KWALIFIKACJA EKA4 - CZERWIEC 2015 (test 2)

PYTANIE NR 22.
Pracownik jest zatrudniony w systemie czasowo-prowizyjnym. Na podstawie danych zamieszczonych w tabeli ustal wartość brutto wynagrodzenia, jakie otrzyma pracownik za wykonaną pracę.
Ilustracja przedstawia tabelę z trzema wierszami i dwoma kolumnami, która jest częścią pytania egzaminacyjnego związanego z
A.
B.
C.
D.
Wyjaśnienie poprawnej odpowiedzi:
W systemie czasowo-prowizyjnym wynagrodzenie brutto to suma części czasowej i prowizji.
Część czasową oblicza się jako stawka za czas pracy × liczba jednostek czasu (np. godzin). Prowizję wyznacza się jako procent × podstawa prowizji z tabeli. Po zsumowaniu składników otrzymuje się 2 800,00 zł.

Pełne wyjaśnienie:

Wynagrodzenie w systemie czasowo-prowizyjnym składa się z dwóch niezależnie liczonych elementów:

  • części czasowej – zależnej od przepracowanego czasu i stawki (np. godzinowej),
  • części prowizyjnej – zależnej od wyniku (np. sprzedaży) i ustalonej stawki prowizji (procentu).

Aby poprawnie wyznaczyć wynagrodzenie brutto na podstawie tabeli, należy wykonać kroki:

  1. Odczytać z tabeli stawkę dla części czasowej oraz liczbę jednostek czasu (np. liczbę godzin). Następnie obliczyć część czasową jako iloczyn tych wartości.
  2. Odczytać z tabeli podstawę naliczenia prowizji (np. wartość sprzedaży) oraz procent prowizji. Następnie obliczyć prowizję jako: podstawa × procent (z zamianą procentu na ułamek dziesiętny).
  3. Zsumować obie wartości. Otrzymana suma jest kwotą wynagrodzenia brutto wskazaną w odpowiedziach.

Odpowiedź "2 800,00 zł" jest zgodna z logiką tego systemu: obejmuje zarówno część czasową, jak i prowizyjną policzoną z danych tabelarycznych.

Pozostałe kwoty są typowymi wynikami błędów:

  • "2 400,00 zł" zwykle odpowiada policzeniu wyłącznie części czasowej (pominięcie prowizji) albo zaniżeniu podstawy prowizji.
  • "3 000,00 zł" często wynika z błędnego zastosowania procentu (np. do niewłaściwej podstawy) lub z pomyłki w odczycie stawki czasu.
  • "4 400,00 zł" może powstać przy podwójnym doliczeniu prowizji, przestawieniu miejsc dziesiętnych w procencie albo użyciu innej jednostki czasu niż w tabeli.

Na egzaminie warto zawsze sprawdzić: czy uwzględniono oba składniki, czy procent zamieniono poprawnie na ułamek oraz czy kwota końcowa ma sens względem danych (kontrola "rzędu wielkości").

Dodatkowe pytania

Dodatkowe pytania (FAQ):
To sposób płacenia, w którym wynagrodzenie składa się z dwóch części: stałej za przepracowany czas (np. stawka godzinowa) oraz zmiennej prowizji zależnej od wyniku (np. sprzedaży). W zadaniach egzaminacyjnych najczęściej trzeba policzyć obie części i zsumować do kwoty brutto.
Część czasową liczysz jako stawka za jednostkę czasu × liczba jednostek czasu (np. stawka godzinowa × liczba godzin). Kluczowe jest poprawne odczytanie, czy tabela podaje stawkę godzinową, dzienną czy miesięczną, oraz czy czas jest w tych samych jednostkach.
Prowizję liczysz jako podstawa prowizji × procent prowizji. Procent trzeba zamienić na ułamek dziesiętny (np. 5% = 0,05). Najczęstszy błąd to policzenie procentu od niewłaściwej podstawy albo pomylenie 5% z 0,5.
"Brutto" oznacza kwotę przed potrąceniami (np. składkami i zaliczką na podatek). W tego typu zadaniu brutto jest zwykle sumą elementów wynagrodzenia wynikających z tabeli (czas + prowizja). Jeśli w tabeli są inne składniki (premia, dodatek), także je uwzględnia się w brutto.
Treść określa system wynagradzania, a tabela dostarcza danych liczbowych: stawki, czas pracy, podstawę prowizji i procent. Bez poprawnego odczytu tabeli nie da się wykonać obliczeń. Na egzaminie warto najpierw wypisać z tabeli wszystkie liczby potrzebne do wzorów.
Najczęstsze błędy to: pominięcie prowizji, zastosowanie procentu do złej podstawy, mylenie jednostek czasu (godziny/dni), zły odczyt stawki z tabeli oraz błędy w rachunkach na groszach. Pomaga kontrola: czy wynik jest większy od samej części czasowej.
To zależy od przyjętych zasad w firmie i od tego, co wskazuje tabela lub opis zadania. W zadaniach egzaminacyjnych informacja zwykle wynika wprost z tabeli (np. "wartość sprzedaży"). Jeśli nie ma doprecyzowania, należy trzymać się literalnych danych z tabeli, bez dopowiadania założeń.
Zrób szybki test: część czasowa to "minimum", więc suma z prowizją powinna być co najmniej równa części czasowej. Sprawdź też "rząd wielkości" prowizji: przy kilku procentach nie powinna być większa niż podstawa. Kontroluj przecinki i zera w procentach.
Pomaga zamiana procentu na ułamek: 10% to 1/10, 5% to połowa z 10%, 2% to 1/50. Możesz też liczyć etapami: najpierw 1% (dzieląc przez 100), potem mnożyć przez liczbę procent. Na końcu dopilnuj zaokrągleń do groszy.
Ćwicz schemat: odczyt tabeli → część czasowa → prowizja → suma brutto. Rób krótkie notatki z typowych wzorów i ucz się rozpoznawać, co jest podstawą prowizji. Rozwiązuj arkusze z poprzednich lat i sprawdzaj, gdzie najczęściej tracisz punkty (odczyt czy rachunki).
info

To pytanie poprawnie rozwiązuje 42% zdających egzamin. trudne

Eksperci podkreślają: "W systemie czasowo-prowizyjnym wynagrodzenie brutto to suma części czasowej i prowizji.Część czasową oblicza się jako stawka za czas pracy × liczba jednostek czasu (np. godzin)."

Materiały:

  • Materiały dydaktyczne z działu: wynagrodzenia i lista płac (szkoła/CKZ)
  • Podręcznik do rachunkowości/ekonomiki przedsiębiorstw – rozdział o wynagrodzeniach
  • Zestawy zadań egzaminacyjnych dla technika ekonomisty z obszaru płac

Aktualizacja pytania: 31.03.2026



Aktualizacja pytania: 31.03.2026
📡 Brak połączenia internetowego