W niwelacji punktów rozproszonych celem prac jest opisanie rzeźby terenu punktami o znanej wysokości H. Żeby jednak takie punkty dało się później wykorzystać na mapie lub w opracowaniu numerycznym, trzeba znać również ich położenie sytuacyjne, czyli współrzędne X,Y. Dlatego w tej procedurze rozdziela się zwykle:
- pomiar wysokościowy (niwelator i odczyty na łatach),
- pomiar sytuacyjny (wyznaczenie X,Y punktów).
Poprawna jest odpowiedź "biegunową", ponieważ metoda biegunowa polega na wyznaczeniu punktu na podstawie kąta poziomego i odległości zmierzonych od stanowiska instrumentu o znanych współrzędnych. Taki sposób jest typowy w terenie: z jednego stanowiska można sprawnie pomierzyć wiele punktów charakterystycznych, a następnie przypisać im X,Y.
Dlaczego pozostałe odpowiedzi nie pasują do pytania:
- "ortogonalną" – metoda ortogonalna opiera się na domiarach prostopadłych do linii bazowej; jest innym sposobem wyznaczania sytuacji, ale nie jest wskazywana jako standardowa dla opisywanego ujęcia i nie wynika bezpośrednio z idei stanowiska i promieni.
- "przedłużeń" – metoda przedłużeń bywa stosowana pomocniczo, jednak nie jest typową, podstawową metodą wyznaczania sytuacji punktów rozproszonych.
- "tachimetryczną" – metoda tachimetryczna jest kompleksowa (pozwala jednocześnie uzyskać sytuację i wysokość), więc w praktyce może zastępować klasyczne podejście. W pytaniu chodzi jednak o sposób określenia samego położenia sytuacyjnego w ramach niwelacji punktów rozproszonych, gdzie sytuację wyznacza się osobno, najczęściej biegunowo.
Wskazówka egzaminacyjna: gdy w treści pojawia się rozróżnienie "sytuacja (X,Y) vs wysokość (H)", warto od razu skojarzyć, że kąt + odległość od stanowiska to typowy opis metody biegunowej.