (woda vs alkohol) oraz podstawy właściwości jodu i jodków. Te zagadnienia często łączą się w testach zawodowych.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 81% zdających egzamin. średnio łatwe

Eksperci podkreślają: "Płyn Lugola to nazwa zwyczajowa wodnego roztworu jodu, w którym jodek potasu ułatwia rozpuszczenie jodu."

Źródła:

  • Wikipedia (PL): "Płyn Lugola" – opis składu jako wodnego roztworu jodu i jodku potasu, https://pl.wikipedia.org/wiki/P%C5%82yn_Lugola - dostęp 2026-02-18
  • PubChem: "Lugol's Solution" – opis mieszaniny jodu i jodku (w roztworze wodnym), https://pubchem.ncbi.nlm.nih.gov/compound/Lugol-s-solution - dostęp 2026-02-18
  • Britannica: "Lugol’s solution" – definicja i skład, https://www.britannica.com/science/Lugols-solution - dostęp 2026-02-18

Materiały:

  • Podręczniki z technologii postaci leku dla technika farmaceutycznego (działy: roztwory, surowce i odczynniki)
  • Kompendia farmaceutyczne i słowniki terminów (hasła: płyn Lugola, jod, jodek potasu)
  • Materiały dydaktyczne szkół policealnych: receptura apteczna i podstawy farmacji

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego