KWALIFIKACJA OGR2 - TEST WIEDZY NR 4

PYTANIE NR 35.
Podczas zakładania i prowadzenia upraw ogrodniczych, jednym z kluczowych aspektów jest ochrona roślin. Wybierz działanie, które nie jest zgodne z zasadami integrowanej ochrony roślin.
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Integrowana ochrona roślin opiera się na profilaktyce i monitoringu, a środki chemiczne stosuje się dopiero po stwierdzeniu zagrożenia i zasadności zabiegu. Dlatego działanie polegające na regularnym używaniu pestycydów niezależnie od obecności szkodników jest niezgodne z tym podejściem. Pozostałe działania wspierają ograniczanie presji agrofagów.

Pełne wyjaśnienie:

Integrowana ochrona roślin (IPM) zakłada, że podstawą ochrony jest zapobieganie i ograniczanie problemu metodami niechemicznymi, a chemiczne środki ochrony roślin są wykorzystywane tylko wtedy, gdy jest to uzasadnione sytuacją w uprawie. Kluczowe jest więc podejmowanie decyzji na podstawie informacji z pola (lustracja, pułapki, obserwacje) oraz oceny ryzyka i nasilenia występowania agrofagów.

Odpowiedź "Regularne stosowanie silnych pestycydów, niezależnie od obecności szkodników." jest niezgodna z IPM, ponieważ opisuje działanie rutynowe i profilaktyczne z użyciem chemii, bez powiązania z realnym zagrożeniem. Takie podejście zwiększa ryzyko niepotrzebnego obciążenia środowiska, pozostałości na plonie oraz selekcji odporności u szkodników, a także pomija zasadę doboru metody o najmniejszym ryzyku.

Pozostałe odpowiedzi są zgodne z IPM:

  • "Stosowanie odmian roślin odpornych na szkodniki." – to metoda profilaktyczna: zmniejsza podatność uprawy, a więc ogranicza potrzebę interwencji.
  • "Monitorowanie występowania organizmów szkodliwych." – to warunek prawidłowej decyzji o zabiegu; bez danych z monitoringu łatwo wykonać oprysk "na ślepo".
  • "Właściwe nawożenie i nawadnianie roślin." – dobre prowadzenie uprawy ogranicza stres roślin, poprawia ich zdrowotność i odporność, co pośrednio zmniejsza nasilenie problemów fitosanitarnych.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w odpowiedzi pojawia się sformułowanie typu "zawsze", "regularnie" lub "niezależnie od występowania", warto sprawdzić, czy nie przeczy ono zasadzie decyzji opartej na monitoringu i rzeczywistej potrzebie zabiegu.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Integrowana ochrona roślin to podejście, w którym najpierw stosuje się profilaktykę, metody agrotechniczne i biologiczne oraz monitoring, a środki chemiczne dopiero wtedy, gdy są potrzebne. Celem jest ograniczenie strat i jednocześnie minimalizacja ryzyka dla ludzi, środowiska i organizmów pożytecznych.
Rutynowe opryski bez stwierdzenia zagrożenia łamią logikę IPM: zabieg ma wynikać z obserwacji i oceny potrzeby. Takie działanie zwiększa ryzyko odporności szkodników, szkodzi organizmom pożytecznym i może powodować niepotrzebne pozostałości. W IPM chemia jest narzędziem "ostatnim", nie pierwszym.
Do profilaktyki zalicza się m.in. dobór odmian odpornych, płodozmian, właściwe terminy siewu/sadzenia, higienę uprawy, usuwanie porażonych części roślin oraz utrzymanie dobrej kondycji przez prawidłowe nawożenie i nawadnianie. To działania, które ograniczają presję szkodników bez chemii.
Monitoring to regularna lustracja roślin (oględziny liści, pędów, owoców), obserwacja objawów żerowania oraz stosowanie pułapek (np. lepowe lub feromonowe) w zależności od gatunku. Ważne są notatki: kiedy i gdzie pojawił się problem oraz czy nasilenie rośnie, bo to ułatwia decyzję o ewentualnym zabiegu.
Odmiany odporne lub tolerancyjne zmniejszają ryzyko silnego porażenia, więc ograniczają potrzebę interwencji chemicznej i koszty ochrony. To typowy element IPM, bo działa "u źródła" problemu. W praktyce warto łączyć odporność odmian z dobrą agrotechniką i systematycznym monitoringiem.
Tak. Roślina osłabiona przez niedobory wody lub składników pokarmowych częściej jest podatna na stres i uszkodzenia, a to może sprzyjać zasiedlaniu przez szkodniki i rozwojowi chorób. W IPM prawidłowe nawożenie i nawadnianie traktuje się jako element profilaktyki i utrzymania zdrowotności uprawy.
Po pestycydy sięga się wtedy, gdy monitoring i ocena sytuacji wskazują realne zagrożenie oraz gdy metody niechemiczne nie wystarczają. Zabieg powinien być celowany: właściwy środek, dawka i termin, zgodnie z etykietą. W praktyce chodzi o to, by nie pryskać automatycznie, lecz podejmować decyzję na podstawie danych z uprawy.
Częsty błąd to utożsamianie ochrony roślin wyłącznie z chemią i wybieranie odpowiedzi sugerujących stałe opryski. Uczniowie czasem pomijają znaczenie monitoringu i profilaktyki (odmiany odporne, agrotechnika). W testach warto szukać odpowiedzi, które mówią o decyzji opartej na obserwacji, a nie o rutynie.
Monitoring to zbieranie informacji: lustracje, pułapki, zapisy, ocena nasilenia występowania. Zwalczanie to działania ograniczające liczebność (mechaniczne, biologiczne, chemiczne). Jeśli odpowiedź dotyczy "sprawdzania, czy i ile jest szkodników", to monitoring; jeśli dotyczy "niszczenia/ograniczania", to zwalczanie.
Powtórz zasady IPM: profilaktyka, monitoring, metody niechemiczne i dopiero na końcu chemia. Ćwicz rozpoznawanie, które działania są "rutynowe" (zwykle błędne), a które wynikają z obserwacji. Pomaga też przegląd typowych metod w ogrodnictwie: dobór odmian, agrotechnika, nawadnianie, higiena uprawy i podstawy doboru zabiegu.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 60% zdających egzamin. średnie

Eksperci podkreślają: "Integrowana ochrona roślin opiera się na profilaktyce i monitoringu, a środki chemiczne stosuje się dopiero po stwierdzeniu zagrożenia i zasadności zabiegu."

Źródła:

  • EUR-Lex: Directive 2009/128/EC establishing a framework for Community action to achieve the sustainable use of pesticides (Integrated Pest Management) – https://eur-lex.europa.eu/eli/dir/2009/128/oj (dostęp: 2026-03-01)
  • EUR-Lex: Regulation (EC) No 1107/2009 concerning the placing of plant protection products on the market – https://eur-lex.europa.eu/eli/reg/2009/1107/oj (dostęp: 2026-03-01)
  • FAO: Integrated Pest Management (IPM) – opis podejścia i zasad stosowania metod niechemicznych oraz decyzji opartych na obserwacji – https://www.fao.org/agriculture/crops/thematic-sitemap/theme/pests/ipm/en/ (dostęp: 2026-03-01)

Materiały:

  • Materiały szkolne i podręczniki z ochrony roślin w ogrodnictwie (dział: integrowana ochrona roślin)
  • Poradniki doradcze dotyczące lustracji upraw i monitoringu agrofagów
  • Etykiety i instrukcje stosowania środków ochrony roślin (zakres, terminy, warunki użycia)

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego