KWALIFIKACJA MED13 - TEST WIEDZY NR 3

PYTANIE NR 24.
Podczas planowania terapii zajęciowej dla podopiecznego z zaburzeniami sensorycznymi, które z poniższych narzędzi byłoby najmniej odpowiednie?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
"Książka z obrazkami" zwykle dostarcza głównie bodźców wzrokowych i ma ograniczoną wartość w bezpośrednim oddziaływaniu na dotyk/propriocepcję, często kluczowe przy trudnościach sensorycznych.
Pozostałe propozycje (plastelina, piłka z kolcami, malowanie palcami) angażują zmysł dotyku i mogą służyć stopniowanej stymulacji.

Pełne wyjaśnienie:

W terapii zajęciowej u osób z trudnościami przetwarzania sensorycznego dobór narzędzia powinien wynikać z tego, jakie bodźce (dotykowe, proprioceptywne, przedsionkowe, wzrokowe) są potrzebne oraz jaką reakcję ma osiągnąć terapeuta (wyciszenie, pobudzenie, poprawa tolerancji dotyku, regulacja napięcia).

Odpowiedź "Książka z obrazkami" bywa najmniej odpowiednia, ponieważ jest to narzędzie głównie poznawczo-wzrokowe: może wspierać uwagę, komunikację czy nazywanie, ale zwykle nie zapewnia takiej jakości bodźców dotykowych i proprioceptywnych jak narzędzia stricte sensoryczne. W kontekście planowania oddziaływań na zaburzenia sensoryczne jej wpływ na modulację dotyku/nacisku jest ograniczony.

Dlaczego pozostałe odpowiedzi są bardziej adekwatne w typowym planowaniu pracy z zaburzeniami sensorycznymi?

  • "Materiały do plasteliny" (w praktyce: plastelina/masa) angażują dotyk i propriocepcję dłoni, pozwalają stopniować opór, czas pracy i intensywność kontaktu.
  • "Piłka z kolcami" dostarcza wyraźnych bodźców dotykowych (faktura, punktowy nacisk), co może być użyteczne w ćwiczeniach czucia głębokiego lub desensytyzacji, oczywiście z uwzględnieniem tolerancji.
  • "Materiały do malowania palcami" intensywnie angażują dotyk (lepkość, temperatura, ślizg), mogą służyć oswajaniu nieprzyjemnych wrażeń i poszerzaniu repertuaru akceptowanych bodźców.

Typowy błąd uczniów polega na utożsamianiu "narzędzia terapeutycznego" z dowolną aktywnością (np. oglądaniem obrazków). Na egzaminie warto myśleć: jaki kanał sensoryczny narzędzie realnie stymuluje i czy jest to zgodne z celem terapii?

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Zaburzenia sensoryczne to trudności w odbieraniu, filtrowaniu i interpretowaniu bodźców (np. dotyku, ruchu, nacisku, dźwięku). W terapii zajęciowej objawiają się m.in. nadwrażliwością, unikaniem bodźców albo ich poszukiwaniem, co wpływa na codzienne czynności i udział w aktywnościach.
Najczęściej planuje się bodźce dotykowe (różne faktury, nacisk), proprioceptywne (opór, docisk, praca mięśni) oraz przedsionkowe (ruch, kołysanie) – zawsze w sposób stopniowany. Dobór zależy od profilu osoby i celu zajęć (wyciszenie, regulacja, tolerancja).
Książka z obrazkami stymuluje głównie wzrok i procesy poznawcze (uwaga, rozumienie). W typowych trudnościach sensorycznych częściej potrzebne są narzędzia dające konkretne bodźce dotykowe lub proprioceptywne. Książka może wspierać komunikację, ale nie zawsze realizuje cel sensoryczny.
Najpierw określa się, czy osoba unika bodźców, jest nadwrażliwa czy ich poszukuje, oraz jakie zmysły są kluczowe (dotyk, propriocepcja, ruch). Następnie dobiera się aktywność o odpowiedniej intensywności i przewidywalności bodźców, z możliwością przerw i modyfikacji.
Tak. Praca z plasteliną/masą plastyczną dostarcza bodźców dotykowych i proprioceptywnych (ugniatanie, rolowanie, nacisk). Dodatkowo łatwo stopniować trudność: zmieniać twardość masy, czas kontaktu, narzędzia pomocnicze oraz zakres ruchu dłoni.
Piłka z kolcami bywa użyteczna, gdy celem jest wyraźna stymulacja dotykowa (faktura, punktowy nacisk) albo elementy masażu i czucia głębokiego. Trzeba jednak uwzględnić tolerancję osoby: przy nadwrażliwości dotykowej może wymagać bardzo ostrożnego wprowadzenia.
Częsty błąd to dobór pomocy "bo jest atrakcyjna" zamiast pod cel (np. regulacja pobudzenia). Inny błąd to ignorowanie nadwrażliwości i zbyt intensywne bodźce na starcie. Uczniowie mylą też narzędzia poznawcze (obrazki) z narzędziami sensorycznymi (dotyk, opór).
Może być elementem oddziaływań sensorycznych, bo intensywnie angażuje dotyk (lepkość, ślizg, temperatura, zabrudzenie). W terapii zajęciowej wykorzystuje się je m.in. do oswajania nieprzyjemnych wrażeń i budowania tolerancji. Ważne jest stopniowanie i kontrola reakcji.
Stopniowanie polega na przechodzeniu od bodźców bardziej akceptowalnych do trudniejszych: krótszy czas kontaktu, mniejsza intensywność faktury, możliwość przerwy i kontroli przez podopiecznego. Pomaga też wprowadzenie zasad przewidywalności (co, kiedy, jak długo) oraz obserwacja sygnałów dyskomfortu.
Porównaj, które opcje dostarczają bodźców zgodnych z problemem. Przy "zaburzeniach sensorycznych" zwykle szukasz narzędzia o najmniejszym wpływie na stymulację zmysłów (dotyk/propriocepcja/ruch). Odrzuć też odpowiedzi ogólne lub pośrednie, jeśli inne są wyraźnie sensoryczne.
info

Statystycznie 48% uczniów zna prawidłową odpowiedź. trudne

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z podstaw terapii zajęciowej (dobór aktywności i narzędzi)
  • Materiały szkoleniowe dotyczące integracji/przetwarzania sensorycznego (modulacja bodźców)
  • Karty obserwacji reakcji sensorycznych i arkusze planowania aktywności

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego