Połączenie sworzniowe jest połączeniem rozłącznym, w którym elementem łączącym jest sworzeń (gładki trzpień). Na rysunku technicznym zwykle widać go jako walcowy element przechodzący przez współosiowe otwory dwóch (lub więcej) części. Taki układ często pełni rolę przegubu, czyli umożliwia względny ruch (np. obrót) jednego elementu względem drugiego, a obciążenia przenoszone są m.in. przez naciski w otworach i ścinanie sworznia.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi nie pasują do połączenia sworzniowego?
- "Klinowe" – połączenie klinowe rozpoznaje się po klinie/wpuście umieszczonym w rowkach wału i piasty; jego zadaniem jest przede wszystkim przenoszenie momentu obrotowego. Charakterystyczne są rowki i element o kształcie klina, a nie gładki trzpień przegubowy.
- "Gwintowane" – w połączeniu gwintowanym kluczową cechą jest obecność gwintu (śruba, nakrętka, wkręt). Na rysunku pojawiają się elementy gwintowane i sposób ich przedstawienia; bez gwintu nie ma podstaw, by uznać złącze za gwintowane.
- "Wielowypustowe" – połączenie wielowypustowe ma zestaw wzdłużnych wypustów i rowków na wale i w piaście. Służy do przenoszenia dużych momentów przy możliwości osiowego przesuwu. Na rysunku widać "uzębienie" wzdłużne, a nie pojedynczy sworzeń.
Wskazówka egzaminacyjna: gdy w zadaniu występuje rysunek, spróbuj ocenić funkcję złącza. Jeśli wygląda na przegub (ruch obrotowy, oś/"pin" w otworach), najczęściej będzie to połączenie sworzniowe. Jeśli ma przenosić moment na wale (klin, wielowypust) lub ma typowe elementy śrubowe (gwint), wybór będzie inny.
