KWALIFIKACJA SPO5 - STYCZEŃ 2014

PYTANIE NR 8.
Podczas pielęgnacji pośladków podopiecznemu u którego występuje zagrożenie odleżynami, należy zastosować
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Sudokrem to preparat o działaniu ochronnym (barierowym), stosowany na skórę narażoną na wilgoć i podrażnienia, co jest ważne przy zagrożeniu odleżynami. Spirytus nadmiernie wysusza i drażni skórę, Altacet jest typowy na stłuczenia/obrzęki, a soda nie jest standardowym środkiem do pielęgnacji skóry.

Pełne wyjaśnienie:

W profilaktyce odleżyn kluczowe jest utrzymanie skóry w jak najlepszej kondycji: czystej, dobrze osuszonej, chronionej przed wilgocią i tarciem oraz regularnie ocenianej pod kątem zaczerwienienia i uszkodzeń. Okolica pośladków jest szczególnie narażona na ucisk (leżenie/siedzenie), a także na macerację skóry przy nietrzymaniu moczu lub stolca.

Odpowiedź "sudokrem" jest właściwa, ponieważ jest to preparat pełniący rolę kremu ochronnego (barierowego), który pomaga zabezpieczyć naskórek przed czynnikami drażniącymi, ogranicza przesuszenie i zmniejsza ryzyko odparzeń. W praktyce opiekuńczej takie kremy stosuje się po delikatnym umyciu skóry i dokładnym osuszeniu, cienką warstwą, bez intensywnego pocierania.

Pozostałe propozycje nie pasują do celu pielęgnacji skóry przy zagrożeniu odleżynami:

  • "spirytus" (alkohol) może silnie odtłuszczać, wysuszać i podrażniać skórę, co osłabia jej naturalną barierę ochronną. Przy skórze wrażliwej i obciążonej uciskiem to zwiększa podatność na mikrouszkodzenia.
  • "altacet" jest kojarzony głównie z postępowaniem w obrzękach i stłuczeniach (działanie ściągające/okłady), a nie z codzienną ochroną skóry przed wilgocią i tarciem w okolicy pośladków.
  • "soda" nie jest standardowym, zalecanym preparatem do profilaktycznej pielęgnacji skóry w tym obszarze; jej stosowanie może zmieniać pH skóry i prowadzić do podrażnień.

Warto pamiętać, że sam preparat nie zastępuje kompleksowej profilaktyki odleżyn: regularnej zmiany pozycji, ograniczania ucisku, stosowania materacy/przekładek przeciwodleżynowych, odpowiedniego nawodnienia i żywienia oraz zgłaszania niepokojących zmian skórnych personelowi medycznemu.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Profilaktyka odleżyn to działania zapobiegające uszkodzeniom skóry i tkanek od długotrwałego ucisku. Obejmuje m.in. zmianę pozycji, odciążanie miejsc narażonych, pielęgnację i ochronę skóry, kontrolę wilgoci oraz obserwację zaczerwienień.
Najczęściej pojawia się utrzymujące się zaczerwienienie, ocieplenie lub bolesność miejsca ucisku, czasem obrzęk i zmiana napięcia skóry. Ważne jest, czy zaczerwienienie blednie po uciśnięciu. Każdą zmianę trzeba zgłosić pielęgniarce/lekarzowi.
Spirytus (alkohol) odtłuszcza i wysusza skórę oraz może ją podrażniać, przez co osłabia barierę ochronną naskórka. Skóra staje się bardziej podatna na pęknięcia i mikrourazy, a to zwiększa ryzyko uszkodzeń w miejscu ucisku i tarcia.
Krem barierowy tworzy warstwę ochronną na skórze, ograniczając kontakt z wilgocią i substancjami drażniącymi (np. moczem, kałem). Zmniejsza też tarcie podczas zmiany pozycji. Stosuje się go cienką warstwą na czystą i dobrze osuszoną skórę.
Stosuje się je, gdy skóra jest narażona na odparzenia, wilgoć i podrażnienia, np. przy nietrzymaniu moczu/stolca lub długim leżeniu. Preparat nie zastępuje odciążania i zmiany pozycji, ale wspiera ochronę naskórka w codziennej pielęgnacji.
Najpierw delikatnie umyj skórę (bez silnego tarcia), dokładnie osusz, oceń czy nie ma zaczerwienienia i otarć, a następnie zastosuj cienką warstwę preparatu ochronnego. Regularnie zmieniaj pozycję chorego i dbaj o suchą pościel oraz bieliznę.
Altacet bywa kojarzony z okładami na stłuczenia i obrzęki, a nie z rutynową ochroną skóry przed wilgocią i tarciem. W profilaktyce odleżyn zwykle potrzebny jest preparat barierowy oraz działania odciążające. Dobór środków warto uzgodnić z personelem medycznym.
Wilgoć powoduje macerację (rozmiękanie) naskórka, przez co skóra łatwiej ulega uszkodzeniu przy ucisku i tarciu. Dodatkowo kontakt z moczem/stolcem może działać drażniąco. Dlatego tak ważne jest osuszanie skóry i stosowanie ochrony barierowej.
Częste błędy to zbyt rzadkie zmiany pozycji, pocieranie skóry ręcznikiem, stosowanie drażniących środków (np. alkoholu), ignorowanie zaczerwienień oraz brak kontroli wilgoci przy nietrzymaniu. Ważne jest też niedocenianie roli odżywienia i nawodnienia.
Pilnej konsultacji wymaga utrzymujące się zaczerwienienie, pęcherz, otarcie, sączenie, nieprzyjemny zapach, ból lub szybkie powiększanie się zmiany. Równie ważne są objawy infekcji (ocieplenie, obrzęk). Wczesna reakcja zapobiega pogłębieniu rany.
info

Około 73% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnio łatwe

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że sudokrem to preparat o działaniu ochronnym (barierowym), stosowany na skórę narażoną na wilgoć i podrażnienia, co jest ważne przy zagrożeniu odleżynami.

Źródła:

  • NICE Guideline CG179: Pressure ulcers: prevention and management, https://www.nice.org.uk/guidance/cg179 (dostęp: 2026-03-01)
  • European Pressure Ulcer Advisory Panel (EPUAP), National Pressure Injury Advisory Panel (NPIAP), Pan Pacific Pressure Injury Alliance (PPPIA): Prevention and Treatment of Pressure Ulcers/Injuries: Clinical Practice Guideline, 2019 (publikacja książkowa/wytyczne)

Materiały:

  • Materiały szkoleniowe z profilaktyki odleżyn (procedury placówki, standardy opieki)
  • Podręczniki z podstaw pielęgnowania i opieki długoterminowej
  • Wytyczne dotyczące profilaktyki urazów ciśnieniowych (pressure injuries) oraz ochrony skóry

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego