KWALIFIKACJA EKA2 - CZERWIEC 2013

PYTANIE NR 40.
Jak powinien postąpić pracownik odpowiedzialny za prowadzenie archiwum zakładowego w przypadku zagubienia, uszkodzenia lub stwierdzenia braków w wypożyczonej dokumentacji?
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
W razie zagubienia, uszkodzenia lub braków w udostępnionej dokumentacji kluczowe jest formalne udokumentowanie zdarzenia.
Protokół opisuje okoliczności, zakres braków/uszkodzeń i pozwala ustalić odpowiedzialność. Podpisy osoby korzystającej z akt, archiwisty i przełożonego nadają mu moc dowodową i uruchamiają dalsze działania w jednostce.

Pełne wyjaśnienie:

W archiwum zakładowym udostępnianie (wypożyczanie) dokumentacji wiąże się z odpowiedzialnością za jej stan i kompletność. Gdy po zwrocie stwierdza się zagubienie, uszkodzenie lub braki, najważniejsze jest stworzenie trwałego śladu dowodowego w dokumentacji archiwum. Temu służy protokół.

Odpowiedź: "Sporządzić protokół, który podpisują: wypożyczający akta, pracownik archiwum i jego przełożony." jest właściwa, bo:

  • protokół porządkuje fakty: co udostępniono, co zwrócono, jakie są braki/uszkodzenia, kiedy i w jakich okolicznościach je stwierdzono,
  • stanowi podstawę do dalszych czynności (wyjaśnień, ustalenia odpowiedzialności, działań naprawczych),
  • podpisy osób zaangażowanych potwierdzają, że zdarzenie zostało przyjęte do wiadomości i nie jest jedynie informacją ustną.

Dlaczego pozostałe propozycje są nieprawidłowe w typowym trybie pracy archiwum zakładowego?

  • "Poinformować właściwe archiwum państwowe." – samo poinformowanie nie zastępuje udokumentowania incydentu i zwykle nie jest pierwszym krokiem w wewnętrznym obiegu akt. Bez protokołu trudno wykazać, co dokładnie się stało.
  • "Poinformować dyrektora archiwum państwowego." – wskazuje niewłaściwego adresata i nadal pomija czynność kluczową, czyli sporządzenie formalnego dokumentu opisującego zdarzenie.
  • "Ustnie poinformować przełożonych." – informacja ustna jest nietrwała i nie zapewnia rozliczalności. W praktyce egzaminacyjnej oczekuje się formy pisemnej (protokół), bo archiwum działa w oparciu o ewidencję i dowody.

Wskazówka egzaminacyjna: gdy w pytaniu pojawiają się słowa "zagubienie", "uszkodzenie", "braki", najczęściej poprawna odpowiedź dotyczy udokumentowania zdarzenia (protokół), a nie samego "powiadomienia" wybranej instytucji.

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
Protokół to pisemny dokument opisujący zdarzenie dotyczące akt (np. braki, uszkodzenia, zagubienie) oraz jego okoliczności. Służy jako dowód w ewidencji archiwum, ułatwia ustalenie odpowiedzialności i stanowi podstawę do dalszych czynności wyjaśniających lub naprawczych.
Typowo wpisuje się: datę i miejsce stwierdzenia, oznaczenie udostępnionej dokumentacji, opis braków/uszkodzeń, kto korzystał z akt, kto je przyjął, krótki opis okoliczności oraz wnioski co do dalszego postępowania. Ważne jest, aby zapis był konkretny i weryfikowalny.
Podpisy powinny potwierdzić zarówno stronę korzystającą z akt, jak i stronę archiwum oraz nadzór służbowy. Dzięki temu protokół ma charakter dowodowy i pokazuje, że zdarzenie zostało formalnie zgłoszone i przyjęte do wiadomości, a nie tylko przekazane ustnie.
Ustna informacja jest trudna do udowodnienia i łatwo ją zniekształcić w czasie. Archiwum zakładowe opiera się na ewidencji i dokumentowaniu czynności, dlatego w sytuacjach spornych wymaga się formy pisemnej. Protokół pozwala odtworzyć przebieg zdarzeń i zapobiegać powtórkom.
Nie zawsze. W wielu sytuacjach pierwszym krokiem jest działanie wewnątrz jednostki: sporządzenie protokołu i udokumentowanie incydentu. Dopiero dalsze procedury (zależne od przepisów i instrukcji w danej jednostce) mogą przewidywać kolejne powiadomienia. Na egzaminie kluczowe jest wskazanie czynności dowodowej.
Archiwum zakładowe działa w ramach jednostki organizacyjnej i obsługuje jej dokumentację, a archiwum państwowe jest instytucją zewnętrzną. Jeśli pytanie dotyczy "wypożyczonej dokumentacji" w pracy pracownika archiwum zakładowego, zwykle chodzi o udostępnienie wewnętrzne, a nie o zasób archiwum państwowego.
Częsty błąd to wybór odpowiedzi o "powiadomieniu archiwum państwowego", bo brzmi urzędowo. Drugi błąd to traktowanie sprawy jako rozmowy z przełożonym zamiast formalnej dokumentacji. Warto zapamiętać: przy brakach/uszkodzeniach w aktach najpierw utrwala się zdarzenie w protokole.
Protokół sporządza się wtedy, gdy wystąpi zdarzenie wymagające formalnego potwierdzenia, np. stwierdzenie braków w teczce, uszkodzenie dokumentów po zwrocie, zagubienie części akt albo rozbieżności między ewidencją udostępnień a stanem faktycznym. Chodzi o sytuacje potencjalnie sporne lub wymagające wyjaśnień.
Ucz się schematów postępowania: udostępnienie → zwrot → kontrola kompletności → dokumentowanie nieprawidłowości. Przejrzyj pojęcia: ewidencja, rewers, protokół, odpowiedzialność za akta. Na testach szukaj słów-kluczy (braki, uszkodzenie, zagubienie), które sugerują obowiązek sporządzenia dokumentu.
W praktyce decyzja zależy od instrukcji i wagi uszkodzenia, ale z perspektywy egzaminu protokół jest standardową odpowiedzią na sytuacje, które mogą wpływać na wartość dowodową akt lub ich kompletność. Nawet drobne uszkodzenie warto udokumentować, aby było jasne, kiedy i w jakich okolicznościach je stwierdzono.
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 45% zdających egzamin. trudne

W praktyce zawodowej kluczowe jest to, że podpisy osoby korzystającej z akt, archiwisty i przełożonego nadają mu moc dowodową i uruchamiają dalsze działania w jednostce.

Materiały:

  • Podręczniki i skrypty z zakresu archiwistyki zakładowej (udostępnianie i ewidencja akt)
  • Wewnętrzna instrukcja kancelaryjna i archiwalna stosowana w jednostce (rozdziały: udostępnianie, odpowiedzialność, protokoły)
  • Materiały dydaktyczne dla technika archiwisty dotyczące obiegu dokumentacji i postępowania z nieprawidłowościami

Aktualizacja pytania: 31.03.2026

Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego