Lepkość dynamiczna (Pa·s) opisuje "opór" cieczy przeciw płynięciu przy ścinaniu. W praktyce laboratoryjnej najważniejsze jest porównywanie rzędów wielkości oraz pamiętanie, że lepkość cieczy (zwłaszcza olejów) bardzo silnie zależy od temperatury.
Woda w temperaturze zbliżonej do pokojowej ma lepkość dynamiczną rzędu 0,001 Pa·s (czyli około 1 mPa·s). Z tego powodu odpowiedź "Nie, ta wartość jest typowa dla wody" jest błędna: 1 Pa·s jest około tysiąc razy większe niż typowa lepkość wody.
Oleje (w tym oleje silnikowe) mają lepkości dużo większe niż woda, ale ich wartości mogą zmieniać się o rzędy wielkości wraz ze zmianą temperatury: w niskich temperaturach olej jest wyraźnie gęstszy (większa lepkość), a po ogrzaniu staje się rzadszy (mniejsza lepkość). Bez podania temperatury i klasy oleju sformułowanie "typowa wartość" jest nieostre, jednak w wielu typowych warunkach pomiarowych wartość 1 Pa·s (1000 mPa·s) jest traktowana jako raczej wysoka dla oleju silnikowego.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi są niepoprawne?
- "Tak, jest to typowa wartość lepkości dla oleju silnikowego." – zbyt kategoryczne; lepkość oleju może być znacznie niższa lub wyższa zależnie od temperatury, więc nie można bezwarunkowo uznać 1 Pa·s za "typową".
- "Nie, ta wartość jest zbyt niska dla oleju silnikowego." – sugeruje, że olej zawsze musi mieć lepkość większą niż 1 Pa·s, co nie musi być prawdą przy wyższej temperaturze.
- "Nie, ta wartość jest typowa dla wody, nie dla oleju silnikowego." – myli rząd wielkości lepkości wody; woda ma lepkość znacznie mniejszą.
Wskazówka egzaminacyjna: zawsze sprawdzaj jednostkę i wykonuj szybkie przeliczenie: 1 Pa·s = 1000 mPa·s. Następnie porównaj z wodą (~1 mPa·s w okolicach 20°C). To pozwala od razu ocenić, czy odpowiedź typu "typowa dla wody" ma sens.
