KWALIFIKACJA MED9 - STYCZEŃ 2015

PYTANIE NR 22.
Podaj stężenie molowe roztworu NaOH, jeżeli do zmiareczkowania 25 ml zużyto 25 ml roztworu kwasu solnego o stężeniu 0,1 mol/l
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
W miareczkowaniu NaOH roztworem HCl zachodzi reakcja 1:1 (NaOH + HCl → NaCl + H2O). Liczba moli HCl: n = c·V = 0,1 mol/L · 0,025 L = 0,0025 mol, więc tyle samo moli było w 25 mL NaOH. Stąd c(NaOH)=0,0025/0,025=0,1 mol/L.

Pełne wyjaśnienie:

W analizie miareczkowej kluczowe są dwa kroki: ustalenie stosunku stechiometrycznego reakcji oraz policzenie liczby moli na podstawie stężenia i objętości.

Dla zobojętniania wodorotlenku sodu kwasem solnym zachodzi reakcja:

NaOH + HCl → NaCl + H2O

Z równania wynika, że reagują ze sobą w stosunku molowym 1:1. To oznacza, że w punkcie równoważnikowym liczba moli HCl zużyta do miareczkowania jest równa liczbie moli NaOH w próbce.

Obliczamy liczbę moli kwasu solnego:

  • c(HCl) = 0,1 mol/L
  • V(HCl) = 25 mL = 0,025 L

n(HCl) = c · V = 0,1 · 0,025 = 0,0025 mol.

Tyle samo moli NaOH znajdowało się w objętości V(NaOH) = 25 mL = 0,025 L, więc:

c(NaOH) = n/V = 0,0025 / 0,025 = 0,1 mol/L.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są błędne?

  • 0,01 mol/L zwykle wynika z błędnego przestawienia przecinka (np. pomylenia 0,025 L z 0,25 L albo błędnego dzielenia).
  • 0,001 mol/L to najczęściej skutek podwójnego błędu jednostek lub nieprawidłowego rozumowania, że "mała objętość daje dużo mniejsze stężenie", mimo że objętości titranta i analitu są tu równe.
  • 1 mol/L to efekt pominięcia konwersji mL→L albo nieuzasadnionego założenia, że stężenie musi być "większe", bo to zasada.

Wskazówka egzaminacyjna: zawsze zapisuj objętości w litrach i sprawdź współczynniki w równaniu reakcji. Dopiero potem stosuj zależność n = c·V i przeliczaj stężenie.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Ustal równanie reakcji i stosunek molowy (np. 1:1). Następnie policz liczbę moli titranta: n = c·V (V w litrach). W punkcie równoważnikowym przelicz mole analitu i wyznacz c = n/V dla jego objętości.
Bo z równania reakcji NaOH + HCl → NaCl + H2O wynika, że jedna cząsteczka (1 mol) NaOH zużywa dokładnie 1 mol HCl. Nie ma tu współczynników innych niż 1, więc w punkcie końcowym liczby moli są równe.
Oznacza, że w 1 litrze roztworu znajduje się 0,1 mola substancji rozpuszczonej. To stężenie molowe (molarność). W obliczeniach najważniejsze jest używanie objętości w litrach, aby jednostki się zgadzały.
Zawsze, gdy korzystasz ze wzoru n = c·V i stężenie jest podane w mol/L. Wtedy V musi być w litrach. Np. 25 mL to 0,025 L. Pominięcie tej konwersji to najczęstsza przyczyna błędów.
Najczęściej: (1) brak zamiany mL na L, (2) pomylenie dzielenia z mnożeniem przy c = n/V, (3) założenie złego stosunku molowego (np. 2:1), (4) zgubienie zera i wybór 0,01 albo 1 zamiast 0,1.
Nie zawsze. Równe objętości dają równe stężenia tylko wtedy, gdy (1) reakcja ma stosunek 1:1 oraz (2) miareczkujesz taką samą liczbę moli. Gdy współczynniki są inne (np. 1:2), objętości nie przesądzają o stężeniach.
Sprawdź rząd wielkości: jeśli zużyto podobną objętość roztworu o znanym stężeniu i reakcja jest 1:1, to stężenia zwykle są podobne. Dodatkowo kontroluj jednostki: mol/L wyjdzie poprawnie tylko przy V w litrach.
Ponieważ miareczkowanie opisuje reakcję chemiczną, która zachodzi zgodnie z liczbą cząsteczek, czyli molami. Masa zależy od masy molowej, a w wielu zadaniach (jak NaOH–HCl) nie jest potrzebna, bo wystarcza relacja n = c·V.
Potrzebujesz: (1) objętości NaOH, (2) objętości zużytego HCl, (3) stężenia HCl oraz (4) równania reakcji, aby znać stosunek molowy. Z tych danych liczysz mole HCl i przenosisz je na mole NaOH w próbce.
Ćwicz schemat: równanie → stosunek moli → n=c·V → c=n/V. Zrób serię zadań z różnymi objętościami i stężeniami oraz pilnuj zamiany mL na L. Warto też powtórzyć typowe reakcje zobojętniania i ich zapisy jonowe.
info

Około 57% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że w miareczkowaniu NaOH roztworem HCl zachodzi reakcja 1:1 (NaOH + HCl → NaCl + H2O).

Źródła:

  • Skoog, West, Holler, Crouch: "Fundamentals of Analytical Chemistry" (rozdział o miareczkowaniu kwas–zasada i obliczeniach stechiometrycznych)
  • IUPAC Gold Book: hasło "amount-of-substance concentration (molar concentration)" (definicja stężenia molowego)

Materiały:

  • Podręczniki z chemii analitycznej: dział o analizie miareczkowej (kwas–zasada)
  • Tablice i repetytoria z chemii: definicje stężenia molowego i przeliczenia jednostek
  • Zestawy zadań rachunkowych z miareczkowania (ćwiczenie konwersji mL↔L i n=c·V)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego