KWALIFIKACJA MED3 + MED14 - STYCZEŃ 2022

PYTANIE NR 34.
Podopiecznej po wszczepieniu endoprotezy stawu biodrowego podczas wykonywania czynności samoobsługowych pomocny będzie przybór
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
Po endoprotezoplastyce biodra zwykle ogranicza się głębokie zgięcie w biodrze i schylanie. Przybór do zakładania skarpet pozwala wykonać tę czynność w pozycji siedzącej, bez sięgania do stóp i bez ryzyka niebezpiecznego ustawienia stawu. Pozostałe przybory dotyczą innych elementów ubioru.

Pełne wyjaśnienie:

Po wszczepieniu endoprotezy stawu biodrowego u wielu pacjentów w okresie pooperacyjnym wprowadza się zasady bezpiecznego poruszania i samoobsługi, które mają zmniejszać ryzyko bólu, przeciążenia oraz niekorzystnych ustawień operowanego biodra. W praktyce oznacza to m.in. unikanie głębokiego zgięcia w biodrze i schylania się do stóp podczas ubierania.

Dlatego najbardziej pomocny w czynnościach samoobsługowych będzie przybór do zakładania skarpet. Taki przyrząd umożliwia naciągnięcie skarpety bez konieczności schylania się, sięgania do stóp czy wykonywania dużego zakresu ruchu w stawie biodrowym. Wspiera samodzielność podopiecznej i zmniejsza potrzebę bezpośredniej pomocy przy intymnej czynności.

Pozostałe propozycje są mniej trafne, bo nie odpowiadają kluczowemu problemowi po endoprotezoplastyce biodra:

  • Przybór ułatwiający zasuwanie suwaków dotyczy zapięć w odzieży, a nie czynności wymagającej sięgania do stóp. Może być przydatny w innych ograniczeniach (np. w osłabieniu chwytu), ale nie rozwiązuje typowego problemu po operacji biodra.
  • Przybór z krótką rączką do zakładania butów jest szczególnie niekorzystny, ponieważ krótka rączka zwykle nie zmniejsza potrzeby schylania. W kontekście biodra bardziej sensowne są długie akcesoria, które pozwalają utrzymać tułów w bezpieczniejszej pozycji.
  • Przybór ułatwiający przeciąganie guzików pomaga przy zapinaniu, ale także nie adresuje najczęstszej trudności po endoprotezie biodra, czyli ubierania elementów wymagających sięgania do stóp (skarpet, obuwia) w sposób bezpieczny.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w pytaniu pojawia się endoproteza biodra i "czynności samoobsługowe", warto myśleć o sprzęcie, który ogranicza konieczność schylania się i zgięcia w biodrze (np. do skarpet, do chwytania przedmiotów z podłogi, dłuższe akcesoria). To najczęściej prowadzi do poprawnego wyboru.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To pomocnicze akcesorium do ubierania, które pozwala nałożyć skarpetę bez schylania się do stóp. Skarpeta jest umieszczana na "rynience" przyrządu, a następnie wciągana na stopę za pomocą taśm/uchwytów. Przydaje się m.in. po operacjach biodra i przy ograniczonej ruchomości.
Największą trudnością jest konieczność schylenia się i wykonania dużego zgięcia w biodrze oraz rotacji, aby dosięgnąć stopy. Po endoprotezoplastyce często zaleca się unikanie takich ruchów w okresie rekonwalescencji. Przyrząd do skarpet pozwala ubierać się w bezpieczniejszej pozycji.
Często zwraca się uwagę na unikanie ruchów, które wymagają głębokiego zgięcia w biodrze i intensywnego schylania. Dokładne zalecenia zależą od metody operacji i decyzji lekarza oraz fizjoterapeuty. Dla opiekuna ważne jest wspieranie pacjenta tak, aby nie prowokować bólu i utraty równowagi.
Najpierw należy ocenić bezpieczeństwo (stabilność w siadzie/staniu, ryzyko upadku), a potem dobrać pomoc: przyrząd do skarpet, dłuższe akcesoria do obuwia, ewentualnie chwytak. Opiekun powinien asekurować, ale też zachęcać do samodzielności, wykonując tylko te etapy, których pacjent nie potrafi bezpiecznie.
Zwykle nie jest to najlepsze rozwiązanie, bo krótka rączka często wymusza schylanie się. W kontekście ograniczeń po operacji biodra praktyczniejsze bywają dłuższe przybory, które pozwalają ubrać obuwie przy mniejszym zgięciu tułowia i biodra. Ostatecznie dobór zależy od zaleceń rehabilitacyjnych i sprawności pacjenta.
Poza przyrządem do skarpet często stosuje się chwytak do podnoszenia przedmiotów z podłogi, długą łyżkę do butów, czasem pomocnicze uchwyty lub podwyższenia, aby ograniczyć schylanie. Kluczowe jest, aby akcesoria realnie zmniejszały potrzebę wykonywania dużego zakresu ruchu w stawie biodrowym.
Często wybiera się akcesorium "do ubierania" bez zastanowienia, która część ubierania jest problematyczna po operacji. Po endoprotezie biodra największą trudność stanowią czynności przy stopach (skarpetki, buty) wymagające schylania. Dlatego warto zawsze łączyć dobór przyboru z ograniczeniem zgięcia i zachowaniem równowagi.
Sygnałem jest problem z dosięgnięciem stóp, ból lub lęk przed schylaniem, a także konieczność nadmiernego pochylania tułowia podczas ubierania. Jeśli pacjent musi "skręcać się" lub traci równowagę w siadzie, warto zaproponować przyrząd do skarpet i nauczyć bezpiecznej techniki, najlepiej zgodnie z zaleceniami fizjoterapeuty.
Najlepiej wtedy, gdy pacjent jest już w stabilnym stanie i może bezpiecznie ćwiczyć czynności dnia codziennego, zwykle w ramach wczesnej rehabilitacji lub w trakcie przygotowania do wypisu. Nauka powinna być etapowa: pokaz, próba pacjenta, korekta i utrwalenie. Zawsze należy respektować indywidualne zalecenia pooperacyjne.
Warto zadbać o stabilne siedzisko, dobre oświetlenie i brak poślizgu. Zaleca się ubieranie w spokojnym tempie, bez gwałtownych skrętów i schylania, z użyciem odpowiednich przyborów (np. do skarpet). Opiekun powinien asekurować, kontrolować ryzyko upadku i przypominać o zasadach bezpiecznego ustawienia kończyny.
info

Około 55% zdających odpowiada poprawnie na to pytanie. średnie

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że po endoprotezoplastyce biodra zwykle ogranicza się głębokie zgięcie w biodrze i schylanie.

Źródła:

  • OrthoInfo (American Academy of Orthopaedic Surgeons), "Total Hip Replacement" (patient education) – https://orthoinfo.aaos.org/en/treatment/total-hip-replacement/ (dostęp: 2026-03-01)
  • NHS (National Health Service), "Hip replacement - Recovery" – https://www.nhs.uk/conditions/hip-replacement/recovery/ (dostęp: 2026-03-01)
  • Arthritis Foundation, "Assistive Devices" (informacje o przyrządach ułatwiających ubieranie/ADL) – https://www.arthritis.org/health-wellness/healthy-living/managing-pain/joint-protection/assistive-devices (dostęp: 2026-03-01)

Materiały:

  • Materiały edukacyjne placówek ortopedycznych dotyczące rekonwalescencji po endoprotezoplastyce biodra
  • Poradniki terapii zajęciowej/ADL dotyczące adaptacji czynności ubierania
  • Instrukcje producentów przyborów do ubierania (sock aid, chwytak, łyżka do butów)

Aktualizacja pytania: 03.04.2026



Aktualizacja pytania: 03.04.2026
📡 Brak połączenia internetowego